ئەو شەڕەی ئێستا یەخەی كوردستانی گرتووە، شەڕی چارەنووس و مان و نەمانە، لەبەر ئەوەی شەڕێكی هەمەلایەنەیە و تیرۆریستانی داعش شەڕ لە دژی تاك بە تاكی خەڵكی كوردستان دەكەن و دەیانەوێت بمانگێڕنەوە بۆ سەدەی حەوتەمی زایینی، بەڵام ئەوەی جێگەی ئومێدە سەركەوتنەكانی هێزی پێشمەرگەی كوردستانە كە توانییان بە یەكڕیزی و یەكهەڵوێستی و یەكدەستی خۆیان ئەفسانەی تیرۆریستانی داعش تێكبشكێنن، بۆ قسەكردن لەسەر رەوشی بەرەكانی شەڕی پێشمەرگە دژی تیرۆریستانی داعش، هەروەها دروستبوونی حەشدی شەعبی و نزیكییان لەگەڵ پێشمەرگە و مەترسییەكانی ئەم هێزە لە ئایندەدا لەسەر كوردستان، ئەم دیمانە تایبەتەمان لەگەڵ مستەفا چاوڕەش ئەندامی سەركردایەتی یەكێتی نیشتمانی كوردستان ئەنجامدا و بەمجۆرە وەڵامی پرسیارەكانی گوڵانی دایەوە.

*لە ناو ئەم هەموو شەڕەی لەم بارودۆخەدا یەخەی گرتووین، هەر لە شەڕی داعش تا شەڕی دروستكردنی قەیرانی دارایی و دروستكردنی حەشدی شەعبی لەلایەن حكومەتی ناوەندەوە، لەم قۆناغەدا چۆن دەتوانین ئیدارەی ئەم هەموو شەڕە هەمەلایەنە داسەپاوانە بكەین؟
- سەبارەت بەو شەڕەی كە تووشی هاتووین شەڕی هەموو كۆمەڵانی خەڵكی كوردستانە، گەرچی پێشمەرگە رۆڵی سەرەكی تێدا دەبینێت و ئەو شەڕانە بە قارەمانانە دەكات، بەڵام لە تێگەیشتنی راستەقینەی دۆخەكەوە شەڕی هەموو خەڵكی كوردستانە، نە شەڕی یەكێتی، نە هی پارتی، و نە هی هیچ حزبێكی ترە، لەو بڕوایەدا نەبووین تووشی ئەم شەڕە بین، بەڵام ئەوەی جێی خۆشحاڵی بێت، ئەوەیە كە كورد تا ئێستا لەم شەڕەدا سەركەوتوو بووە و ئەوانەی ناویان داعشەوە بە ناوی ئیسلامەوە پەلاماریان داوین، وەك خۆشتان ئاگادارن ئەگەر بە مەفهوومە فراوانەكەی لە رابردوودا هێزی پێشمەرگەی كوردستان نەبوایە، دۆخەكە مەترسیدار دەبوو، تەنیا هێزێك بووین كە دیوارێكمان دروستكرد لە رووی هاتنە پێشەوەی ئەو تیرۆریستانە، چونكە لە ماوەی شەو و رۆژێكدا چوار فیرقەی سەربازیی حكومەتی عێراقی و دوو فیرقەی سووات بە جبەخانە و چەك و چۆڵی پێشكەوتووەوە هەروەها شارێكی گەورەی وەك موسڵیان تەسلیم بە تیرۆریستان كرد، هەرچی چەكە قورسەكانیشیانە بۆیان جێهێشتن، دووسەد دۆشكەی هەمەجۆری تازەی ناو گریسیان بەجێهێشت، تەنانەت عەلی غێدان فڕۆكەكەی خۆیشی بۆ جێهێشتن، هەڵتۆقینی داعش كتوپڕانە بوو، بادانەوەی بۆ سەر هەرێمی كوردستانیش لە ناكاو بوو، بەڵام پێشمەرگە دیوارێكی مەحكەمی بەڕووی ئەو هێزە غەریبانەی بە ناو داعش هاتبوون دروست كرد، گەرچی پەلاماری لە ناكاویان وایكرد لە سەرەتای شەڕەكەیاندا هەندێ شوێن لەدەست بدەین، بەڵام بە هیممەتی پاڵەوانێتی پێشمەرگەو خوێنی ئاڵی شەهیدانمان و بە پشتیوانی خەڵكی كوردستان توانیمان ئەم شەڕە بە سەركەوتوویی بكەین بە شاهێدی هەموو دنیا، خەڵكیش بوون بە پشت و پەنای پێشمەرگە لەبەر ئەوەی بە شەڕی خۆیانی دەزانن، بۆیە خەڵك كۆمەكی ماددی و زۆر پێویستی دیكەی ناردە بەرەكانی جەنگەوە بۆ هاریكاری پێشمەرگە، ئیتر وای لێهاتوو تەنانەت قوتابخانەكان پۆل پۆل بچن خوشك و برا پێشمەرگەكانیان بەسەر بكەنەوە، چونكە رۆڵێكی جوامێرانەیان گێڕاوە، تا ئێستا شەڕەكەمان زۆر باش هێناوە، هەموو ئەو شوێنانەی كە ساڵەهای ساڵە لەگەڵ هەموو حكوماتە یەك لە دوا یەكەكانی رابردوو كێشەمان بووە لە سەریان، ئێستا توانیومانە 90%ی بە دەستی خۆمانەوە بێت و ئەوەشی كە ماوە بە هیممەتی خەڵك و پێشمەرگە و سەركردایەتی سیاسی كورد بە شەڕ، یان بە ئاشتی رزگاری دەكەین، بۆ ئەوەی خەڵكی وڵاتی خۆمان كە چەندین ساڵە دەربەدەر و تەعریب دەكرێن، بتوانین بیانگێڕینەوە شوێن و مەنزڵی خۆیان تا هەناسەی ئازادی هەڵمژن، شەڕی ئەم تیرۆریستانەش كە ئەمڕۆ رووبەڕوومان بوونەتەوە، بە تەنیا شەڕی میللەتی كورد نییە، بەڵكو بەڵایەكی گەورە و وەحشن بۆ هەموو دنیا، ئەوەتا خەڵك لە قەفەزدا دەسووتێنن، چیمان لە ئەنفال پێكرا، ئەمانیش ئەوەتا پێمان دەكەنەوە، داعشییەكان لە پاش ئەوەی تەعەدا لە ئافرەتان دەكەن، دواتر زیندەبەچاڵیان دەكەن، لەو شوێنانەی كە لە دەستیان وەردەگیردرێتەوە، چەندین گۆڕی بە كۆمەڵی نوێ دەدۆزرێتەوە، ئەمە ئەركی هەموو كۆمەڵانی خەڵكی كوردستانە باشتر بۆ ئەم شەڕە خۆیان ئامادە بكەن لەسەروو هەمووشیانەوە یەكێتی و پارتی.

* پێشمەرگە ماوەی هەشت مانگە لە شەڕێكی نابەرابەردایە بەتایبەتی لە رووی چەك و چۆڵ، وەك پێشمەرگەیەكی بەئەزموون لە شەڕی پارتیزانیدا ئەو هۆكارانە چین كە وایانكردووە وێڕای نەبوونی هاوسەنگی لە جۆرایەتی چەكەكانی هەردوو لا، كەچی پێشمەرگە سەركەوتنی زۆری بە دەستهێناوە؟
-گەرچی لە شەڕی ئێستادا تەكنەلۆجیای نوێ رۆڵی یەكلاكەرەوەی تێدا دەبینێ و دەبینین كە هاوپەیمانان چۆن بە هۆی تەكنیكی تازەوە سەد لە سەد ئامانجەكانی خۆیان دەپێكن، هەروەها پێداویستییەكانی سوپایەكی دەوڵەتی بە دەست داعشەوەیە و ئەوەش تەرازووی هێزی لە بەرژەوەندی ئەواندا قورس كردبوو، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا كە چەكی دەستی پێشمەرگە تەنیا چەكی سووك بوون، بە هۆی ئەوەی دۆزەكەی ئێمە دادپەروەرانە بووەو نەچووینەتە سەر خاكی خەڵك سەركەوتنی باشمان هەبووە، ئەو ئەركەی لە ئەستۆی ئێمەیە ئەوەیە بتوانین بەو چەكە هەمانە و بەوەی كە ئێستاش دۆستان و هاوپەیمانانمان بۆمان دابین دەكەن شەڕی باشتری پێ بكەین، ئێمە پێشتریش هەر بەم چەكە سووكانەی دەستمان رووبەڕووی جەبەرووتی ئەو هەموو هێزە زەبەلاحەی سەدام بووینەوە، تەنانەت كە بە زەبری چەكی كیمیاوی گەیشتینە سەر سنوورەكانیش، بەڵام تەسلیم بوون لە مەبدەئی هێزەكانی پێشمەرگەی حزبەكاندا نەبوو، دەرئەنجام راپەڕینیش كراو وڵاتی خۆمان ئازاد كردەوە، بۆیە مەسەلەی چەك زۆر گرنگ نییە، بەڵكو بیر و باوەڕ و قەناعەت بەوەی دۆزێكی رەوای لەسەرهەقمان هەیە لە هەموو شتێك گرنگترە، هەر لەم بڕوایەوە زۆربەی وڵاتانی ئەوروپی چەكمان پێ دەدەن، تا بیكەینە زەخیرە بۆ دەرپەڕاندنی هەموو ئەو تیرۆریستانەی دەیانەوێت چاویان لە وڵاتەكەمان بێت.

* باسی هاتنە سەر هێڵی ژمارەیەك لە وڵاتانی دنیات كرد، پتر لە شەست وڵات لە ناو ئەو هاوپەیمانێتیەدان كە پشتیوانی ئەم دۆز و بەرگرییە رەوایەی هەرێمی كوردستان دەكەن، ئایا بەردەوامیدان بەو پشتیوانییانە رێگەخۆش دەكات تا ئامانجەكانمان بەدیبهێنین؟
- ئێمە سوپاسی ئەو وڵاتانە دەكەین كە هاتوونەتە مەیدانەوە، بەڵام بە خوێنی شەهیدانی پێشمەرگە ئەو پشتیوانییەمان پەیدا كردووە، ئەگینا كەس خێرمان پێ ناكات، وەك خۆشیان دەیدركێنن و دەڵێن لە كوردستان كە پێشمەرگە شەڕ دەكات، تەنیا بەرگری لە خاكی خۆیان ناكەن، بەڵكو لە بری وڵاتانیش شەڕی تیرۆر دەكەن، ئەم تیرۆریستانە دەستیان كێشاوە بۆ وڵاتانی ئەوروپیش، ئێستا لە ناو ئەو وڵاتانەوە چەكدار دەنێردرێت بۆ بەرەكانی شەڕ، لە هەندێ وڵاتی عەرەبی بەیعەت بە خەلیفە بەغدادی دەدەن، بە نموونە لە لیبیا و سۆماڵ و میسردا ئەمە دەكرێت، ئەم تیرۆریستانەی بەرانبەر پێشمەرگە وەستاون، لە ناوەندی بنەڕەتی خۆیاندان و باڵدەكێشن بۆ وڵاتان و تەنانەت بۆ ئەوروپاش وەك ئەوەی لە فەرەنسا روویدا، تەنیا لەبەر ئەوەی وێنەی بەغدادییان كردبوو، تیرۆریستان هەڵیانكوتایە سەر بارەگای رۆژنامەی شارل ئبیدۆ و چەند رۆژنامەنووس لە نووسینگەكە بوون هەموویان كوشتن، بۆیە ئەم شەڕە نێودەوڵەتییە لە وڵاتی ئێمە سەریهەڵداوە و ئەو كۆمەك و پشتیوانییە بۆ داهاتووی میللەتی كوردیش پێویستە، بەتایبەت ئەگەر رۆژێ لە رۆژان بمانەوێت لە وڵاتی خۆماندا ئازاد بین و جودا بینەوە، تا ئێستا هەندێ دەوڵەت هاتوونەتە سەر ئەو قەناعەتەی كە كورد ئازادە تەنانەت دەوڵەتی سەربەخۆی دابمەزرێنێت، بەڵام ئەمە دانپیانانی نێودەوڵەتی نییە، چونكە دانپیانان ئەوەیە كە لە نەتەوە یەكگرتووەكان بەفەرمی دان بە بوونی دەوڵەتدا بنرێت، تەنانەت دەبێ حیساب بۆ چواردەوریشمان بكەین و پشتیوانی ئەوانیش بەدەست بهێنین، هەوڵیشمان داوە، خۆشبەختانە ئێستا هەم ئێران و هەم توركیا دۆستمانن، بەڵام بە مەفهوومی هەموو شتێك نا، پێوەندییەكانی حكومەتی هەرێمی كوردستان لەگەڵ توركیا بەرەو باشی دەچێت و لەگەڵ ئێرانیشدا باشە و بە چەك و هێزەوە پشتیوانیشی لێكردووین، حەشدی شەعبی لەلایەن ئەوانەوە هاریكاری دەكرێت، كە ئەوان شان بە شانی پێشمەرگە بوون لە گرتنەوەی قەرەتەپە و سەعدیەی و دووز و جەلەولا، لەگەڵ قاسم سلێمانی و هادی عامریدا نەخشەمان داناوە پێكەوە، ئەوەتا یەكێك لە گرفتەكان، دەبێ هەموو ئەو چەك و پێویستییانەی لە وڵاتانی هاوپەیمان بۆ پێشمەرگە دێن، پێویستە لە رێی حكومەتی عێراقەوە وەریبگرین، كەواتە ئێمە هێشتا لە عێراق جیانەبووینەتەوە، ئەوانیش هەموو خاكی عێراق بە خاكی خۆیان دەزانن، لەبەر ئەوە غەدرێكی زۆریان دەرهەق كردووین تا ئەم ساتەی من ئەم قسانە دەكەم، ئاگاداری وردەكارییەكانم لە سەردەمی مالیكی دوو فیرقەیان بۆ دروستكردین جێگە و رێگەشمان بۆ دانان، هیچیشیان بۆ نەكردین، دواتر ئینزاریشیان كردین، چونكە چاویان پێماندا هەڵنایەت، با ئەو راستییە بخەینە ژوور سەرمانەوە عێراق بەو مەفهوومی دۆستایەتی، دۆستی كورد نییە و چاوی بەرایی نایەت هێزمان هەبێت، سەبارەت بە جودابوونەوەش پێویستە سەركردایەتی كورد بەرنامەیەكی باشیان بە هەموو لایەكەوە هەبێت، هەوڵ بدەین ئەو پشتیوانییە بێتە مەیدانی كردارەكی و لەلایەن دۆستانمانەوە هەر بە قسە نەبێت.

* بە بەردەوامی ئەو چەند مانگەی رابردوو سەرۆكی هەرێمی كوردستان لە بەرەكانی جەنگدا بووە، ئایا بەڕێزت وەك فەرماندەیەك و پێشمەرگەیەكی دێرین چۆن سەیری رۆڵی سەرۆك بارزانی دەكەیت و تا چەند لەسەر ورە و رۆحیەتی بەرگریكارانەی پێشمەرگە كاریگەری هەبووە؟
- سوپاسی دەكەین، بەتایبەتی بۆ ئەو سەردانانەی كە دەیكردن بە حوكمی ئەوەی خۆی فەرماندەی باڵای هێزەكانی پێشمەرگەیە، چووبێتە هەر بەرەیەكی شەڕەوە بۆتە مەعنەویەت و پشت و پەنا بۆ هێزی پێشمەرگە، هەم پێشمەرگە هەستی پێكردووەو هەم بۆ خەڵك رۆڵی كاریگەرانەی خۆی هەبووە، بۆ نموونە كاتێ چۆتە بادینان و شوێنەكانی تری بەرەكانی جەنگ سەركەوتنی تێدا مسۆگەر بووە، لەم شەڕانەی دواییدا كاك كۆسرەتیش لەوێ بووە، وەك جێگری كاك مسعود ئەمیش لەوێ كاریگەری خۆی هەبووە، راستە سەركردەی یەكەم پێویستە هەمیشە لەگەڵ هێزەكانی خۆیدا بێت، وەك چۆن لە پێشمەرگایەتی سەردەمانی پێشوودا تفەنگی بەشانەوە بووە، بەڵام نابێت بچێتە پێشەوە، چونكە چەمكێكی سەربازیی هەیە، نابێت سەركردە بچێتە پێشەوە، بەڵكو پێویستە دابنیشێت و ئیدارەی ئەو هەموو هەزاران پێشمەرگانەی خۆی بكات، واتە قائید پێویستە سەركردایەتی شەڕ بكات، نەك بكرێتە سەرباز، سەركردە ئاڕاستەكردنی پێشمەرگەكانی لەسەرە كە چۆن نەهێڵێت برسییان بێت و بێ تەقەمەنی و بێ چەك نەبن، لەبەرئەوە رۆڵی كاك مسعود بارزانی لە بەرەكانی جەنگ بەرز دەنرخێنم و تەمەننا دەكەم ئەوانەی تریش لە داهاتوودا بە كردەنی چاوی لێ بكەن.
* بەڕێز بارزانی لە ماوەی رابردوو هەموو ئەو بەرانەی بەسەر كردوونەتەوە كە شەڕ و پێكدادانی لێ بووە، یەكێك لەوانە ناوچەكانی گەرمەسێر بووە كە بەڕێزیشتان یەكێك بوون لە فەرماندەكانی ئەو ناوچەیە، بەسەركردنەوە و چوونە ناو سەنگەرەكانی شەڕ لەلایەن سەرۆك بارزانی تا چەند ورەی پێشمەرگەی بۆ سەركەوتن بەرز كردەوە؟
- كە كاك مسعود بارزانی هاتە خانەقین، ئێمە هەموو لەوێ بووین و لە نزیكەوە دەستخۆشی لێ كردووین، لە رێی ئێمەوە سوپاسی پێشمەرگە بە پێشمەرگەی ناو سەنگەرەكانی كردووە، رێنمایی هەموو فەرماندەكانی كردووە كە لەوێ بوون، هەموو ئەفسەرەكانیشمان بانگ كردوون و تەوجیهاتی باشی كردووین و ئەمە بەرز دەنرخێندرێت، هاندەر بووە بۆ ئەوەی فەرماندەكان لەگەڵ پێشمەرگە لە یەك سەنگەردا بن، پێویستە هەموو فەرماندەی لیواكانمان لە ریزی پێشەوە سەركردایەتی هێزەكانیان بكەن، ئەمە كاریگەری خۆی هەیە، ئەو شوێنانەش كە هێشتا ماون ئازاد بكرێنەوە، بە هیممەتی بەڕێزیان و بە هیممەتی فەرماندەكانی بەرەكانی جەنگ ئازا دەكرێن.

* بە سەدان پێشمەرگە شەهید و برینداربوون، كەچی حەشدی شەعبی خەریكە هەڕەشە لە هەندێ ناوچە بكات، ئایا تا چەند ئەمە مەترسییە بۆ ئایندە، بەتایبەتی بۆ كەركووك كە بەردەما باس لەوە دەكەن هەر كاتێ بیانەوێت دێنە كەركووك؟
- ماوەی دوازدە رۆژێكە ئەم قسانە لەسەر زاری هەمووانە و خۆشمان هەست بەوە دەكەین، هەندێ شوێن نەبێت كە بە هاوكاری حەشدی شەعبی رزگاركراون، كە هادی عامری و قاسم سلێمانی سەرپەرشتییان كردووە، هەموو ئەو شوێنانەی رزگارمان كردوون بە كەركووكیشەوە بە خوێنی پێشمەرگە رزگاركراون، حەشدیش شەش رێكخراون، سەلام و جەماعەتی موقتەداو بەدر و ئیمام عەلی و تاد، لەو ناوچانەدا هاوكاری یەكترمان كردووە لەو ناوچانەی لە خواروو گەرمیانەوەیە و سەركەوتنیشی تێدا وەدیهاتووە، تاكو ئێستا لە كەركووك ئێمە پێویستمان بە حەشدی شەعبی نەبووە، نامانەوێ بێن و تووشی كێشە بین لەگەڵیان، عێراق ئەو هەموو چەك و تەقەمەنییەی خستۆتە بەردەستی حەشد، بەڵام تاقە فیشەكێكی بە هێزی پێشمەرگە نەداوە، ئەگەر ئەوان دەیانەوێ هاوكارمان بن فەرموو با لە پشتەوە بچن بۆ ریاز و حەویجە و دەشتی تكریت، بۆ رزگاركردنی ئەو شوێنانەی خۆیان، ئێمەش ئامادەی هەموو هاوكارییەكین، بەڵام بێن بۆ ئەو شوێنانەی بە خوێنی پێشمەرگە ئازاد كراون و تێیدا ببنە مووی لووت و بەڵا و دەڕۆینەوە و ناڕۆینەوە، ئەوا كێشەمان تووش دەبێت، ئەمە بڕیاری سیاسی كوردە بە یەكێتی و پارتی و سەرۆكی هەرێمیشەوە، تەنیا قسەی جووڵاندنی دوو لیوای حەشدو دوو هێزی پێشمەرگە نییە، پێش ئەوەی بێن، پێویستە قسەی تیا بكەین، كە شوێنی ئەوان كوێیە و هی ئێمە كوێیە، بەڵام پێمان خۆش نییە بێنە كەركووك، چونكە كەركووك كوردستانەوە بە خوێنی پێشمەرگە پارێزراوە، ئەمە پیشاندانی هێزی خۆمان نییە لە بەرانبەر هێزێك كە دوو دەوڵەتی لە پشتە، حكومەتی عێراقیش وا نەزانێت ئێمە چاومان لە خاكی كەسە، خۆ ئەگەر ئێمە لە یەك مەتری عەرەبیدا بین، با دەرمانبكەن، بەڵام ئەمە وڵاتی خۆمانە و بە مێژوو لە موڕافەعەكەی كە لە ئەنجومەنی حوكم كرا، پاش رووخانی سەدام، مام جەلال نەخشەكەی زەمانی عوسمانی دەرهێنا و لەسەر مێزەكە داینا و بۆ هەمووانی روونكردەوە كە كەركووك لە مێژوودا چۆن بووە و كوردستانییە و هەموو بە چاوانی خۆیان بینیان نابێ كەس چاوی خۆی بگرێت، بەڵام ئەگەر بێن بۆ تەعەدا، ئەوا ئێمە لە سەدام حوسێنمان قبووڵ نەكردووە و لە كەسیشی قبووڵ ناكەین، ئامادەشین لە پێناوی كەركووك و شوێنە كوردستانییەكان بەردەوام بین لە خەبات.

* تا چەند گرنگە نەفەسی حزبایەتی وەلابنێین و بە یەكڕیزی بۆ داهاتووی كوردستان هەوڵ بدەین؟
- سەركەوتنی شۆڕشی هەموو میللەتان بە یەكڕیزی بووە، لە چلەی شەهیدەكانماندا هەمیشە وتوومە ئەم شەڕە شەڕی یەك حزب و دوو حزب نییە، هی هەموو میللەتی كوردە، هاوشێوەی ئەو پەرلەمانەش كە هی هەموو میللەتی كوردە، هی هەموو خەڵكە، بۆیە دەبێت هەمووان بۆ پشتیوانی لە خاكی كوردستان یەكدەنگ بن، ئەگەر ئێمە لەوێوە پچڕ پچڕ بین، ئەوا لە بەرەكانی جەنگەوە دوژمن خراپ زەفەرمان پێ دەبات، تەنانەت باشترە لە سەنگەرەكانی پێشمەرگەش فەرق و جیاوازی نەكەین، ئەگەر چوار فیشەك و چوار تفەنگمان بۆ بێت، لە كوێ پێویست بێت، بە یەكسانی دابەشی بكەین، داوا لە پەرلەمانی كوردستان دەكەم، چاوێكیان لە كەسوكاری شەهیدان بێت، پێشمەرگە كە شەهید دەبێت خانەوادە و خێزانەكەی موحتاج نەبێت، وا بكرێت خانوو بۆ كەسوكاریان بكرێت، كەسێك گیانی بۆ هەموو كوردستان بەخت دەكات نابێ لە كوردستان خێزان و منداڵەكەی بێ خانوو بن، وەزراەتی پێشمەرگە ئەركی یەكڕیزی و سەركردایەتی پێشمەرگەو باشكردنی ژیانی كەسوكاری پێشمەرگە بخاتە بەرنامەكانی خۆیەوە. حزبەكان كە لە پەرلەمانن و ئەوانەشی لە مەیدانی كوردستاندان، پێویستە پشت و پەنای ئەو پێشمەرگانە بن كە هەموومان دەپارێزن لە فەوتان و لەناوچوون، تەنانەت پشت و پەنای حكومەتیش بن كە حكومەتی هەڵبژێردراوی خەڵكی خۆیانە، ئەم قەیرانەش كە تووشی بووین، رووی لە هەموومانە، ئەم مووچە و بودجەیە لە زەمانی مالیكییەوە لە كوردستان بڕدراوە، تا ئێستاش یەكلا نەبۆتەوە، چونكە هەر یەك قوتابخانەن، لە بەغدا رۆژانە بەڵێن هەڵدەڕێژن و هیچیان دیار نییە، (دێت و نایەت)، ئەمە دەرمانی برینی ئێمە ناكات، پێویستە پێشمەرگە بێ مووچە نەكرێت، وەك چۆن لەم رۆژانەدا شەست ملیۆن دۆلار بە حەشدی شەعبی دەدەن، دەبێت بە پێشمەرگەشی بدەن، خۆ پێشمەرگە نەبوایە بەغداش كەوتبوو. لە زەمانی عەبدولكەریم قاسم تا ئێستا هەر كوردستان وێران كراوە، هەوڵمان دا دوای رووخانی سەدام ئارامی و پشوویەك بە خەڵكی كوردستان بدەین، كەچی ئەم دومەڵەی داعشیان بۆ دروست كردینەوە.

* كەواتە سەرۆك وەزیرانی ئێستای عێراق هەمان سیاسەتی مالیكی جێبەجێ دەكات، كە شیعە و بەتایبەت حزبی دەعوە پێڕەوی دەكەن و بەرنامەیان بۆ داناوە، ئایندەی عێراق بەم شێوە ئیدارەكردنە چۆن دەبینی؟
- ناڵێم سەد لە سەد عەبادی وەك مالیكییە، بەڵام دیارە كە هاتە سەر حوكم هەموومان پشتیوانی بووین، پەرلەمانتاران و خەڵكی خۆمان ناردە ناو حكومەتەكەیەوە بۆ سەرخستنی، ئەمە لە پێناوی ئەوەی ئەو كێشانەی مالیكی دروستی كرد بە دەست خستنە سەر بینەقاقای خەڵكی كوردستان عەبادی چاكی بكاتەوە، بەڵام هێشتا زۆری ماوە، ئەو هەموو بەڵێنە دەدا، بەڵام بەڵێن ناچێتە گیرفانی خەڵك، خەڵكی ئێمەیان برسی كردووە، پێشمەرگەیان بێ مووچە كردووە، فەرمانگەكان خۆپیشاندان دەكەن بۆ وەرگرتنی مووچە، ئەگەر عەبادیش وەك مالیكی نییە، پێویستە چاوی لە خەڵكی هەموو عێراق بێت، لە بەسرەوە تا زاخۆ، تا ئێستا هەنگاوی باشمان لێی نەبینیوە، ئەمیش بە سیاسەتەوە دەڵێت: قەیرانی پارەیە و بانكەكان بێ پارەن، ئەی بۆ مووچەی حەویجە هەیە كە هەمووی چەكیان بۆ تیرۆریستان لە شاندایە، بۆ هی ئەو شوێنانەی ژێردەسەڵاتی داعش دەدات، تەمەننا دەكەین ئەمیش وەك مالیكی خەڵكی كوردستان نانبڕاو نەكات، بەردەوامبوونی دۆخ بەم شێوەیە ناچێتەسەر، هەر رێككەوتنێك كراوە، پێویستە لای خۆشمانەوەو لای ئەوانیشەوە جێبەجێ بكرێت، چونكە ئەگەر ئەم دۆخە وا بڕوات عەبادی نە حكومەتی بۆ بەڕێوەدەچێت، نە ئێمەش لێی رازی دەبین.

* ئەو شەڕەی داعش كە سەپێندرا بەسەرماندا، كۆمەڵێك كەموكورتی لە ناو هێزی پێشمەرگە دەركەوتن، وەك ئەندامی سەركردایەتی یەكێتی و فەرماندەیەكی پێشمەرگە پێتوایە چۆن چارەسەر دەكرێن؟
- لە ساڵی 2005 بە دوا فەرماندەیی هێزی پێشمەرگە لەگەڵ فەلەك دەیان كۆبوونەوەمان كردووە بۆ یەكخستنی هێزی پێشمەرگەی كوردستان، چەند كۆبوونەوەیەكیان بەسەرپەرشتی خودی بەڕێز سەرۆكی هەرێم بووە بە بەشداری فەرماندە باڵاكانی هەردوولا، لەگەڵ كاك شێروان و زەعیم عەلی و محەمەد قازی و عەبدولڕەحمان كەورینی و هەموو فەرماندەكانی دی دانیشتووین لەگەڵ ئەوانەی خۆشمان هەر لە كاك جەعفەر و كاك مەحموود و بەندە و كاك جەبار یاوەر و كاك كۆسرەت بە ئامانجی ئەوەی بتوانین وەزعی پێشمەرگە چاك بكەین، تا ئێستا دوازدە لیوامان كردۆتە یەك لەگەڵ دوو لیوای پشتیوانی، قەیرانێك هاتە پێشەوە بە هۆی پەلامارەكانی داعش ئێستا بیر لەوە دەكەینەوە چۆن چارەسەری ئەم دۆخە تازەیە بكەین، چونكە وەك پێویست موستەلزەماتی خۆی نییە، هەموومان لەگەڵ یەكگرتنەوەیان بە بەرنامەی باشەوە، بەڵام ئەم یەكگرتنەوەیە لە خۆیەوە بە بێ توانا و پارە دروست نابێت، بودجەی پێویستە، بە پینە و پەڕۆ یەكمانگرتۆتەوە، بەڵام تا پێویستییەكانی یەكگرتنەوە ئامادە نەكرێت، یەكناگرێتەوە، ئەمە سەربازگە و كەلوپەل و چەك و جلوبەرگ و ئۆتۆمبێل و پارەو شتی تری دەوێت، ئەم چواردە لیوایە بكەینە سی لیوا، بەڵام بە بێ دابینكردنی بودجە و پێویستییەكان ناتوانین بڵێین ئەم هەزاران هەزار پێشمەرگەیە لە سوپایەكی نیشتمانی تۆكمە بە زانستی یەكدەگرێتەوە.