د.خورشید مزووری سەرۆكی كۆمپانیاكانی «تانج گرووپ»ـە كە كار لە بواری پیشەسازیی نەوت و گازدا دەكەن. لە گفتوگۆی ئەم جارەی «بازنەی گفتوگۆ»دا (بایەخی وزە لە داڕشتنەوەی هاوكێشە سیاسییەكانی لە ناوچەكەدا)، بەم جۆرە دید و تێڕوانینی خۆی خستە ڕوو:

 

 

سەرەتا دەستخۆشییەكی گەرم و ڕێزێكی بێپایان بۆ ڕێكخەرانی ئەم گفتوگۆ و پانێڵە زانستی و سیاسییە، كە ئەم بابەتە هەستیار و جەوهەرییەیان بۆ باس و لێكۆڵینەوە هەڵبژاردووە. من وەك «دكتۆر خورشید مزووری» خاوەنی كۆمپانیاكانی «تانج گرووپ» كە بە شێوەیەكی بەرفراوان لە سێكتەری پیشەسازیی نەوت و گازدا چالاكین و خاوەنی چەندین پاڵاوگەی مۆدێرنین لە هەرێمی كوردستان و عێراق، هەروەها خاوەنی بنكەی ستراتیژیی كۆگا و عەمباركردنی بەرهەمە نەوتییەكانین لە دەوڵەتی ئیماراتی یەكگرتووی عەرەبی، دەمەوێت ئاماژە بەوە بدەم كە تەوەری «بایەخی وزە لە داڕشتنەوەی ستراتیژی هاوكێشە سیاسییەكان» تەوەری بنەڕەتی و بڕبڕەی پشتی سیاسەتی جیهانی ئەمڕۆیە.

لە ڕاستیدا، وزە لەم سەردەمەدا تەنیا سەرچاوەیەك نییە بۆ دابینكردنی سووتەمەنی، بەڵكو بووەتە زمانێكی دیپلۆماسیی كارا و ئامرازێكی یەكلاكەرەوە بۆ گۆڕینی نەخشەی هێز و داڕشتنەوەی پەیوەندییە نێودەوڵەتییەكان. ناوچەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست بەهۆی ئەوەی خاوەنی دەوڵەمەندترین یەدەگی نەوت و گازیی جیهاندا، هەمیشە وەك چەقی ململانێ و ڕێككەوتنە سیاسییە گەورەكان ماوەتەوە، ئەم بایەخە تەنیا لە ڕەهەندە ئابوورییەكەیدا كورت نابێتەوە، بەڵكو كاریگەرییەكی ڕاستەوخۆ و قووڵی لەسەر سەقامگیریی سیاسی، پاراستنی ئاسایشی نێودەوڵەتی و تەنانەت داڕشتنی ستراتیژییە نوێیەكانی جیهان هەیە. بەوپێیەی وزە (نەوت، گاز و كارەبا) جومگەی سەرەكیی گەشەی ئابوورییە، هەر گۆڕانكارییەك لەم كەرتەدا، دەبێتە هۆی گۆڕینی هاوسەنگییەكان و دروستبوونی هاوپەیمانێتییە نوێیەكان لە ناوچەكەدا، ئەمەش وا دەخوازێت كە بە دیدگایەكی قووڵتر لەم هاوكێشە ئاڵۆزانە بڕوانین.

وڵاتانی خاوەن یەدەگی گەورەی هایدرۆكۆربۆن، وەك (عێراق، ئێران و عەرەبستانی سعوودی) بەهۆی دەوڵەمەندییان بە سەرچاوە گەورەكانی نەوت و گاز، قورساییەكی بێ وێنە و یەكلاكەرەوەیان لە بازاڕەكانی وزەی جیهانیدا هەیە، ئەم پێگە ستراتیژییە وای كردووە كە زلهێزە جیهانییەكان بەردەوام لە هەوڵی چڕدا بن بۆ چەسپاندنی هەژموون و كاریگەرییان لەسەر بڕیارە سیاسی و ئابوورییەكانی ئەم وڵاتانە، چونكە كۆنتڕۆڵكردنی ڕێڕەوەكانی وزە بەواتای كۆنتڕۆڵكردنی دەمارە كانی ئابووریی جیهان دێت.

لە ئێستادا، بەرژەوەندیی وزە بووەتە مەكینەی سەرەكی بۆ گۆڕینی نەخشەی هاوپەیمانێتییە نێودەوڵەتییەكان، بۆ نموونە، دەبینین چۆن وڵاتی چین لە چوارچێوەی پڕۆژەی ستراتیژیی «ڕێگای ئاوریشم»دا، پەیوەندییە بازرگانی و سیاسییەكانی خۆی لەگەڵ ئێران لەسەر بنەمای دابینكردنی وزە بەهێز كردووە، لە لایەكی دیكەشەوە، پەیوەندییە مێژوویی و ستراتیژییەكانی نێوان ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا و وڵاتانی كەنداو و جیهانی عەرەبی، وەك كۆڵەكەیەكی سەرەكی بۆ پاراستنی سەقامگیریی بازاڕی وزە و ئاسایشی ئابووریی جیهان دەمێنێتەوە.

هاوكات، لەگەڵ گۆڕانكارییە خێراكانی ساڵانی دوایی و هەوڵی جدیی جیهانی بۆ ڕووكردنە «وزەی نوێبووەوە» و دۆستی ژینگە، وڵاتانی ناوچەكە ڕووبەڕووی تەحەدایەكی مێژوویی بوونەتەوە، ئەم دۆخە نوێیە وای كردووە كە حكومەتەكان ناچار بن ستراتیژییەكانیان نوێ بكەنەوە و هەوڵێكی چڕ بدەن بۆ هەمەجۆركردنی سەرچاوەكانی داهات. چیتر تەنیا پشت بەستن بە نەوت وەك سەرچاوەی تاقانە، گەرەنتی مانەوە لە ناو كێبڕكێیە نێودەوڵەتییەكاندا ناكات، بەڵكو پێویستە ئابوورییەك دابڕێژرێت كە لەگەڵ گۆڕانكارییەكانی سەدەی بیست و یەكەمدا بگونجێت.

بە ڕەچاوكردنی ئەوەی كە زۆربەی ڕەهەندە گرنگەكانی ئەم بابەتە لە لایەن بەڕێزان و قسەكەرانی پێشووەوە بە وردی تیشكیان خراوەتە سەر، من لێرەدا دەمەوێت تەنیا وەك پوختەیەك و بۆ خستنەڕووی دیدگەیەكی ستراتیژیی كۆكەرەوە بەشداریی بكەم. پێویستە هەموومان لەسەر ئەو ڕاستییە هاوڕا بین كە وزە لە سنووری كایەیەكی ئابووریی پەتی دەرچووە و چیتر تەنیا بابەتێكی بازرگانی نییە، بەڵكو وەك چۆن ئاماژەی پێدرا، وزە سەرچاوەی جەوهەریی هێز و لووتكەی دەسەڵاتە لە ناوچەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا.

لە ڕاستیدا، وزە چەكێكی ستراتیژیی یەكلاكەرەوەیە بۆ گۆڕینی هاوكێشە سیاسییەكان، دیاریكردنی جۆری هاوپەیمانێتییە نێودەوڵەتییەكان و ئاراستەكردنی ململانێكان. ئەم فاكتەرە كاریگەرییەكی ئەوەندە قووڵی هەیە كە دەتوانێت ڕۆڵ لە داڕشتنەوەی سنوورەكان و چەسپاندنی هەژموون و كاریگەرییە نافەرمییەكاندا بگێڕێت، بەتایبەتی لەو ناوچە جوگرافییانەی كە تووشی ناسەقامگیری بوونەتەوە. كەواتە، ناتوانرێت هیچ ستراتیژییەك بۆ ئاشتی، یان ململانێ لە ناوچەكەدا دابڕێژرێت، بەبێ ئەوەی وزە وەك چەقی هاوكێشەكە هەژمار نەكرێت.