ئێسكی ئاسایی پێكهاتووە لە پرۆتین، كۆلاجین، كالسیۆم كە بەیەكەوە پتەوی و رەقی ئێسك دەپارێزن. چڕی ئێسك بەشێوەیەكی سروشتی لەپاش تەمەنی 35 ساڵی بەرە بەرە كەم دەبێتەوە، ئینجا لە ئافرەتدا پاش تەمەنی وەستانی یەكجارەكی عادە كردارەكە خێراتر دەبێت. پووكانەوەی ئێسك Osteoporosis یان تەنكبوونی ئێسك نەخۆشییەكی هێمن و شاراوەیە، بریتییە لە كەمبوونەوەی چڕی ئێسك كە دەبێتە هۆی لاوازبوون و زوو شكانی ئێسك بە زەبرێكی سادەشەوە. تەنكبوونی ئێسك لەوانەیە كە دوچاری هەر كەسێك بێت، بەڵام زیاتر لە ئافرەتدا بەدی دەكرێت. نزیكەی نیوەی ئافرەتان و چواریەكی پیاوان لەپاش تەمەنی 50 ساڵی تووشی دەبن. تووشبوو هیچ نیشانەیەكی نابێت تەنیا لەكاتی شكانی ئێسكدا نەبێت كە هۆكارەكی بۆ تەنكبوونی ئێسك بگەڕێتەوە. پشكنینی چڕی كانزای ئێسك Bone mineral density باشترین رێگایە بۆ دڵنیابوون لە تەندروستی ئێسك و دەستنیشانكردنی تەنكبوونی ئێسك، ئەگەرچی پشكنینی تریش لەبەردەستدان بۆ ئەم مەبەستە. ئەو هۆكارانەی ئەگەری پووكانەوەی ئێسك زیاتر دەكەن بریتین لە: مەیلی زگماكی و خێزانی بۆ نەخۆشییەكە، كەمیی مەشقی وەرزشی، كەمی كالسیۆم و ڤیتامین D، جگەرەكێشان، زیاد خواردنەوەی ئەلكهول، مێژووی تووشبوون بە هەوكردنی رۆماتۆیدی جومگەكان، بەكارهێنانی هەندێك دەرمان، كەسانی باڵا كورت و لاواز. ئەگەرچی شكان لەبەر پووكانەوەی ئێسك لەوانەیە كە لە هەر شوێنێكی لەشدا رووبدات، بەڵام شكانەكان زیاتر لە بڕبڕەكانی پشت، نێك، پەراسوو، مەچەك روودەدەن.
ئەمە راستییەكی پزیشكی چەسپاوە كە زوو دەستنیشانكردنی هەر نەخۆشییەك گرنگیی زۆری هەیە لە چارەسەركردن بە ئەنجامی باشەوە، هەر لەبەر ئەمەشە كە چەند تێست یان پشكنینێكی پزیشكی بە پێی رێكارێكی تایبەت پێویستن بە هەموو كەسێك، بەڵام لێرەدا 6 تێستی گرنگ بۆ پیاوان دەخەینە ڕوو. یەكەم: پێوانەی پەستانی خوێن Blood pressure ساڵانە پێویستە پاش تەمەنی 30 ساڵی كە واباشە هەرگیز لە 120 لەسەر 80 میللیمەتر جیوە بەرزتر نەبێت. دووەم: پشكنینی كۆلیستیرۆل و گلیسریدە سیانییەكان لەگەڵ رێژەی گلیسریدە سیانییەكان لەسەر كۆلیستیرۆلی باش HDL، رێژەی كۆلیستیرۆلی خراپ LDL لەسەر كۆلیستیرۆلی باش هەر 5 ساڵ جارێك تا تەمەنی 45 ساڵی، پاشان ساڵانە جارێك. سێیەم: پشكنینی پرۆتینی CRP لە خوێندا C-reactive Protein ساڵانە پاش تەمەنی 40 ساڵی پێویستە كە ئاستی هەوكردن دیاردەكات بۆ دەستنیشانكردنی بوونی ئەگەری تووشبوون بە نەخۆشی دڵ و پرۆستات و گرفت لە جگەردا. چوارەم: پشكنین بۆ دڵنیابوون لە دروستیی گلاندی دەرەقی هەر لەپاش تەمەنی 20 ساڵیدا هەر 5 ساڵ جارێك تا تەمەنی 60 ساڵی پاشان ساڵانە، سستبوونی گلاندی دەرەقی دەبێتە هۆی قەبزی، خەمۆكی، بەرزبوونەوەی ئاستی كۆلیستیرۆل. پێنجەم: پشكنینی پێنۆڕی كۆڵۆن Colonoscopy لە تەمەنی 50 ساڵی پاشان هەر 5 ساڵ جارێك بۆ بەلاوەنانی ئەگەری شێرپەنجەی كۆڵۆن. شەشەم: پشكنینی ئەنتیجینی تایبەت بە پرۆستات PSA پاش تەمەنی 40 ساڵی پاشان هەر 5 ساڵ جارێك بۆ ماوەی 15 ساڵ، ئەم تێستە گرنگە بۆ تەندروستی پرۆستات.