" ٣٨ " سالیا ئەنفـالـێـن رەش و جینۆسایدەکا ب رێكخستی دژی مللەتێ کورد پرۆسەیا ئەنفالێ، کو ل سالا " ۱۹٨٨ " ێ گەهشتە لوتکا درندەییا خۆە، نە بتنێ هێرشەکا سەربازی بوو، بەلکو جینۆسایدەکا ب رێكخستی بوو کو ژ لایێ رژێما بەعسا ئێراقێ ڤە هاتبوو پلانکرن بۆ ژناڤبرنا ناسنامە و هەبوونا مرۆڤێ کورد ل باشوورێ کوردستانێ.

ئەنفال ل سەر " ٨ " قوناغان هاتبوو دابەشکرن، کو ژ دەڤەرا سەرهلدانا زییێ مەزن دەستپێکر و هەتا دەڤەرێن بەهدینان ب خۆەڤە گرت . ژ لایێ زانستێ کومکوژیێ ڤە، ئەنفال ب ڤان تایبەتمەندیان دهێتە نیاسین:

١- کوشتنا ب کۆم: پتر ژ " ۱٨۲ " هزار مرۆڤێن بێ گونهـ (ژن، زارۆک، و پیر) هاتنە بێسەروشوینکرن و ل بیابانێن خوارویا ئێراقێ ب ساخی هاتنە بنئاخکرن.

٢- سیاسەتا ئەردێ سۆتی: پتر ژ " ٤٥۰۰ " گوند هاتنە وێرانکرن، کانی هاتنە کێمکرن و ژینگەها کوردستانێ ب تەمامی هاتە تێکدان دا کو چوارچۆڤێ ژیانێ ل وان دەڤەران نەمینیت.

۳- بکارئینانا چەکێ کیمیاوی: وەک ئامرازەک بۆ ترساندن و کوشتنا بلەز، کو ل هەلەبجە و چەندین دەڤەرێن دی هاتە بکارئینان.

ئەنجامێن مرۆڤایەتی و یاسایی پشتی دەربازبوونا " ۳٨ " سالان، شوونوارێن دەروونی، جڤاکی و ئابووری یێن ئەنفالێ هەر ماینە. ژ لایێ یاسایا نێڤدەولەتی ڤە، ئەڤ تاوانە هەمی مەرجێن پەیماننامەیا سالا " ۱۹٤٨ " ێ یا نەتەوەیێن ئێکگرتی بۆ رێگریکردن و سزادانا تاوانا جینوسایدێ تێدا هەنە.

پێدڤییە پرسا ئەنفالێ وەک پشکەک ژ مێژوویا رەش یا دەولەتێ د دەستوورێ ئێراقێ دا بهێتە چەسپاندن، و د پرۆگرامێن خواندنێ دا بهێتە گۆتن دا کو نەوەیێن داهاتی ب ڤێ مێژوویێ بزانن و هزرێ د دووبارەکرنا وێ دا نەکەن.

دانپێدانانا نێڤدەولەتی ئێک ژ گرنگترین پێنگاڤێن سیاسی ئەوە کو وەلاتێن جیهانێ و رێکخراوا نەتەوەیێن ئێکگرتی ب فەرمی ئەنفالێ وەک جینۆساید بناسن ئەڤە دبیەتە ئەگەر کو تاوانبار ل دادگەهێن نێڤدەولەتی بهێنە سزادان. قەرەبووکرنا ماددی و مەعنەوی ببیتە ئەرکەکێ یاسایی ل سەر دەولەتێ .

ئەنفال برینەکا کویرە د جەستێ مێژوویا کوردی دا. بیرئینانا وێ د ئاستێ زانستی و نێڤدەولەتی دا، ئەرکەکێ نەتەوەیی یە دا کو پشتراست ببین کو جارەکا دی کارەساتێن هۆسا ب سەرێ چ گەل و نەتەوان نەهێن .

سلاڤ بۆ گیانێ پاكێ شەهیدێن ئەنفالێ و هەمی شەهیدێن کوردستانێ .