سینەمای مۆدێرن و سەردەم لە كوردستان

سینەمای مۆدێرن و سەردەم لە كوردستان
سینەما وەك هونەرێكی بەهێز و كۆن، سەردەمێكە لە هەموو شوێنێكی دنیادا هەیە، سەرەتای سەرهەڵدانی ئەو هونەرە بۆ ساڵی (1452) دەگەڕێتەوە، لەو ساڵەدا زانایەكی ئیتاڵی بە ناوی لیۆناردۆ داڤنشی بناغەی سەرەتایی بۆ ئەو هونەرە دامەزراند، پاشان لە ساڵی (1823) لەلایەن نیسفۆر نیبسی گرنگی بەو جۆرە وێنەداوە و دواتر وێنەكانی كۆكردۆتەوە و تا لە شێوەی فیلم نمایش بكرێت، كە ماوەی تەنیا (14) خولەك بووە، پاشان و دوای چەندین هەوڵی جۆراجۆر وەك فارادی و جۆزێف پلاتۆ و لۆنالد ستامفرد وچەندانی دیكەش، دواتر لەلایەن كەسێكی ئینگلیزی بە ناوی (هۆنەر) لە ساڵی 1834 پەرەی بەو بوارە داوە، بەڵام هەوڵی سەركەوتووی لویس لۆمپێر لە ساڵی 1895 توانی لە بیرۆكەی سەندووكی جووڵەپێكراو وێنەی جووڵاوی دەست بكەوێت، یەكەمین فیلمی سینەمایی لە ساڵی (1927) نمایش كراوە، كە فیلمێك بووە لەلایەن كۆمپانیای وارنەرەوە ئامادە كرابوو، وڵاتی عێراق دوای چەند ساڵێك سینەمای پێگەییشووە، كە بۆ ساڵانی بیستەكان دەگەڕێتەوە، لە كوردستانیش لە ساڵانی چل و پەنجاكاندا سینەمای خێزانی هەبووە، بە تایبەت لە شارەكانی هەولێر و كەركوكدا، كە ئەو كاتە بە سینەمای هاوینە دەناسرا، تا ئەم دواییە چەندین سینەمای گەورە هەبوون وەك سینەمای سەلاحەدین و حەمرا و سیروان و كریستاڵ، بەڵام لە ئێستادا ئەو هونەرە بە شێوازێكی مۆدێرن و ستاندارد دەركەوتۆتەوە، كە زیاتر لە نێو مۆڵەكان و شوێنە گشتییەكان كراوەتەوە، ئێستا لە زۆربەی مۆڵەكاندا سینەما هەیە، بە شێوازێكی سەردەمی و پێشكەوتوو پێشوازی لەو كەسانە دەكات كە حەز بە سەیركردنی فیلم دەكەن، رۆژانە گەنجان و كچان و تەنانەت خێزانیش سەردانی ئەو هۆڵانە دەكەن، هەر هۆڵێكی ئەو سینەما مۆدێرنە نزیكەی (100 تا 150) كەس دەگرێت و بە تازەترین ئامێری پرۆجێكتەری دیجیتاڵی (DCP) كار دەكات، سكرینەكەشی گەورە و وێنەیەكی جوان و بە دیقەیەكی بەرزی HD) فیلمەكان نمایش دەكرێن، نرخی پلیت بۆ هەر كەسێك (10) هەزارە، جگە لە فیلمی كوردی، فیلمی بیانی بە هەموو جۆرەكانیەوە لەو هۆڵانەدا پێشكەش دەكرێن، نەوەك هەر تەنیا بۆ گەورەكان، بەڵكو فیلمی كارتۆنی تازە و ئەنیمەیشن بۆ منداڵانیش نمایش دەكرێن، ئەو جۆرە سینەمایە بە شێوازێكی مۆدێرن و شارستانی دەناسرێ و رۆژانەش خەڵك بە تاك و خێزان و گرووپ سەردانی ئەو هۆڵە سینەمایانە دەكەن.
Top