عەبدولعەزیز سلێمان (دەروێشێ لال) بۆ گوڵان:هونەر یەكێكە لە بەهێزترین ئامرازەكان بۆ دروستكردنی هەستی نەتەوەیی
مامۆستا عەبدولعەزیز سلێمان ناسراو بە (دەروێشێ لال) یەكێكە لە ناوە دیارەكانی نێو مۆسیقای كوردی لە كوردستان بە گشتی و شاری زاخۆ بەتایبەتی، تا ئێستا دەیان هونەرمەندی پێگەیاندووە، كە خزمەتێكی زۆریان بە هونەری كوردی كردووە، وەك نەمران «ئەیاز و ئەردەوان زاخۆیی» و چەندین هونەرمەندی دیكە، كە ئێستاش بەردەوامن لە دانانی تێكست و ئاواز، هاوكاری زۆریی كردوون. دەرباری پەیوەندیی ڕۆڵی هونەر لە بونیادنان و پێشخستنی هەستی نەتەوایەتیدا ئەم دیمانەیەمان لەگەڵی ساز كرد.
*لەم بارودۆخەی ئێستادا ڕۆڵی هونەرمەندانی كورد لە پاراستن و پێشخستنی زمان و كولتووری كوردیدا چییە؟
-هونەرمەندانی كورد ڕۆڵێكی گرنگ و ستراتیژی دەبینن لە پاراستن و پێشخستنی زمان و كولتووری كوردی. ئەوان بە شێوەی جیاواز وەك مۆسیقا، فیلم، شانۆ، وێنەكێشان و هونەری دیجیتاڵی كار دەكەن، بۆ ئەوەی ناسنامەی كوردی نەبێتە لەدەستچوو. هونەرمەند ڕۆڵی «پارێزەر» دەبینێت، چونكە بەرهەمەكانی دەبنە بەڵگەی زیندووی مێژوو و ژیانی كوردی. هەروەها بەهۆی جیهانگیرییەوە، ئەوان دەتوانن كولتووری كوردی بگەیەنن بە دەرەوەی سنوورەكان و وەك نمایەندەی نەتەوە كار بكەن.
*هونەر بە گشتی چ كاریگەرییەكی لەسەر بەرزكردنەوەی هەستی نەتەوەیی هەیە؟
-هونەر یەكێكە لە بەهێزترین ئامرازەكان بۆ دروستكردنی هەستی نەتەوەیی، چونكە بە شێوەی هەست و سۆز كار دەكات نەك تەنیا بە عەقڵ. گۆرانی، فیلم و شانۆ كە دەتوانن مێژوو و خەباتی نەتەوەیەك بە شێوەیەكی كاریگەر بگەیەنن، ئەمە وا دەكات كە مرۆڤ هەست بە پەیوەندی بە نەتەوە و ناسنامەی خۆیەوە بكات، هونەر هەروەها دەتوانێت یەكڕیزی و هاوبەشیی نێوان خەڵك زیاد بكات و هەستی شانازیی نەتەوەیی بەهێزتر بكات.
*ئەی ئافرەتان چ ڕۆڵێكیان هەیە؟
-ئافرەتانی هونەرمەند ڕۆڵێكی بنچینەییان هەیە لە پاراستن و پێشخستنی كولتووردا، ئەوان بە بەرهەمەكانیان دەتوانن كولتوورێكی مرۆڤانەتر و هاوسەنگتر پێشكەش بكەن.، هەروەها ئافرەتان ڕۆڵی گرنگیان هەیە لە پاراستنی زمان، لەگەڵ ئەوەشدا دەتوانن بابەتە كۆمەڵایەتی و مرۆییەكان بخەنە ناو هونەر، ئەمەش وای دەكات وێنەیەكی نوێ و پێشكەوتوو لە كۆمەڵگەدا دروست بێت.
*ڕۆڵی میدیا و تۆڕە كۆمەڵایەتییەكان لە گەیاندنی پەیامی هونەرمەنداندا چییە؟
-میدیا و سۆشیال میدیا ئامرازێكی گرنگن بۆ بڵاوبوونەوەی هونەر و گەیاندنی پەیامی هونەرمەندان بە جیهان، ئەوان دەتوانن بەرهەمە هونەرییەكان زوو بگەیەنن بە ژمارەیەكی زۆر لە خەڵك، هەروەها دەتوانن ناسنامەی كوردی نیشان بدەن بە شێوەیەكی هاوچەرخ، بەڵام لە هەمان كاتدا پێویستە بە باشی بەكار بهێنرێن بۆ ئەوەی زانیاریی ڕاست و كولتووری بە شێوەیەكی دروست بگەیەنرێت.
*كاریگەریی فێستیڤاڵ و چالاكییە هونەرییەكان چییە لە بەهێزكردنی یەكێتیی نەتەوەییدا؟
-فێستیڤاڵ و چالاكییە هونەرییەكان بوارێكی گرنگن بۆ كۆكردنەوەی هونەرمەندان و گەیاندنی كولتوور، ئەمانە یارمەتی هونەر دەدەن بە دروستكردنی پەیوەندی لە نێوان پارچە جیاوازەكانی كۆمەڵگەدا، هەروەها یەكێتی نەتەوەیی بەهێز دەكەن، چونكە خەڵك لە ڕێگەی هونەرەوە یەكتر باشتر دەناسێت، فێستیڤاڵەكان دەبنە شوێنێك بۆ هاوكاری و گۆڕینەوەی ئەزموون.
*ڕۆڵی هونەرمەند چییە لە پاراستنی زمان و فۆلكلۆری كوردیدا؟
-هونەرمەند ڕۆڵی سەرەكیی هەیە لە پاراستنی زمان و فۆلكلۆری كوردیدا، بە «گۆرانی، چیرۆك، شانۆ و بەرهەمە هونەرییەكان» ئەو شتانەی كە لە مەترسیی لەدەستچووندان، زیندوو دەبنەوە. فۆلكلۆر بەشێكە لە مێژووی گەل، هونەرمەند ئەم مێژوە بە شێوەیەكی جوان و كاریگەر دەگوازێتەوە بۆ نەوەی نوێ.
*چۆن دەتوانرێت هونەر ببێتە پردێك بۆ گواستنەوەی بەها نەتەوەییەكان بۆ نەوەكانی داهاتوو؟
-بە بەرهەمە هونەرییەكان، بەها و ڕەوشتی نەتەوەیی بە شێوەیەكی هەستپێكراو دەگوازرێتەوە، ئەمە گرنگە، چونكە نەوەی نوێ لە ڕێگەی هونەرەوە باشتر شارەزای مێژوو و ناسنامەی خۆی دەبێت.
*تا چەندە هاوكاریی هونەرمەندانی كورد و نەتەوەكانیتر دەتوانێت ببێتە هۆی نزیكبوونەوەی كولتوورەكان؟
-هاوكاریی هونەرمەندانی كورد لەگەڵ هونەرمەندانی نەتەوەكانی دیكە دەتوانێت یارمەتی نزیكبوونەوەی كولتوورەكان بدات، ئەم هاوكارییە دەبێتە هۆی تێگەیشتنی باشتر و كەمكردنەوەی جیاوازییەكان. هونەر زمانێكی جیهانییە كە مرۆڤەكان بەیەك دەگەیەنێت.
*هونەرمەندێكی كورد چۆن دەتوانێت لە ڕێگەی بەرهەمەكانییەوە وێنەیەكی جوان و مرۆڤانە لە كولتووری كوردی بگەیەنێت بە جیهان؟
-هونەرمەند دەتوانێت بە بەكارهێنانی زمانێكی جیهانی و مرۆڤانە، وێنەیەكی جوان لە كولتووری كوردی بگەیەنێت بە جیهان، ئەمە بەهۆی ئەوەیە كە هونەر بە سۆز و هەست كار دەكات و بەسەر سنوورەكاندا تێپەڕ دەبێت، ئەمەش دەتوانێت وێنەیەكی باشتر لەبارەی كورد و كولتووری كوردی لە دەرەوە دروست بكات.
