١. نایەکسانی لە بڕیارە فیدراڵییەکان و پەرچەکرداری هەرێم
سیاسەتی دارایی و کارگێڕیی حکومەتی فیدراڵ بەرامبەر بە هەرێمی کوردستان لە ساڵانی دواییدا، بە ئاڕاستەیەک بووە کە زۆربەی بڕیارەکان سیفەتی "نایەکۆڵیی و لایەنگرییان" پێوە دیارە. ئەم ناهەموارییە لە بڕیارەکاندا، کە خۆی لە بڕینی شایستە دارایییەکان، حزری بانکەکان لە دۆلار، و سەپاندنی مەرجی گومرگیی توند دەبینێتەوە، هەرێمی کوردستانی ناچار کردووە پەنا بۆ ستراتیژییەکی پێچەوانە ببات. هەرێم لێرەدا سوودی لە "هەلی جیۆپۆلیتیکی" وەرگرتووە کە بەهۆی قەیرانی شەڕ و داخستنی گەرووی هورمزەوە هاتوەتە ئاراوە، تاوەکو هاوسەنگییەک بۆ بڕیارەکان بگێڕێتەوە. ئەم دۆخە لە فیقهی یاساییدا بە "دەرچوونی ئارەزوومەندانە لە قەیران" دەناسرێت، کە تێیدا هەرێم قەیرانە نێودەوڵەتییەکان دەگۆڕێت بۆ دەرفەتێکی یاسایی بۆ چەسپاندنی مافە دەستوورییەکانی.
٢. بۆریی جیهان: لە ئامرازێکی ئابوورییەوە بۆ کارتێکی سیاسی
لە کاتێکدا عێراق بەدەست وەستانی هەناردەی باشوورەوە دەناڵێنێت، بۆریی نەوتی کەرکووک-جیهان تەنیا وەک ڕێڕەوێکی تەکنیکی نامێنێتەوە، بەڵکو دەبێتە کارتێکی یاسایی و سیاسی لە دەستی هەرێمدا. هەولێر ئەم دەرفەتەی بەکار هێناوە بۆ تێپەڕاندنی ئەو "تەنگژە نادەستوورییانەی" کە بەغدا بەسەریدا سەپاندوویەتی. مەرجەکانی هەرێم بۆ دەستپێکردنەوەی هەناردە (وەک هەڵگرتنی حزری دۆلار، دابینکردنی ئەمنییەتی کێڵگەکان و کۆتاییهێنان بە گەمارۆی بانکی)، لە ڕاستیدا هەوڵێکە بۆ ڕاستکردنەوەی ئەو لادانە یاساییانەی کە بەغدا لە چوارچێوەی "پەراوێزخستنی هەرێم"دا پەیڕەوی دەکات. ئەم مانۆڕە یاسایییە جەخت لەوە دەکاتەوە کە پابەندبوونی هەرێم بە هەناردەکردنی نەوت، بەستراوەتەوە بە پابەندبوونی بەغدا بە دابینکردنی سەروەریی دارایی هەرێم.
٣. ڕووبەڕووبوونەوەی هەڵوێستە شۆفێنییەکان
داواکارییەکانی هەرێم لەلایەن هەندێک کوتلەی سیاسیی بەغداوە ڕووبەڕووی شەپۆلێکی "شۆفێنیانە" بووەتەوە، کە هەوڵ دەدەن ململانێیەکە وەک "شکاندنی باڵی دەوڵەت" یان "یاخیبوون" پێشان بدەن. ئەم لایەنانە بە ناوی "سەروەریی نیشتمانی" و لێکدانەوەی تاکلایەنە بۆ ماددەکانی ١١١ و ١١٢ی دەستوور، دەیانەوێت مافی هەرێم لە بەڕێوەبردنی سامانە سروشتییەکان و سەربەخۆیی دارایی دابماڵن. بەڵام لە ڕووی یاسایییەوە، هەرێم بە پشتبەستن بە ماددەی (١٤٣) و (١١٧)ی دەستوور، جەخت لەوە دەکاتەوە کە "پاراستنی مافی هاوڵاتیانی هەرێم و دابینکردنی شایستە دارایییەکان" بنەمایەکی باڵایە و پێش هەموو جۆرە هەناردەکردنێک دەکەوێت. ئەم بەرگرییە تەنیا سیاسی نییە، بەڵکو بەرگرییە لە گیانی فیدراڵیزم بەرامبەر بە هەوڵە ناوەندگەرایییەکان.
دەکرێت بڵێین ململانێی ئێستا تەنیا لەسەر نەوت نییە، بەڵکو لەسەر "پێگەی یاساییی هەرێمە لە نێو سیستەمی فیدراڵیدا". هەرێم بە بەکارھێنانی مەرجی "بۆریی جیهان" بەرامبەر "ناردنی دۆلار و بودجە"، دەیەوێت بڵێـت کە فیدراڵیزم پەیوەندییەکی دوولایەنەیە نەک یەکلایەنە. بەبێ بوونی هاوسەنگی لە نێوان ماف و ئەرکەکاندا، هەر بڕیارێکی بەغدا کە دژی بەرژەوەندییەکانی هەرێم بێت، دەبێتە هۆی پەککەوتنی ستراتیژیی وزەی هەموو عێراق. لێرەدا، "ستراتیژیی مانۆڕی یاسایی" وەک جێگرەوەیەک بۆ چەقبەستوویی دەستووری سەرهەڵدەدات، کە تێیدا هەرێم وەک قەوارەیەکی هاوبەش لە چارەسەردا دەردەکەوێت نەک تەنیا وەک لایەنێکی پاشکۆ.