خانمە هونەرمەندی شێوەكار خاكاو دڵشاد بۆ گوڵان:هونەر دەتوانێت سیمبولە كۆنەكان لە شێوەیەكی نوێ پێشكەش بكات و بیپارێزێت
خاكاو دڵشاد دەرچووی ساڵی ٢٠١٨ی كۆلێژی هونەرەجوانەكانی هەولێرە و ئێستا مامۆستای بابەتی هونەرە لە قوتابخانە و مامۆستایە لە ڕێكخراوی (رەنج) ی هونەری، تا ئێستا چەندین پێشانگەی هاوبەشی هونەریی هەبووە، لە دیدارێكدا دەربارەی گرنگیی هونەری شێوەكاری و ئاستەنگەكانی بەردەمی و چۆنیەتی پەرەپێدانی، ئەم دیمانەیەمان لەگەڵی ساز كرد.
*هونەری شێوەكاری چۆن كاریگەری لەسەر بەهێزكردنی هەستی نەتەوایەتی لای گەنجان دروست دەكات و كام میكانیزمەكان لەم پرۆسەیەدا سەرەكین؟
-هونەری شێوەكاری بە زمانی وێنە و نیشانە كار دەكات و دەتوانێت هەست و بیرەوەرییە كۆمەڵایەتی و نەتەوەییەكان بگەیەنێت. كاتێك گەنجان لەگەڵ بەرهەمێكی هونەریدا ڕووبەڕووی نیشانەكانی فەرهەنگ، مێژوو، جلوبەرگ، شوێنەوار و ژیانی كوردی دەبێتەوە، پەیوەندییەكی هەستی و فكری لەگەڵ ناسنامەكەیان دروست دەبێت.
*ئایا هونەری شێوەكاری (وەك وێنەكێشان، پەیكەرتاشی و گرافیك) توانیویەتی لە ڕێگەی بەرهەمەكانەوە هەستی شانازی نەتەوەیی و خۆناسینی كوردی لای نەوەی نوێ بەهێز بكات، نموونەكان چین؟
-بەڵێ، بە تایبەتی كاتێك بەرهەمە هونەرییەكان تەنیا نیشاندانی سیمبوول نەبن، بەڵكوو چیرۆك و مانای پشت ئەو سیمبوولانەش بگەیەنن.
*ڕۆڵی هونەری شێوەكاری لە پاراستن و نوێكردنەوەی سیمبوول و نیشانە نەتەوەییەكاندا چییە و چۆن دەتوانێت ئەم سیمبوولانە بگەیەنێتە گەنجان؟
-هونەر دەتوانێت سیمبوولە كۆنەكان لە شێوەیەكی نوێ و سەرنجڕاكێش پێشكەش بكات. واتە سیمبوولەكە دەپارێزرێت، بەڵام شێوازی پیشاندانی دەگۆڕێت. بۆ نموونە، هونەرمەند دەتوانێت هێمایەكی فۆلكلۆریی كۆن بە گرافیكی مۆدێرن، دیزاینی دیجیتاڵ، پوستر یان تابلۆی ئەبستراكت پیشان بدات، بەم شێوەیە سیمبوولەكە لە جیهانی كۆنەوە دەگوازرێتەوە بۆ جیهانی گەنجانی ئەمڕۆ.
*هونەرمەندانی شێوەكاری كوردی چۆن لە ڕێگەی بەرهەمەكانیانەوە فەرهەنگ و مێژووی نەتەوەیی دەخەنە ڕوو و كاریگەرییان لەسەر هەستی نەتەوایەتی گەنجان چییە؟
-هونەرمەند دەتوانێت بەرهەمەكەی وەك بەڵگەی بینراوی فەرهەنگ بەكار بهێنێت. لە ڕێگەی ڕەنگ، شێوە، جلوبەرگ، بیناسازی، سرووشت، كەسایەتییە مێژووییەكان و چیرۆكە كۆمەڵایەتییەكانەوە، بەشێك لە مێژوو و فەرهەنگ دەگوازێتەوە.
*ئایا بەشداریی گەنجان لە چالاكییەكانی هونەری شێوەكاریدا (وەك خوێندن، پێشانگە یان دروستكردنی بەرهەم) كاریگەری ڕاستەوخۆی هەیە لەسەر پتەوكردنی ناسنامەی نەتەوەییان؟
-بەڵێ، بەشداریی ڕاستەوخۆ زۆرجار كاریگەرییەكی بەهێزتر لە تەنیا بینینی بەرهەمێكی هونەری هەیە، كاتێك گەنج تابلۆ دروست دەكات، بەشداریی پێشانگە دەكات، فێری هونەر دەبێت، لە پرۆژەی هونەریی كۆمەڵایەتی بەشدار دەبێت، خۆی دەبێتە بەشێك لە پرۆسەی پاراستنی فەرهەنگ، ئەمە دەتوانێت هەستی بەرپرسیارێتی، سەر بە نەتەوەبوون و خۆناسین بەهێز بكات.
*كام جۆرە هونەری شێوەكاری (كلاسیكی، مۆدێرن، یان تێكەڵاو لەگەڵ فۆلكلۆر) زیاتر كاریگەری هەیە لەسەر بەهێزكردنی هەستی نەتەوایەتی لای گەنجان و بۆچی؟
-ناتوانرێت بگوترێت تەنیا یەك جۆر هەمیشە كاریگەریی زیاتر هەیە، بەڵام بۆ گەنجانی ئەمڕۆ، تێكەڵكردنی فۆلكلۆر لەگەڵ شێوازی مۆدێرن و دیجیتاڵ زۆرجار توانای گەیشتنێكی زیاتری هەیە.
*چۆن دەتوانرێت هونەری شێوەكاری بە شێوەیەكی سیستماتیك بەكار بهێنرێت لە پەروەردە و خوێندندا بۆ بەهێزكردنی هەستی نەتەوایەتی لای گەنجان؟
-دەتوانرێت پرۆگرامێكی هونەری دروست بكرێت كە تێیدا هونەر و فەرهەنگ پێكەوە ببەسترێنەوە. بۆ نموونە وانەی تایبەت بۆ هونەر و فەرهەنگی كوردی، كارگەیی وێنەكێشان لەسەر مێژوو و فۆلكلۆر، پڕۆژەی تابلۆسازی بۆ هێما و سیمبوولە كوردییەكان، پێشانگەی ساڵانەی بەرهەمی قوتابیان، بەكارهێنانی گرافیك و میدیای دیجیتاڵ بۆ ناساندنی فەرهەنگ، هاوبەشی نێوان قوتابخانەكان و هونەرمەندان و هەڵسەنگاندنی قوتابی لەسەر داهێنان و تێگەیشتن، نەك تەنیا لەسەر توانای تەكنیكی.
*ئاستەنگە سەرەكییەكانی بەردەم هونەری شێوەكاری لە بەهێزكردنی ناسنامەی نەتەوەیی لای گەنجاندا چین و چۆن دەتوانرێت چارەسەریان بكرێت؟
-ئاستەنگەكان زۆر و جۆراوجۆرن و تەنیا لایەنێك یان بوارێك ناگرێتەوە لێرەدا ڕوونیان دەكەمەوە و چارەسەریشیان بۆ پێشنیار دەكەم بۆ نموونە: یەكەم: كەمبوونی پشتگیری و بودجە، ئەمەش پێویستی بە زیادكردنی هاوكاریی دامەزراوە فەرهەنگی و خوێندنگاكان و پشتیوانی لە هونەرمەندان. دووەم: دووربوونی هەندێك گەنج لە هونەر، لەم بوارەشدا پێویستە پشت بە هۆكاری جیاواز ببەسترێت وەك بەكارهێنانی شێوازی مۆدێرن، سۆشیال میدیا و هونەری دیجیتاڵ. سێیەم نیشاندانی فەرهەنگ بە شێوەیەكی كۆن و دوور لە ژیانی گەنج، پێویستە نوێكردنەوەی شێوازی دەربڕین بەكار بهێنرێت بەبێ لەدەستدانی ناوەڕۆكی فەرهەنگی. چوارەم مەترسیی دەستكردنی ناسنامە بە شێوەیەكی توندڕەوانە، بۆ چارەسەر كردنی ئەم گرفتەش پێویستە ئەوە لەبەرچاو بگیرێت كە هونەر باشترە ناسنامە بە شێوەیەكی كراوە، مرۆڤدۆستانە و داهێنەرانە پیشان بدات، نەك بە شێوەی جیاكردنەوە و دژایەتیكردنی كەسانیتر.
