بریاره كهڤنترین قوتابخانا دهۆكێ بهێته خرابكرن
كهڤنترین قوتابخانا دهۆكێ كو ئاڤاهیێ وێ ل سالا 1948 ژلایێ وهزارهتا ئاڤهدانكرنێ یا عیراقێ یا سهردهمێ شاهاتى هاتیه ئاڤاكرن ل بهر مهترسیا خرابكرنێ یه، چونكو دكهڤیته سهنتهرێ بازارى و بریار هاتیه دان ئهو ئهرده ههمى ببیته باخچه.
قوتابخانا (دهوك الاولى) كو ب ئاڤاهیێ بهرێ یێ پهیمانگهها هونهرێن جوان ل سهنتهرێ بازارى یێ ناڤداره، نێزیكى 70 سالان ل سهر ژیێ ئاڤاهى دهربازدبن، چالاكیێن قوتابخانان كو د ئاڤاهى دایه هاتینه ئاگههداركرن دڤێت ئاڤاهى چول بكهن ب مهرهما هندێ ئهڤ جهه ببیته پاركهكا گشتى.
فههیم عهبدوللا، سهرۆكێ جڤاتا پارێزگهها دهۆك دیاركر، خرابكرن گهلهك یا ب ساناهى یه، لێ پهشێمان بوونێ چ پێڤه ناهێت. گهلهكێ پێ نهخوشم ئاڤاهیێ ئێكهم قوتابخانا دهۆكێ بهێته ههرفاندن و دێ دویڤچوونێ كهم و دێ ههمى بزاڤان كهم، وهك كورهكێ دهۆكێ، پێدڤى پرسیارا خهلكێ دهۆكێ و جڤاتا دهۆكێ بهێتهكرن كو نوونهرێن ڤى خهلكى نه، پرسیارا مه نههاتیهكرن.
د. حهسهن ئهحمهد قاسم رێڤهبهرێ شوونوارێن پارێزگهها دهۆكێ ل دۆر بابهتى گۆت: وهك رێڤهبهریا شوونواران دژى ههر كارهكێ ب ڤى رهنگى نه بهێته كرن بۆ تێكدانا ههر جههكێ كهلتورى یان یێ كهڤن بیت كو گرێدایى بیت ب دیرۆكا دهۆكێ ڤه، بۆچوونا مه یا روون و دیاره د لیژن و كۆمبوونان دا مه و مه ب زهلالى گۆتیه ئهف كاره نه كارهكێ زانستى یه و ئهف كاره نه د بهرژوهندیا باژێرێ دهۆكێ و مێژوویا دهۆكێ دایه، ئهم دژى خرابكرنێ ینه و پاشهرۆژێ ژى دێ ههر دژى بین بۆ خرابكرنا ههر ئاڤاهیهكێ كهڤنێ باژێرى، ب تایبهت ئهڤ ئاڤاهێن كهڤنێن ماین و د دهمهكێ نێزیك دێ بنه شوونوار و دێ بنه پشكهك ژ دیرۆك و ناسناما دهۆكێ. ژبهر ڤێ چهندێ ئهم چ جاران ل گهل ڤێ چهندێ نینین و ئهم ل گهل وێ چهندێ نه ئهڤ جهه بهێنه پاراستن و بهێنه سهخبیركرن و مه ب فهرمى و شهفههى ئهڤ بۆچوونه دایه ههموو جهێن پهیوهندیدار.
د. حهسهن قاسم ئهو ژى گۆت: ئهم د ئاگههدار نینین ئاڤاهیێ ئێكهم قوتابخانا دهۆك دێ هێـته خرابكرن، ل دووڤ هزرا من ههتا ماستهر پلانا دهۆكێ ژى دا دڤیابا ئهڤ جهه مابا، لێ نزانین بۆچى دێ ئهف كاره هێـتهكرن، ئهگهر بمینیت ئهڤ جهه دێ پتر جوانیێ دهته دهۆكێ ژ خرابكرنا وى.
ئهڤ قوتابخانه بوویه ئێكهم قوتابخانا سهرهتایى یا دهۆكێ كو ل وى دهمى سهر ب مووسل ڤه بوو، ل سالا 1950 بۆ 1951 ئێكهم قوتابخانا دهۆكێ تێدا دهوام د ڤى ئاڤاهى دا كر و بهردهوام بوو ههتا سالا 1969، ل دووڤ دا دهمێ ناڤێن كوردى داناینه سهر قوتابخانا، ناڤێ وێ ژ (دهۆك الاولى) كره (سهلاحهدین). ل سالێن حهفتێیان ئهڤ قوتابخانه بۆ گرێ باسێ هاته ڤهگوهاستن. ل دویڤ دا رێڤهبهریێن چالاكیێن قوتابخانان و بهردهوام سازیێن پهروهردێ تێدا بوون ههتا پشتى سهرهلدانێ ل سالا 1992 ب ئێكهمین ئاڤاهى یێ پهیمانگهها هونهرى ل دهۆك هاته دانان و چوو د ڤى ئاڤاهى ڤه.
bas news-
