نەخشەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستی نوێ و خواستەکانی گەلی کورد
ماوەیەکە باس لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستی نوێ لە ڕۆژنامەکان و لە تەلەفزیۆنەکاندا بووەتە مانشێتی هەواڵەکان، بەتایبەتی دوای شەڕی ئێران و ئیسرائیل. لەگەڵیدا زۆر باسی گۆڕانکاری دەکرێت هەروەک وەک ئەوەی سبەی بێت.
ئەو پرسیارەی ئەگەری لەلایەن هاووڵاتیانی وڵاتانی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستەوە بکرێت ئەوەیە: دواکەوتنی کاتی پرۆژەیەک بۆ ناوچەیەکی جەنگ و شەڕ چییە؟ ئایا ئەو گۆڕانکارییە لە بەرژەوەندی گەڵانی ناوچەکە دەبێت یان لە بەرژەوەندی زلهێزە کاریگەرەکاندا، وەک ئەوەی لە ڕێککەوتنی سایکس پیکۆدا ڕوویدا کە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستی بەپێی بەرژەوەندیی زلهێزەکانی ئەو سەردەمە دابەشکرا؟ ئایا گۆڕانکارییەکە بە سڕینەوەی وڵاتان و دامەزراندنی وڵاتانی نوێ دەبێت، یان بە لکاندنی وڵاتێک بە سنووری وڵاتێکی دیکەوە بە پێی بەرژەوەندییەکانیان ؟ وە پشکی گەلانی فەلەستین و کورد لەم گۆڕانکارییەدا چی دەبێت، ئەگەر ڕووبدات؟ ئایا فەلەستینییەکان دەوڵەتی خۆیان بەدەست دەهێنن، کوردەکانیش بە هەمان شێوە؟
کورد گەورەترین نەتەوەییە لەم جیهاندا بێ قەوارەیەکی تایبەتە، سەرەڕای ئەوەی هەموو مەرجەکانی بەدەوڵەت بوون هەیە جگه لەبەڕژەوەندیی زلهێزه گەورەکان که دژایەتی دامەزراندنی دەوڵەتی کوردی دەکەن، ترسیان له بەڕژەوەندییەکانیان هەیە لە ناوچەکە.
هەموومان دەزانین کە کوردستان چ ئەو بەشەی ناو سنوورەکانی عێراق، تورکیا، سوریا یان ئێران، پێش ئەوەی دابەش بکرێت و بەسەر ئەو وڵاتانەدا ،. قەوارەیەکی سەربەخۆ بوو کە لەلایەن سایکس پیکۆوە دابەشکرابوو بە ئامانجی بڵاوەپێکردنی گەلی کورد و پیشاندانی وەک گروپی کەمینە لەناو سنووری ئەو وڵاتانەدا. سەربەخۆ بوو لە گەڵ گەلانی ناوچەکە، خاوەنی مێژوو و کولتوور و زمانێک بوو کە جیاواز بوو لە گەلانی دیکە.
کوردستان لە عێراق، ئێران، تورکیا یان سوریا بەشێک نەبووە لە خاکی ئەو وڵاتانە، بەڵکو بە خیانەتکارانە لە چوارچێوەی سنوورەکانیان لکێنرا. کاتێک بەشێکی لە عێراق داوای "سەربەخۆیی" دەکات، ئەمە بە مانای "جیابوونەوە" نییە، بەڵکو گەڕان بەدوای سەربەخۆییدا بە مەبەستی یەکخستنی بەشەکانی دیکەی ناوچەکە کە بە پیلانێکی ڕۆژئاوایی لە دژی ئەم نەتەوەیە بووە
کورد پێش دامەزراندنی دەوڵەتی عێراق لە بیستەکانی سەدەی ڕابردوودا لە عێراقدا بوونی هەبووە و ژیاوە. سەیر لەوەدایە کە هەندێک کورد بە عەرەب، فارس یان تورک دەزانن، بە هەموو ڕێز و شانازییەکی شایستە بۆ ئەو گەلانە. بەڵام کورد گەلێکی سەربەخۆیە. ئایا دروستە بڵێین کورد عەرەبە، تورکە یان فارسە، لە کاتێکدا کورد یەکێکە لە گەلە کۆنەکانی ناوچەکە و ڕووبەڕووی گۆشەگیری بووەتەوە لەلایەن حکومەتەکانی ئەو وڵاتانەوە، تا ئەو ڕادەیەی کە چەکی قەدەغەکراوی نێودەوڵەتی لە دژی بەکار بهێنرێت؟
گەلانی ستەملێکراوی ناوچەکە بە تامەزرۆییەوە چاوەڕێی هەر گۆڕانکارییەکن لە نەخشەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا کە مافەکانیان بۆ بگەڕێنێتەوە و لەگەڵ حکومەتەکانی ئەو وڵاتانە کۆتایی بە ئازار و قەیرانەکانیان بهێنێت، نەک یارییەک لە دەستی زلهێزەکاندا. کورد دوو جاری ناخۆشی ببێتەوە، و کاتی ئەوە هاتووە کە لە وڵاتەکەیدا پەیوەندییەکی باشی لەگەڵ وڵاتانی دراوسێ و کۆمەڵگەی نێودەوڵەتیدا هەبێت، بە ئارامی و ئاسایشدا بژین و هەمیشەش ئاشتی و سەقامگیریین.
ڕووبەڕووی دووڕیانێکی گەورە نابینەوە ئەگەر نەخشەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستی نوێ بگەڕێتەوە بۆ دۆخی سەرەتایی خۆی، یان باشتر بڵێین دەوڵەتی یەکگرتوو و سەربەخۆی خۆیان، کە گوزارشت لە ناسنامە و کولتوور و نەتەوەیی خۆیان دەکات. لەو کاتەدا دونیا ڕووبەڕووی قەیرانە دووبارەبووەکانیان نابێتەوە، کاتێک هۆکارەکانیان نەما و سەقامگیری بۆ ئەوان و هەموو دراوسێکانیان لە گەلانی ناوچەکە گەڕایەوە. داهاتوو بۆ ئەوان و ئەوانی تریش بە هەمان شێوە باشتر بێت. ئەمە ئاواتێکە دوور نییە بەرژەوەندی هەموو دراوسێکان بە هەموو نەتەوە و ڕەگەزەکانەوە
گرنگ یەکگرتوویی کوردە لە پێناو بەرژەوەندی گشتی

شێرکۆ حەبیب