جەمیلە یوسفی: رۆژاڤا مالا ئەولهكاریێ بوو ژ بۆ ههموو هونهرمهندێن كوردستانێ
جەمیلە یوسفی ئێکە ژ هونەرمەندێن رۆژ ئاڤایێ كوردستانم ژ گوندێ دهكشوورێ یا خودان دەنگەکا کوردی یا رەسەن و چەندین ساڵە د ڤی بواریدا کار دکەت، د دەرفەتێکیدا مە چەند پرسیارەک بڤی درنگی بەرسڤا مەدا.
حەز دکەم پتر خوە بدەیە نیاسین؟
- ناڤێ من جهمیله پیرێ (یوسف)یه. د بچووكانیا خوه ده من ژ سترانا حهز دكر و ب من پر خوهش دهات سترانێن كۆ وێ دهمێ دهاتن گۆتن یهك ژ وان ئایشه شان و مهیرهم خان بوون وهكو ژن و محهمهد عارفێ جزیری و ئەردهوان و ئەیاز زاخۆلی و گهلهك هونهرمهندێ دن . هز وهكه كهچهكه كورد من نكاری ب تهنها خوه ستران گۆتبا و گهلهك ئاستهنگی ژ ئالیێ جڤاكێ و مالبات و رژیما دهولهتا سووریه ژ منره دهركهتن،تا كۆ من خوهندنا خوه ژی لسهر كر لێ كهسهكی نكاری مووكی ژ سهرێ من شاش بكه و من دووری هونهرێ بخه، ژ بهر ڤێ ئێكێ ژی من د تهمهنهكی بچووك ده خوه ناسكر و واته یێ ئازادی و چاوا وهلاتهك ب تهڤاهیا خوه ببه زندانهك ژ بۆ ته.گهلهك جاران ئەز تهڤلی كۆما د بووم ب دزی و یهك ژ وان جاران بیر ئانینا ئێكهمین ژ بۆ ههلهبجه..پشتی من مێر كر من یهكهمین بهرههم تۆمار كر ژ 10 سترانا ب ناڤێ (مهستانه) د سالا 2002. پشتره گهلهك سترانێن یهكا یهك من چێكرن لێ ههر دهمهك د ناڤبهرا وان ده ڤالاهی دما تا كۆ كهسهك ئاركاریا من بكه تا كۆ ئەز گههشتم ئەوروپا. ل ئەوروپا بهشداری گهلهك كۆنسێرت و نهورۆز و ئاههنگا بووم و من بهرههم ژ بۆ شنگال و عەفرین چێكر و هین ئەز بهردهوامم.
ئەو ئاستەنگ چنە دکەڤنە د ریا تەدا وەک هونەرمەند؟
- براستی گهلهك ئاستهنگی و ئالۆزی دكهڤن پێشیا مه ده وهكه هونهرمهند بتایبهت ل ئەوروپا ژ بهر كۆ جهماوهر نییه یان ژی بهلاڤه ل باژاران (ههر كۆمهك ل باژارهكیه)ژ بهر هندێ ههمی كارێ هونهری یێ كۆ چێدبن د بن سیا كۆمهله و رێکخستنا نه و هونهرمهند مهجبووره ل گۆری پرهنسیبێ وان شهڤێ پێشكێش بكه، هەروەسا هونهر كارهكی كۆڵهكتیڤه و كهسێن كۆ بەشدارن ههر یهك ل باژارهكییه و دانه ههڤا وان ژ بۆ پرۆڤا كارێ خوه بكن زۆره.
تو دکاری ب هونەری ژیانا خو بڕێڤە ببەی؟
- ل ڤان وهلاتا هونهرمهند مهجبووره كارهكی دی بكهت ژ بلی هونهرێ تا كو بكاری دهبارا ژیانا خوه بكه،هونهرمهند لێرە نهگهایه وێ ئاستا كۆ ژ هونهرا خور ژیان بكه.
هونەرمەنێ کورد کارینە مفاێی ژ تەکنۆلۆجیاێی وەربگرن؟
- هونهرێ كوردی ژ بهر كۆ هونهرهك ههڤبهشه ژ هونهرا ژیانێ ب گشتی و تشتێ ههری كۆ كێفا مرۆڤ تینه و گهشبین دكه كۆ گهلهك هونهرمهندێ كورد كاریبوون كۆ ئەڤ تهكنۆلۆجیا كۆ د ناڤ دهستان دایە ب كار بینن بتایبهت ل باكور و باشوورێ كوردستانێ قوناغێن پر مهزن دهرباز كرنه،ب ئاوایهك گهلهكی جوان هونهرا خوه چێدكن.
هونەرمەندێ گەنج کارینە هونەرێ رەسەن بپارێزن؟
- هونەرمهندێ كورد كاربوون تهكنیك و تهكنۆلۆژ یا نووژهن ژ بۆ هونهرا كوردی ب كار بینن ئەم د بینن گهلهك بهرههم یێ كۆ ب دهنگێ نه مر تەحسین تاها، ئایشه شان، حهسهن زیرهك، محەمەد شێخۆ، محەمەد عەزیز، سەید یووسف... جوانێن مه كاریبوون هونهرا وان جارهكه دن تۆمار بكن ب رهنگهكێ هین بهدهوتر و نووژهن پێشكەش كرن تهڤلی كۆ گهلهك ستروومهنتێ نوو ب كار ئانین لێ روحێ وێ هونهرێ ژی پاراستن.
ئەو هونەرێ تێت پیشکێش کرن رەسەنایەتیا هونەرێ کوردی تێدایە؟
- موزك ل گۆری رتما ژیان و جڤاكێ تێ ئافراندن و رۆژ رۆژ رتما ژیانێ هاتیه گوههرتن،ژ بهر ولۆ ژی هونهرهكه دن ب شێوازهكی دن تێ پێشكێش كرن،لێ جار دی ژی ئەو بنگهها وی روحێ كوردیه،قركا كوردی،فلكلۆرێ كوردی یه كۆ ئەم د بینن هاتیه پاراستن تهڤلی نووژهنیێ ژی. ههلبهت وێ كێماسی و چهوتی ژی دهركهڤن لێ راستیێن وێ بێترن.
ل چ پارچەکا کوردستانێ پتر شیاینە هونەرێ کوردی بپارێزن؟
- ههر پارچهك ژ كوردستان ب ئاوایهكی كاریبوو هونهرا كوردی یا رهسهن ب پارێزه وهكه میناك:ل باكورێ كوردستان گهلهك هونهرمهند یێ كۆ بهرههمێن شاكرۆ،زاهرۆ،مرادێ كنێ ..ب شێوایهكی نووژهن و پر بهدهو پێشكێش دكن وهك میناك :ئایدین، دهلیل دیلانهر، ل رۆژهەلاتێ كوردستان : كۆما كامكارا ب ئاوایهكی گهلهكی خوهشك كهڤنهتۆرێ كوردی ب رهنگێ نووژهن و رهسهن پێشكێشی جهانێ كرن.
ل باشووری كوردستان میناكا یهكه مین كۆ تێ بهر چاڤ و بیرا مه هونهرمهند دلشاد محەمەد سەعیدە كۆ كاریبوو ب تیپێ ئوركهسترا ب ئاوایهكی. رهسهن و نووژهن پێشكێش بكه و بهرههمێن وان ل بهر چاڤن وهكه كهڤۆكم یا نه مر حهسهن جزراوی.
ل رۆژ ئاڤایێ كوردستان:مخابن پاشكهتن، ژ بلی چهند بهرههمێن كۆ ل سهر تلیان تێنه ژمارتن و ب ئاوایهكی بهدهو هاتن پێشكێش كرن میناك برێز مەحموود بهرازی كۆ چهند سترانێن جوان چێكرن ..لێ نه ل گۆری دانا هونهرمهندێ مه یێ كهڤن مینا سەید یووسف،محەمەد شێخۆ، محەمەد عهزیز، ئالی شاكر ...لێ ههولدان ههیه.هەمی د زانن كۆ شهرت و مهرجێن رۆژاڤایێ كوردستان نه وهكه ههر سێ پارچێ دینه ژ بهر دهستهەلاتداریا رژیما باعس و ئەڤ 11 سال كۆ رۆژ ئاڤا د ناڤ شهر ده یه.
هونەر ژ بو تە چ رامانەک هەیە؟
- ههموو شێوهیێن هونهرێ ژ بۆ كەیفخوهشی و بهختهواریا گوهدار و بینهران پهیدا بوویه د دتۆكێ ده و ڤێ رۆلێ دلیزه ژ دهسپێكێ ده ب تایبهت ستران. ههموو رهنگێ سترانێ گوهدارهكی وێ ههیه و کەیفخوهشیا خوه تێده د بینه،ههتا خهمگینی و تراجیدیا ژی تیپهك ژ كێڤێ یه.
رەوشا هونەری ب گشتی ل رۆژاڤاێی کوردستانێ چەوایە؟
- دهما كۆ شۆرهش تێن ههموو تشتێ خوه ب خوهره تینن: هونهرمهند،ههلبهستڤان، وێنهكێش، رهسامێ خوه ...یێ كۆ تهمسیلا وێ شۆرهشێ دكن و رۆژاڤایێ كوردستان و باشوور كاریبوون گاڤن پر مهزن د ڤی واری ده بدن و گهلهك بهرههم یێ كۆ ژ هندره شۆرهشێ دهركهتن چێكرن.
پەیڤا تە یا داوێی چییە؟
- هەم ژ سالێ نهاده ژ ئێ سهردهمێ ده دهست پێ بكن شۆرهش و هونهرا كۆ ب خوهره ئانی گهلهك هونهرمهندێ كۆ تونه بوون د شۆرهشده پهیدا بوون. رۆژاڤا بووبوو مالا ئەولهكاریێ ژ بۆ ههموو پهنابهر و هونهرمهندێن كوردستانێ،ههر كۆ تهنگاسی ل ههر سێ پارچێ دن ژ كوردستان چێدبوو هونهرمهندان بهرێ خو ددانه رۆژاڤا ژ بهر ولۆ ژی باندۆرهكه پۆزهتیڤ ل چاند و هونهرا رۆژاڤا كرن و د بن شهرت و مهرجان ده بهرههمێ كۆ ل رۆژاڤا پهیدا بوونه دیرۆكهك و ئەرشیفهكی پر مهزن و درێژه مینا ساد گاباری،ساید یووسف، محەمەد شێخۆ، محەمەد عەزیز، باقی خدۆ .
