١. دەستووری کۆماری عێراقی (٢٠٠٥)
لە ڕوانگەی دەستوورییەوە، مافی ژیانی غەزاڵ مەولان بەپێی ماددەی ١٥ لە دەستووری کۆماری عێراقی ساڵی ٢٠٠٥ پارێزراوە کە دەڵێت: "هەر تاکێک مافی ژیان و ئاسایش و ئازادی هەیە، نابێت بێبەش بکرێت لەم مافانە یان سنووردار بکرێن مەگەر بەپێی یاسا و لەسەر بنەمای بڕیارێکی دەرچوو لە لایەنێکی دادوەریی شارەزا." ئەم مافە لە ڕێگەی ماددەی ٣١، بڕگەی یەکەم لە هەمان دەستوورەوە پاڵپشتی کراوە کە دەڵێت: "هەموو هاووڵاتییەک مافی چاودێری تەندروستی هەیە، دەوڵەت بایەخ بە تەندروستی گشتی دەدات و هۆکارەکانی خۆپاراستن و چارەسەرکردن دابین دەکات." لێرەدا دەردەکەوێت کە ڕەتکردنەوەی چارەسەر بۆ بریندارێکی باری فریاکەوتن، تەنها پشتگوێخستنی ئەرک نییە، بەڵکو پێشێلکردنی بنەمایەکی باڵای دەستوورییە کە هیچ ڕێنماییەک ناتوانێت سنوورداری بکات.
٢. یاسای ماف و ئەرکەکانی نەخۆش لە هەرێمی کوردستان (یاسای ژمارە ٤ی ساڵی ٢٠٢٠)
لە ئاستی یاسا بەرکارەکانی هەرێمی کوردستانیشدا، یاسای ماف و ئەرکەکانی نەخۆش، ژمارە ٤ی ساڵی ٢٠٢٠، لە ماددەی ٤، بڕگەی یەکەمدا بە ڕاشکاوی جەخت دەکاتەوە کە: "نەخۆش مافی هەیە لە هەموو بارودۆخێکدا چارەسەری پزیشکی و تەندروستی بۆ بکرێت بەبێ جیاوازیی ڕەگەز، نەتەوە، ئایین، یان بیروباوەڕی سیاسی." هەروەها لە بڕگەی سێیەمی هەمان ماددەدا هاتووە: "نەخۆش مافی هەیە چارەسەری کتوپڕی بۆ بکرێت لە کاتی پێویستدا بەبێ دواکەوتن." جێبەجێکردنی ئەم دەقە یاساییانە ئەرکێکی حەتمییە لەسەر نەخۆشخانەکان، چونکە غەزاڵ مەولان وەک بریندارێکی جەنگی لە دۆخێکی کتوپڕدا بووە و هەر جۆرە دواکەوتنێک یان مەرجدارکردنی چارەسەرەکەی بە پسوڵەی پۆلیسەوە، بە نادەستووری و نایاسایی هەژمار دەکرێت.
٣. یاسای سزادانی عێراقی (یاسای ژمارە ١١١ی ساڵی ١٩٦٩)
لە لایەکی ترەوە، پشتگوێخستنی ئەم ئەرکە مرۆیی و یاساییانە لە لایەن فەرمانبەرانی کەرتی تەندروستییەوە، دەیانخاتە ژێر باری بەرپرسیارێتی سزایی بەپێی یاسای سزادانی عێراقی، ژمارە ١١١ی ساڵی ١٩٦٩. ماددەی ٣٣٠ی ئەم یاسایە دەڵێت: "سزا دەدرێت بە بەندکردن هەر فەرمانبەرێکی گشتی کە بەبێ پاساو ئەرکێکی وەزیفیی خۆی پشتگوێ بخات یان ئەنجامی نەدات بە مەبەستی زیان گەیاندن بە بەرژەوەندیی تاکێک یان دەوڵەت." هەروەها بەپێی ماددەی ٣٣١: "سزا دەدرێت بە بەندکردن یان بژاردن هەر فەرمانبەرێکی گشتی کە کارێک بکات بە مەبەستی سەرپێچیکردنی یاسا یان فەرمانی لایەنە باڵاکان بە مەبەستی سوود گەیاندن بە کەسێک لەسەر حیسابی کەسێکی تر." لێرەدا، بەکارهێنانی ڕێنماییەکی کارگێڕی بۆ ڕەتکردنەوەی بریندارێک، دەچێتە خانەی سەرپێچیکردنی یاسا باڵاکان و زیان گەیاندن بە مافی ژیانی تاک.
٤. یاسای سەندیکای پزیشکانی کوردستان (یاسای ژمارە ١٤ی ساڵی ١٩٩٤)
لە کۆتاییدا، شیکردنەوەی یاسایی بۆ ڕێنمایی ژمارە ٤٩٤٢ی تەندروستی سلێمانی دەیسەلمێنێت کە ئەم نووسراوە لە پلەبەندی یاساییدا لە خوارەوەی دەستوور و یاسای مافی نەخۆشدایە. کاتێک بڕگەی ٢ی ڕێنماییەکە دەڵێت: "بەبێ پسوڵەی چارەسەری پۆلیس چارەسەری هیچ بریندار و نەخۆشێک نەکەن کە تایبەت بێت بە کەیسی پۆلیس"، مەبەست لێی ڕێکخستنی کاروباری کارگێڕییە نەک پەکخستنی مافی ژیان. بەکارهێنانی ئەم ڕێنماییە وەک پاساو بۆ وەرنەگرتنی غەزاڵ مەولان لادانێکی ڕیشەیییە لە پرەنسیپەکانی یاسای سەندیکای پزیشکانی کوردستان، ژمارە ١٤ی ساڵی ١٩٩٤، کە لە ماددەی ٣دا دوپاتی دەکاتەوە ئامانجی سەندیکا دابینکردنی مافی مرۆڤە بۆ چارەسەر بەبێ جیاوازی. کەواتە، هەر پزیشک یان بەرپرسێک ڕێنماییەکی کارگێڕی بخاتە پێش دەستوور و یاسا، لە ڕووی یاساییەوە بەرپرسیارە لەو زیانە گیانییەی کە بەر نەخۆشەکە کەوتووە.
کۆبەندی یاسایی بۆ کەیسەکە
هەر پزیشک یان بەرپرسێک ڕێنماییەکی کارگێڕی بخاتە پێش دەستوور و یاسا، لە ڕووی یاساییەوە بەرپرسیارە لەو زیانە گیانییەی کە بەر نەخۆشەکە کەوتووە. غەزاڵ مەولان قوربانیی ئەو سیستەمە کارگێڕییە بوو کە ڕێکاری پۆلیسی خستە سەرووی مافی ژیانی مرۆڤەوە.