محەمەد سەدیق بارزانی بەڕێوەبەری پڕۆژەی زۆمی كشتوكاڵی: بەڕێگای كڕینەوەی شیری مانگاكانیان كارگەی زۆم بە شێوەی ڕاستەوخۆ سەرچاوەی بەردەوامی داهاتی بۆ (6502) ئاژەڵدار و جووتیار ڕەخساندووە
محەمەد سدیق بارزانی، یەكێكە لە ئەندازیارە كشتوكاڵییە دێرینەكانی كوردستان و ماوەی 25 ساڵ وەك ئەندازیار لە وەزارەتی شارەوانی كاری كردووە، ئێستاش وەك ئەندازیار و پسپۆڕێكی كشتوكاڵی بەڕێوەبەری گەورەترین پڕۆژەی كشتوكاڵی لە هەرێمی كوردستانە كە ئەویش پڕۆژەی زۆم «ZOM»ـە بۆ بەخێوكردنی مانگای شیردەر و پیشەسازیی بەرهەمەكانی شیر. لە گفتوگۆی ئەمجارەی «بازنەی گفتوگۆ»دا (بەرنامە و پلان بۆ پەرەپێدانی كەرتی كشتوكاڵ لە هەرێمی كوردستاندا)، بە شێوەیەكی زۆر زانستییانە و بە پاڵپشتیی ئەزموونێكی كەڵەكەبووی پراكتیكی، باسی لایەنە جیاوازەكانی ئەم سێكتەرە گرنگەی كرد و بەمجۆرە بۆچوون و پێشنیار و ڕاسپاردەكانی خۆی خستەڕوو.
ئەم هەوڵەی بەشی ڕۆشنبیری و ڕاگەیاندنی پارتی دیموكراتی كوردستان بە كۆكردنەوەی ئەم هەموو پسپۆڕەی سێكتەرە جیاوازەكانی كشتوكاڵ و گرێدانی ئەم گفتوگۆیە بۆ قسەكردن لەسەر «پەرەپێدانی كەرتی كشتوكاڵ لە هەرێمی كوردستاندا»، بەڕاستی بەرزی دەنرخێنین و جێگەی سوپاس و ستایشە.
ئەگەر بە شێوەیەكی گشتی قسە لەسەر كەرتی كشتوكاڵ لە هەرێمی كوردستان بكەین، گومانی تێدا نییە، پێشكەوتنی زۆر باشی بە خۆیەوە بینیوە، بەڵام لە ئاستی تمووحی ئێمەدا نییە و لە ئاستی ئەو سرووشت و ژینگە لەبارەش نییە، كە پەوەردگار بە هەرێمەكانی بەخشیوە. بۆیە ئێمە دەبێت هەوڵ بدەین، زیاتر پەرە بە كەرتی كشتوكاڵ بدەین و هەوڵەكان بخەینەگەڕ، بۆ ئەو كەموكورتی و گرفتانەی لەم كەرتەدا هەیە، چارەسەریان بۆ بدۆزێنەوە و، پێویستە بگەینە ئەو ئاستەی كە ئاسایشی خۆراك لە هەرێم دابین بكەین و، بەرهەمەكانمان بە ڕاددەیەك زیاد بكات، كە هەناردەی وڵاتانی دراوسێ و بازاڕەكانی جیهانیشی بكەین.
بەپێی ئەو ئەزموونەی لە ماوەی 25ساڵی كاركردنم لە وەزارەتی كشتوكاڵ و دوای ئەویش كاركردنم لە پڕۆژەكانی كەرتی تایبەت هەیە، دەمەوێت ئاماژە بە چەند كێشە و كەموكووڕییەك بكەم و چارەسەرەكانیشی بخەمەڕوو:
- هەموو ئەو پڕۆژە كشتوكاڵییانەی كە لەلایەن زانكۆكان، ڕێكخراوە ناحكوومییەكان و كەرتی تایبەت، كە پێشكەشی وەزارەتی كشتوكاڵ دەكرێن، پڕۆژەی تەواو نین، واتە لایەنێكی ڕەچاو كردووە و چەندین لایەنی گرنگی دیكەی فەرامۆش كردووە. هەر بۆ نموونە ئەگەر بمانەوێت پڕۆژەیەكی كشتوكاڵی بۆ بەرهەمهێنانی شیر، یان گۆشت دروست بكەین، گومانی تێدا نییە، چەندین لایەن هەن پێكەوە گرێدراون و دەبێت لەو پڕۆژەیە بوونیان هەبێت. لەوانە:
• بۆ پڕۆژەیەكی لەو جۆرە دەبێت كارگەیەكت هەبێت، بۆ ئەوەی بتوانێت ئالیكی باش بۆ ئاژەڵەكان بەرهەم بهێنێت، لەمەش زیاتر دەبێت نرخی بەرهەمێنانی ئالیكەكە گونجاو بێت و كار لەسەر نرخی بەرهەمەكە نەكات.
• دەبێت پزیشكی ڤێتەرنەریی زۆر باش و شارەزا و پسپۆڕ لە پڕۆژەكەدا هەبێت، بۆ ئەوەی كەرەستە و دەرمان و ڤاكسین بە كوالێتیی بەرز بۆ ئاژەڵەكان دابین بكات و بەردەوام چاودێری و چارەسەری ئاژەڵەكان بكات.
• زۆر گرنگە توێژینەوەی ورد بۆ بەبازاڕكردنی بەرهەمەكانی ئەو پڕۆژە كشتوكاڵییە بكرێت و، هەوڵ بدرێت بازاڕێكی باشی بۆ بدۆزرێتەوە.
• خاڵێكی دیكە كە زۆر گرنگە ڕاشكاوانە هەڵوەستەی لەسەر بكرێت، ئەوەیە كە زۆر كەم بایەخ بە بەكارهێنانی تەكنەلۆژیای نوێی سەردەم دەدەین، واتە زۆر كەم خۆمان بە زانیارییە تازەكان نوێ دەكەینەوە، بەتایبەتی لە بواری پێشكەوتنەكانی سێكتەری كشتوكاڵ و ئەو جۆرە «تۆو، دەرمان، ڤاكسینانەی» كە پێویستمان پێیانە. ئێستا لاتان ئاشكرایە بە هۆی پێشكەوتنی تەكنەلۆژیا ئەوەی ئەمساڵ بەكاری دەهێنین، ماوەیەكی دیكە گۆڕانكاری تێدا كراوە و شتێكی باشتر بەرهەم هێنراوە، بەڵام لەبەر ئەوەی ئێمە بایەخمان پێنەداوە، نەگەیشتووەتە دەستمان.
- لایەنێكی دیكە كە زۆر گرنگە و كەمتر بایەخمان پێداوە، بوونی بۆشاییە لەنێوان كۆلێژەكانی كشتوكاڵ و گرفت و كێشەكانی كەرتی كشتوكاڵ. من وەك ئەزموونی خۆم هەنگەوانم، هەندێك كێشە و گرفتی هەنگەكانم هەبوو، چووم سەردانی زانكۆ و وەزارەتی كشتوكاڵ و كەرتی تایبەتم كرد، بەوەی ئایا نامەیەكی ماستەر، یان دكتۆرامان هەیە لەسەر گرفتەكانی هەنگ؟ دەبینین یان بوونی نییە، یان ئەگەر هەبێت، كۆنن و هی 20-30 ساڵ پێش ئێستان كە بە كەڵكی ئێستا نایەن و ناتوانم ئەو دەرمان و چارەسەرانە بەكار بهێنم، كە لەو توێژینەوە زانستییە ئاماژەیان پێكراوە، ئەمەش لەبەر ئەوەی لە ماوەی 20 ساڵدا گۆڕانكاریی زۆر گەورەی زانستی ڕوویان داوە و كۆنەكان كاریان پێناكرێت. بۆیە لەم حاڵەتەدا ناچار دەبین، بچین سەردانی دەرەوەی وڵات بكەین، بۆ ئەوەی بزانین كێشەكانی ئێستامان چۆن بە كەرەستەی نوێ چارەسەر بكەین. هەر بۆ خۆنوێكردنەوە «Update» بە زانیاریی نوێ دەبێت لە زانكۆكانەوە دەستی پێبكرێت، بۆ ئەوەی ببێتە یاریدەدەرێك بۆ وەزارەتی كشتوكاڵ و بتوانین كێشە و گرفتەكانی كەرتی كشتوكاڵ بە زانیاری و دەرمان و ڤاكسینی نوێ چارەسەر بكەین.
پرسێكی دیكە كە ئەویش زۆر گرنگە، دابینكردنی كەرەستەی پێویستە بۆ پڕۆژە كشتوكاڵییەكان، ئەو كەرەستانەی ئێستا لە بازاڕەكانی كوردستان بۆ پڕۆژە كشتوكاڵییەكان هەن، كەرەستەی زۆر بێ كوالێتین و هیچ چاودێرییەكی كوالێتیی كۆنتڕۆڵیان لەسەر نییە، هەندێك لەو ماددە كیمیاییە قڕكەرانەی دەهێنرێنە كوردستان كوالێتییان زۆر نزمە، ئەمەش جیا لەوەی كاریگەریی زۆر كەمی لەسەر نەخۆشییەكانی كەرتی كشتوكاڵ هەیە، لە هەمان كاتدا دەرهاویشتەی زۆر خراپیش لەسەر تەندروستیی كۆمەڵگە و پیسبوونی خاكیش دروست دەكات، بۆیە ئەگەر كۆنتڕۆڵێكی جۆری زۆر بە توندی لەسەر ئەو ماددە كیمیاییە قڕكەرانە بۆ بەرهەمی كشتوكاڵ دانەنرێت، بەڕاستی كارەسات دروست دەكەن.
لە ئێستای سێكتەری كشتوكاڵی هەرێمی كوردستان «جووتیار و بازاڕ» پێكەوە گرێ نەدراون، بەداخەوە بازاڕ غەدرێكی زۆر لە جووتیار دەكات و هەموو هەوڵ و ماندووبوونی بۆ بەرهەمهێنانی ئەو بەرهەمەی بەفیڕۆ دەچێت. هەر بۆیە ئێمە ئەگەر نەتوانین جووتیار بە بازاڕەوە گرێ بدەینەوە، كەرتی كشتوكاڵی نە پێش دەكەوێت، نە پەرەشی پێدەدرێت. گرنگە جووتیار زانیاری لەسەر بازاڕ هەبێت، بۆ ئەوەی بزانێت چ جۆرە مریشكێكی دوو، یان سێ كیلۆیی بەرهەم بهێنێت، یان جووتیار بزانێت لە بازاڕدا سێوی سوور دەفرۆشرێت، یان سێوی زەرد، یان ترش، بۆیە ئەم لایەنە فەرامۆش كراوە و هیچ لایەنێك زانیاری ناداتە جووتیار، یان ئەگەر زانیاریشی بداتێ داتا و ئامارەكان بە تەواوەتی دروست نین.
لایەنێكی دیكە كە دەبێت زۆر بایەخی پێبدەین، پرسی ڕاهێنان و فێركارییە، ئەمەش هەم بۆ جووتیاران و هەمیش بۆ قوتابیانی كۆلێژەكانی كشتوكاڵ و ڤێتەرنەری زۆر گرنگە. سەرنج بدەن ئێمە ساڵانە بە سەدان و بە هەزاران قوتابی لە زانكۆكانی كشتوكاڵ و ڤێتەرنەریی كوردستان دەردەچن، بەڵام بەشێكی زۆری ئەم دەرچووانە كە دێنە ناو بازاڕی كار، دەبینین وەك پێویست كەفائەیان نییە و جارێكی دیكە پێویستیان بەوەیە خولی ڕاهێنان و فێركارییان بۆ بكرێتەوە. كەواتە دەبێت زانكۆكانی ئێمە بە هەماهەنگی لەگەڵ وەزارەتی كشتوكاڵ و سەرچاوەكانی ئاو، بایەخ بەو كێشە و گرفتە تازانە بدەن، كە جووتیاری ئێمە ڕووبەڕووی دەبێتەوە و، دەبێت هەوڵ بدەن لەسەر بنەمای زانستی تازە و تەكنەلۆژیای نوێ چارەسەری بۆ بدۆزنەوە.
پرسی چاودێری و هەڵسەنگاندنی پڕۆژە كشتوكاڵییەكان، لەم لایەنەشدا بەداخەوە ئێمە لاوازین و هەندێك فەرامۆشیشمان كردووە. ئەگەر پڕۆژە كشتوكاڵییەكان بەردەوام چاودێری و هەڵسەنگاندنیان بۆ نەكەین، ئەوا سەركەوتوو نابن. هەر بۆ نموونە ئەگەر ئێمە نەزانین لە كوێوە دەست پێدەكرێت و لە كوێ كۆتایی دێت، مانای وایە هیچمان نەكرد، یان ئەگەر نەزانین لەكام خاڵدا چووینە پێشەوە و لەم كام خاڵدا پاشەكشەمان كردووە، ئەوە كارەسات بەدوای خۆیدا دەهێنێت.
پڕۆژە كشتوكاڵییەكان ئەوجا پڕۆژەی كشتوكاڵیی گەورە بن، یان بچووك، دەبێت ڕەچاوی ئەوە بكەین، دەبێت بەرهەمەكانی كۆمەڵایەتی- ئابووری «socioeconomic» بن، ئەمەش مانای ئەوەیە دەبێت ئەو بەرهەمەی بەرهەم دەهێنرێت، ڕەوشی كۆمەڵگە لەبەر چاو بگرێت، ئەمەش لەبەر ئەوەیە ئەگەر هەموو لایەنەكانی كۆمەڵگە پێش نەكەوێت، بێگومان كەرتی كشتوكاڵیش بەتەنیا پێش ناكەوێت.
- یەكێك لە سامانە گرنگەكانی كشتوكاڵ لە هەرێمی كوردستان سامانی هەنگوینە. ئێمە لە پڕۆژەی زۆم، پڕۆژەی هەنگەوانیشمان هەیە، هەنگ و هەنگوینی كوردستان زۆر تایبەتە و دەتوانین باشتر كاری لەسەر بكەین و بیكەینە سەرچاوەی هەلی كار بۆ هەزاران هاووڵاتی و خێزان لە كوردستاندا و كاریگەریی گەورەشی لەسەر ژێرخانی ئابووریی كوردستان دروست دەكات و دەكرێت بایەخی زیاتری پێبدرێت.
لە دوماهیدا دەخوازم هەڵوەستەیەك بە كورتی لەسەر پڕۆژەی زۆم بكەم، كە یەكێكە لە پڕۆژە كشتوكاڵییە گەورەكان لە هەرێمی كوردستان.
- لە ڕێكەوتی ٣٠/٥/٢٠٢٣ لە ڕێوڕەسمێكی فەرمیدا كارگەی زۆم وەك یەكەمین كارگە لەسەر ئاستی كوردستان و عێراق كرایەوە.
- لە بەردەوامی و درێژەپێدانی پڕۆژە مەزنەكەی زۆم، لە پێناو خزمەت گەیاندن بە خەڵك و ڕەخساندنی هەلی كار بۆ هاووڵاتیان و برەودان بە كەرتی كشتوكاڵی و ئاژەڵداری لە هەرێمی كوردستان، لە ڕێكەوتی ١٨\٥\٢٠٢٥ بە سەرپەرشتیی بەڕێز مەلا مستەفا بارزانی بەردی بناغەی كێڵگەی زۆم بۆ بەخێوكردنی مانگای شیردەر دانرا. كە لەلایەن كۆمپانیای (G.E.G Construction) جێبەجێ دەكرێت.
بۆ دابینكردنی شیر پشت دەبەستێت بە كۆكردنەوەی بەرهەمی شیری جووتیاران و ئاژەڵدارانی كوردستان لە ڕێگەی 26 بنكەی كۆكردنەوەی شیر كە بە گوێرەی سنووری جوگرافیا دانراون، بۆ ئەوەی ئەرك و ماندووبوون و خەرجی گواستنەوەی شیر بۆ ئاژەڵداران و جووتیاران كەم ببێتەوە.
- لە ئێستادا ٢٤٤ كارمەندی هەیە و ئەم ژمارەیە بەردەوام بەرەو هەڵكشان دەچێت. هەروەها كارگەی زۆم بە شێوەی ڕاستەوخۆ سەرچاوەی بەردەوامی داهاتی بۆ 6502 ئاژەڵدار و جووتیار ڕەخساندووە لە ڕێگەی كڕینی شیری مانگاكانیان.
- بە شێوەی ناڕاستەوخۆ، بووەتە هۆی ڕەخساندنی دەرفەت بەوەی كە جووتیاران بەروبوومە كشتوكاڵییەكانیان بە ئاژەڵداران بفرۆشن و هەروەها كاریگەری هەبووە لە بووژاندنەوەی كەرتی ڤێتەرنەری و ڕەخساندنی دەرفەتی كار بۆ شارەزایانی بواری ڤێترنەری.
- چوار پڕۆژەی گەورەی دیكە لە چوارچێوەی پڕۆژە گەورەكەی زۆم جێبەجی دەكرێن. ئەم پڕۆژانە بریتین لە:
1- كێڵگەی زۆم بۆ بەخێوكردنی مانگای شیردەر (Zom Dairy Farm)
2- پڕۆژەی زۆم بۆ كشتوكاڵ (Zom Agriculture)
3- سەنتەری ڤێتەرنەریی زۆم (Zom Veterinary)
4- زۆم ماركێت (Zom Market)
- پڕۆژەكە بەمجۆرە دیزاین كراوە:
یەكەم: دابەشكردنی شوێنی مانگا شیردەرەكان.
• شوێنی بەخێوكردن بۆ 6003 مانگای شیردەر كراوەتەوە.
● بەشی مانگا شیردەرەكان لە چوار هۆڵ پێك هاتوون.
● هەر هۆڵێك توانای لەخۆگرتنی 300 مانگای شیردەری هەیە.
● هۆڵەكان بە تێكڕایی 1200 مانگای شیردەر لەخۆ دەگرن.
دووەم: شوێنی بەخێوكردنی بێچووەكان C1-C2
● لە دوو هۆڵ پێكهاتوون، كە شوێنێكی گونجاون بۆ بەخێوكردنی بێچووەكان تەمەنی سێ مانگە.
شوێنی پێگەیاندنی مانگای هەراش: 1-2-3-4-5
● لە پێنج هۆڵی گەورە پێكهاتووە بۆ بەخێوكردن و پێگەیاندنی مانگاكان لە تەمەنی ٣ مانگی تا ٢٤ مانگ و ئامادەكردنیان بۆ بەرهەمهێنانی شیر.
سێیەم: ئامێری شیردۆشینی مانگاكان:
● پێشكەوتووترین ئامێری دۆشینی شیر لە پڕۆژەكەدا هەیە، كە لە توانایدا هەیە بە كەمتر لە 15 خولەك 100 مانگای شیردەر بدۆشێت.
چوارەم: كارگەی ئالیك
● پێشكەوتووترین كارگەی بەرهەمهێنانی ئالیك بۆ پڕۆژەكە دابین كراوە، كە بە شێوەیەكی ئۆتۆماتیك كار دەكات.
● كارگەی ئالیكی پڕۆژەكە توانای بەرهەمهێنانی 15 تون ئالیكی لە یەك كاتژمێردا هەیە.
● توانای هەڵگرتنی 12620 تۆن دانەوێڵەی پێویست بۆ دروستكردنی ئالیكی هەیە.
● دابینكردنی 6شەش جۆری جیاوازی ئالیك لە هەمان كاتدا.
● توانای پاكێجكردن و ئامادەكرنی هەموو جۆرە ئالیكێكی هەیە بۆ پڕكردنەوەی پێداویستیی پڕۆژەكە و پێداویستیی جووتیارانی ناوچەكە.
پێنجەم: كوگای سیلاج - Silage Bunkers -
● 16 كۆگای سیلاجی تایبەتی بەپێی پێوەرە جیهانییەكان بۆی دروست كراون.
● توانای لەخۆگرتنی 8،320 تۆن سیلاجی هەیە كە پێداویستیی ساڵانەی پڕۆژەكە و جووتیارانی ناوچەكە دابین دەكات.
● شوێنی داپۆشراوی لەسەر ڕووبەری 4046م٢ هەیە، بۆ هەڵگرتنی وێنجە و كا و كەرەستەی دیكەی ئالیكیش دابین كراوە.
شەشەم: وێستگەی جیاكردنەوەی پەینی سرووشتی.
● وێستگەكە كاردەكات لەسەر جیاكردنەوەی شلە و ئاو و ماددە ڕەقە سوودبەخشەكانی پاشەڕۆی ئاژەڵەكان و دواتر وشككردنەوەیان و كردنیان بە پەینی سرووشتی.
● ویستگەكە لە توانایدا هەیە ساڵانە زیاتر لە 40 هەزار م٣ لە پاشەڕۆی ئاژەڵەكان پرۆسێس بكات و بەرهەم بهێنێت.
حەوتەم: بەشی چارەسەری مانگاكان.
● ئەم بەشە پیكهاتووە لە شوێنی تایبەت بۆ (لەدایكبوون) و شوێنی تایبەت بە ئاژەڵە نەخۆشەكان، یان ئەوانەی پێویستیان بە چارەسەرە.
● كلینیك و ڤێتەرنەری تاقیگەیێكی پێشكەوتوو كە هەموو پێداویستی و كەرەستەكانی لەخۆ دەگرێت.
هەشتەم: وزەی نوێبووەوە - Renewable Energy:
● بە سوودوەرگرتن لە تیشكی خۆر و دانانی سیستەمی خۆریی (Solar Power)، كە دۆستی ژینگەیە، وزەی پێویست بۆ پڕۆژەكە دابین دەكرێت.
نۆیەم: ئامانج و كاریگەرییەكانی كێڵگەی زۆم بۆ بەخێوكردنی مانگای شیردەر.
بەرهەم هێنانی شیر بە كوالێتییەكی بەرز و بەرزكردنەوەی ڕێژەی شیر لە وەرزی كەمبوونەوەی شیری خۆماڵیی ئاژەڵداران لە ناوچەكە بۆ بەردەوامیی بەرهەمەكانی شیرەمەنیی زۆم.
● بەخێوكردنی مانگای شیردەر لە جۆر و توخمی باش، كە لەگەڵ كەش و ژینگە و سرووشتی كوردستان بگۆنجێت و ئامادەكردنیان بۆ بازاڕی ناوخۆ.
● بە هۆی ئەم پڕۆژەیە ساڵانە تاكو ١،٢٠٠ مانگای شیردەر بە توخمی باش و بە نرخێكی گونجاو بەردەست دەكرێن، بۆ ئەوەی پێویست نەكات ئاژەڵداران بۆ كڕینیان ڕوو لە دەرەوەی وڵات بكەن.
● دابینكردنی باشترین جۆری ئالیك بۆ ئاژەڵداران و جووتیارانی ناوچەكە لە هەرچوار وەرزی ساڵ بە نرخێكی گونجاو لە ڕێگای كارگەی بەرهەمهێنانی ئالیك، كە بەشێكە لەم پڕۆژەیە.
دەیەم: ئامانج وكاریگەرییەكانی پڕۆژەی زۆم:
● پەرەپێدانی كشتوكاڵی بەردەوام لە ڕێگەی بەكارهێنانی ئەم زەوییانەی پێشتر سوودیان لێ وەرنەگیراوە. لە ئەگەری بەشداربوونی ١٢هەزار مانگا لە بەرنامەی خۆراكی گۆنجاو بۆیان، نزیكەی ٢٦،٥٠٠ دۆنم زەوی كە تا ئێستا سوودیان لێ وەرنەگیراوە دەكێڵدرێت و بەم ڕێگایە سەدان جووتیار لەم پڕۆژەیە سوودمەند دەبن.
● چارەسەركردنی كێشەی جووتیاران لە نەبوونی ئامێر و پێداویستیی كشتوكاڵی بە دابینكردن و بەردەستكردنیان، بەتایبەتی بۆ پاڵپشتیی ئەو جووتیارانەی كە زەویی بچووكیان هەیە و ناتوانن ئەو ئامێر و كەرەستانە دابین بكەن، لە ڕێگەی زۆم كشتوكاڵی ئەو پێداویستییانە بە نرخێكی گونجاو بۆیان دابین دەكرێت.
● دابینكردن ی باشترین بنەتۆو و پەین بۆ جووتیاران بە نرخێكی گونجاو.
● پێشكەشكردنی ڕێنمایی زانستی كشتوكاڵی بۆ جووتیاران.
یانزەهەم: ئامانج و كاریگەرییەكانی سەنتەری ڤێتەرنەریی زۆم (Zom Veterinary)
● پێشكەشكردنی خزمەتگوزاری ڤێترنەری و دابینكردنی دەرمان و ڤاكسین بە كوالێتیی باش و نرخێكی گونجاو.
● دابینكردنی تیمی پزیشكی گەڕۆك بۆ چارەسەری نەخۆشیی ئاژەڵەكان، هەروەها كۆتانی مانگاكان بۆ ئەوەی ئاژەڵداران دڵنیا بن، ئاژەڵەكانیان پارێزراو دەبن.
● لە ڕێگەی پیتاندنی دەستكرد و بەكارهێنانی باشترین جۆر لە تۆوی گا، جۆری وەچەی نوێی مانگاكان باشتر دەكرێت و ڕێژەی بەرهەمهێنانی شیریان بەرز دەبێتەوە. بۆ نموونە، ئەگەر مانگایەیەك بە تێكرا ڕۆژانە ٤ بۆ ٥ لیتر شیر زیاد بكات، ئەوا لەماوەی یەك مانگدا بۆ هەر مانگایەك ١٢٠ بۆ ١٥٠ لیتر شیر زیاتر دەبێت، ئەمەش دەبێتە هۆی بەرزبوونەوەی داهاتی جووتیاران بە هۆی زیادبوونی ڕێژەی شیری مانگاكانیان و لە لایەكی دیكەشەوە بەرزبوونەوەی نرخی مانگاكانیان بە هۆی باشبونی توخم و جۆری مانگاكان.
● تۆماركردنی مانگای ئاژەڵداران و پێدانی بڕوانامەی جەنەتیكی بەپێی جۆر و توخمی بۆ ماوەیی بێچووەكان.
● پێدانی ڕێنمایی سەبارەت بە شێوازی بەخێوكردنی مانگا بە شێوەیەكی زانستی و بەرزكردنەوەی ئاستی بەرهەمی شیر.
● ئەم خزمەتگوزارییە تەنیا بۆ بەخێوكەرانی مانگای شیردەر نییە، و خزمەتگوازرییەكان پێشكەش بە هەموو سامانی ئاژەڵی ماڵی و كێوی و پەلەوەری دەكرێت.
دوانزەهەم: ئامانج وكاریگەرییەكانی زۆم ماركێت.
● دەبێتە سەرچاوەی دابینكردنی كەلوپەل و پێداویستیی كشتوكاڵی و ئاژەڵداری بۆ ئەوەی جووتیاران و ئاژەڵداران بتوانن ئەم پێداویستییانە بە نرخێكی گونجاو لە نزیكترین شوێن بە دەست بهێنن و پێویست نەكات بۆ بەدەستهێنانیان سەردانی شارەكان بكەن.
● دەبێتە پردی بەیەك گەیشتنی بەرهەمهێنەر و بەكاربەر.
● دەبێتە ناوەندێكی گرنگی بازرگانی بۆ كڕینی بەروبوومی جووتیاران، كە ئەمەش دەبێتە جۆرێك لە دڵنیایی پێدانی تەواو بە جووتیاران لە ساغكردنەوەی بەرهەمەكانیان.
● بەكرێدانی ئامێری كشتۆكاڵی بۆ ئەوەی خاوەن زەوییە بچووكەكانیش بتوانن دەست بە كشتوكاڵ بكەن و سوود لە پڕۆژەكانی زۆم وەربگرن.
بە تەواوبوونی ئەم پڕۆژە گرنگ و ستراتیژییە، كەرتی كشتوكاڵی و سامانی ئاژەڵ لە هەرێمی كوردستان دەچێتە قۆناغێكی نوێترەوە و هەزاران هەلی كار دەرەخسێنێت و دەبێتە جۆرێكی تەواو لە دڵنیایی بۆ جووتیاران و گوندنشینان بۆ ساغكردنەوەی بەرهەمەكانیان، پاش بەرهەمهێنانیان و بەهێزكردنی ژێرخانی ئابووری و بە پشتبەستن و زیادكردنی بەرهەمی ناوخۆیی.
