بەیانییەکی جوانی بەهاری کوردستان، خاک سەوزی پۆشی بوو، لەگەڵ بۆنی گوڵی سروشتی بەهار  خۆ ئامادەکردنی وخەڵک بۆ پێشوازیکردن لە جەژنی نەتەوەیی کورد، نەورۆز ئامادە.

زەوی جوانترین جل و بەرگی پۆشیبوو، باڵندەکانیش شیرینترین ئاوازیان لەسەر لقەکان دەچڕاند، لەگەڵ کزەبایی بەهاریدا. لە مێشک و هزری کەسدا نەبوو، سەرەڕای دڕندەیی ڕژێمی ئەو سەردەمە، کە چەکی قەدەغەکراوی نێودەوڵەتی، گازی کیمیایی، لە دژی ئەو خەڵکە دڵخۆشە کە جەژنە پیرۆزە دەکەن، بەکاربهێنرێت.

ڕێک کاتژمێر یازدەی بەیانی ڕۆژی ١٦ی ئاداری ١٩٨٨، لە ئەنجامی کیمیابارانکردنی شاری هەڵەبجە، پێنج هەزار هاوڵاتی بێتاوان شەهید بوون. بۆ یەکەمجار لە مێژوودا ڕژێمێک چەکی کیمیاوی لە دژی گەلەکەی خۆی بەکارهێنا، بەبێ ئەوەی هیچ تۆمەتێک، جگە لەوەی کوردن، تۆمەتێک کە هیچ تاوانێکیان نەبوو، ئەمە تۆمەتێکە کە ئەوان تاوانبار نین، چونکە خودای مەزن ئەوانی وەک کورد دروستی کردووە.

شانازی بە نەتەوەیی خۆمانەوە دەکەین و بۆ هەتا هەتایە کورد دەمێنینەوە. ئێمە هێرشمان نەکردە سەر کەس و خاکی خەڵکی دیکەمان داگیر نەکرد، بەڵکو دەستمان بە خاک و نەتەوەیی خۆمانەوە گرت و ئەمەش هۆکاری سەرەکی قڕکردنی کورد بوو تا ئەو کاتەی ڕژێم پەنای بۆ بەکارهێنانی خراپترین و مەترسیدارترین چەکی قەدەغەکراوی نێودەوڵەتی لە دژی ئێمە برد.

سەرەڕای هەموو ئەمانە، و دانپێدانانی حکومەتی عێراق لەکاتی بەکارهێنانی ئەو چەکانەدا، وەک تاریق عەزیز، وەزیری دەرەوەی ئەو کاتە، ئاماژەی بە بەکارهێنانی ڕژێمی عێراقی ئەو چەکە کیمیاییانە لە دژی کورد کرد، وەک لە بەڵگەنامەکانی بەریتانیادا هاتووە، و سەرەڕای تاوانبار عەلی حەسەن کە نازناوی "عەلی کیمیایی "ی لێنراوە، لەبەردەم دادگا دان بەوەدا دەنێت و دەڵێت کە ئەگەر سەرکردایەتی داوای لێبکات دووبارە ئەو کارە ئەنجام دەداتەوە، ئەو وڵات و ڕژێمانەی بانگەشەی دیموکراسی دەکەن، وەک تەماشاکەرێک و هیچیان نەکرد یان هیچ ڕێوشوێنێکی سیاسی، دیپلۆماتی و یاسایییان بەپێی یاسا نێودەوڵەتییەکان نەگرتەبەر بۆ سزادانی ئەم دەسەڵاتە، قەرەبووکردنەوەی قوربانییەکان و کەسوکارەکانیان، یان کۆمەڵکوژی هەڵەبجە وەک تاوانێکی دژ بە مرۆڤایەتی پۆلێن بکەن.

لە ڕاستیدا بەشێک لەو ڕژێمانە بەیاننامەیان بڵاوکردەوە کە هاوسۆزن لەگەڵ گەلی کورد، و تەنها ئەوە، و لە کاتیکدا هەندێ تاوانیان ریسوا کرد کە زۆر لە ئاستی تاوانی هەڵبجە کەمتر بوو.

کۆمەڵکوژی هەڵەبجە وەک پەڵەیەکی رەش لەسەر ڕووخساری هەموو هێزە دیموکراسییە جیهانییەکان ماوەتەوە کە تا ئەمڕۆش هەڵوێستی ڕێزدارانە و دادپەروەرانەیان بەرامبەر بە قوربانییەکان نەگرتووە. ئەم شارە بووەتە نموونەیەکی زیندوو بۆ قوربانیدان و ڕزگاربوون. تەنانەت حکومەتی عێراقیش بەڵێنەکەی جێبەجێ نەکردووە، پابەند نەبووە بە دەستوور و قەرەبووی کەسوکاری قوربانیانی ئەو تاوانە قێزەونەی نەکردووەتەوە. پێویستە هەموو ئەو شتانە دابین بکرێت کە مافێکی سروشتییە بۆ کەسوکاری قوربانییەکان.

ئەم تاوانە قێزەونە لە یادەوەری هەر مرۆڤێکی نیشتمانپەروەر و بە پەرۆشدا چەسپاو دەمێنێتەوە و تاوانباران هەرچییەک بەرامبەر گەلی کورد بکەن، کورد بە سەربەرزی دەمێنێتەوە و هەرگیز جگە لە خودا کڕنۆش بۆ هیچ کەسێک دانانێت.

هەمیشە فاکتەری سەقامگیری و ئاشتی و پێکەوەژیانن لە عێراق و تەواوی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا و سەرکردەکانیان هەڵگری پەیامی برایەتی و ئاشتی بۆ هەمووانن و هەموو جیهان ڕێزێکی زۆریان لێدەگرن، پێش هەمووشیان سەرکردە مەسعوود بارزانی، کە جیهانی سەرسام کرد بە سەرکردایەتیکردنی شەڕێکی بەرفراوان دژی ڕێکخراوی تیرۆریستی داعش، و پێشمەرگەی کوردستان سەرسوڕهێنەرترین کردەوەی قارەمانێتی لە پاراستنی جیهاندا پێشکەش کرد.

کورد هەمیشە گەلێکی فیداکاری و قوربانییە. کاتێک تاوانی هەڵەبجە بەرامبەریان ئەنجامدرا، داوای هیچیان لە جیهانی ئازاد نەکرد جگە لەوەی بە پێی یاسا نێودەوڵەتییەکان ئیدانە بکرێت و وەک تاوانی دژی مرۆڤایەتی پۆلێن بکرێت.