JIYÎYA DESTKIRÎ EQLEKE COGRAFÎYAKA BÊ SINORE

EMANUEL KANT, TENÊ FEYLESOF E DI MÊJÛYA MIROVAYETÎYÊ DA KU T'ENÎ DEWLETA EJDIHA "LEVIATHAN" YA T'OMAS HOBZ BIGUHERÎNE BO DEWLETA "YASA Û R'OŞNGEHÎ", HERWEHA WELAMÊ WÊ PIRSYARÊ DA KU "DIVÊ ÇI BIKEVIN JI BO KU YASA DANÎNÎNÎ SER ZEVÎ BI HAWSÊWEYA YASA SIRÛŞTÎYAN CÊBIKARÊYNIN?" JI BO WELAMÊ VÊ PIRSYARÊ DEST KIR BI T'OÊJÎNÎ LI SER "EQLÊ MIROV" Û DI SALA 1781 DE PIRTÛKA BI NAVÊ "REXNEGIRTIN JI EQLÊ PETÎ - CRITIQUE OF PURE REASON" BELAV KIR, KU HE'TA ÊSTAŞ YEK JI WAN PIRTÛKÊN DEGMEN E KU MIROVAYETÎ PÊDIVÎ PÊ YE. HOKARA BERDEWAMÎYA GIRNGÎDAN BI VÊ PIRTÛKÊ DIGERÎNE BO WE KU TIYÊ DA DAWA KIRAWE "COGRAFÎYA EQLÊ MIROV DIVÊ SINORÊN WÊ DÎYAR KIRÎ BÎN", BI WATEYEKÊ DÎKÊ JI BO WE KU MIROVAYETÎ BIKARIBE KARÛBARÊN R'OJANÊ XWE Û WELATÊ XWE BI R'ÊVE BERE, WE DIVÊ "MÎTAFÎZÎKYA R'EHA" BIGUHERÎNE BO "MÎTAFÎZÎKÎYA KIRDARÎ", EV WERÇERXAN JÎ TENÊ BI WE DIKARE KU MIROVAYETÎ "YASA Û BIRYARÊYN" XWE LI SER BINÇÎNA EXLAQÎ DABIRÊJÎNE Û JI BO VÊ JÎ DI SALA 1785 DE PIRTÛKEKE DÎKÊ BI NAVÊ "ZEMÎNE DURISTKIRIN JI BO MÎTAFÎZÎKYA EXLAQ - GROUNDWORK OF THE METAPHYSICS OF MORALS" BELAV KIR.

MEBESTA JI VÊ PIRTÛKÊ JÎ EWE KU EW COGRAFÎYA KU JI BO EQL DANÎNE, KARI T'ÎDA BIKE, PÊDIVÎ PÊ YE KU MIROV "YASA Û R'ÊSAN" JI BO DABNÎNE JI BO KU KARÛBARÊN R'OJANÊ HAWCANÎYAN BI R'ÊKÛPÊKÎ BI R'ÊVE BIÇE, EW YASA Û R'ÊSAN JÎ LI SER BINÇÎNA EXLAQÎ WÊ KOMELE DA BIRÊJIRÎNE, JI BO WE KU EW EXLAQ BIBE EW HÊZA MÎTAFÎZÎKÎ YA KU LI ASÎMAN YASAYÊN SIRÛŞTÎ WEK XWE CÊBIKARÊNE, WEC'A EGER EW HÊZA MÎTAFÎZÎKÎ YA GERDÛN KU "PERWERDIGAR E" P'ALPIŞT E JI BO WE KU YASAYÊN SIRÛŞT CÊBIKARÊNIN, WE LI SER ZEVÎ DIVÊ "MÎTAFÎZÎKYA" EXLAQ EW HÊZA LIBIN NEHATÎ BÎT, KU BIBE P'ALPIŞT JI BO WE KU YASA DANÎNÎNÎ MIROV LI SER ZEVÎ CÊBIKARÊNIN.

KANT, ARASTEYA BÎRKIRINA XWE FIRAWAN KIR, JI BO WE KU AŞTÎ DI NAVBERA NETEWE Û AYÎNÊN CÛDA DE BÎTE ARAWE, JI BO WE JÎ DIVÊ DI ÇARÇÊVEYA SINORÊ "EQLÊ KIRDARÎ - PRACTICAL REASON" NETEWE Û AYÎNÊN CÛDA MAMELE LI GEL YEKTIRÎ BIKIN, EV JÎ DI PÊNAWÎ WE KU TUNDAJOWÎ AYÎNÎ Û NETEWEYÎ KOTAYÎ BÎT Û MIROVAYETÎ BEREW "AŞTÎYA HEMÎŞEYÎ" HENGAV HELBIGRE.

PADİŞAHÊ BRÛSÎYA "FIRDRIKÊ MEZIN" DI BER R'OŞNAHÎYA VAN HIZRAN DA T'EWANÎ ŞANŞÎNA XWE BIKE DEWLETA YASA Û EMANUEL KANT C'ARÊ R'OŞNGEHÎ T'ÎDA BI DE Û BIPIRSE: "R'OŞNGEHÎ ÇÎ YE? WHAT IS ENLIGHTENMENT", BELÊ NETEWEYÊN CÎHANÊ SÛDA XWE JI VAN HIZRAN WERNECIRT, LOYÎ DÛAY ZÊDETIR JI 130 SALAN DI SALA 1914 DE C'ENGÊ YEKEMÊ CÎHANÎYAN R'AGEHAND.

EW METIRSÎYÊN KU KANT DI NAV "EQLÊ MIROV" DÎYAR KIRÎN Û DI ÇENDÎN PIRTÛKAN DA T'OMAR KIRÎN, DI SERETAYA SERHELDANA "ŞOREŞA YEKEMÊ PÎŞESAZÎ" BÛYE, KU METIRSÎYA WE LI DÊDIKE "AMÊR" CÊYÊ "KARÊ DESTÎ MIROV" BIGRE, HÊŞTA DAHÊNNANÊN MEZIN "KÎMYAYÎ Û BÎYOLOJÎYAN" NEDOZRABÛN, DAWA DIKIR, DIVÊ SINORÊ WÊ COGRAFÎYA DÎYAR BÎT KU EQLÊ MIROV KARÊ T'ÎDA DIKE. ÊSTA MIROVAYETÎ KOTAYÎ ŞOREŞA ÇARANÊ PÎŞESAZÎ R'AGEHANDÛYE Û PÊ DIDÊTE NAV ŞOREŞA PÊNCEMÊ PÎŞESAZÎ KU ŞOREŞA "JIYÎYA DESTKIRÎ – AI" YE Û EV ŞOREŞ JÎ KU TENÊ ÇEND KOMPANÎYÊN KÊMÊ XAWEN SERMAYÊN ZEBELAH SERKIRDASÎ DIKIN, NEK HER AMADE NÎNIN PÊKVE KOBÎN Û PRANSÎPEK JI BO "ÊTÎKA JIYÎYA DESTKIRÎ" DABNÎNIN, BELKÎ JI YEKTIRÎ DÛR DIKEVIN Û BI NEHÊNÎ KARÊN XWE DIKIN Û KÊBRKÊYA YEKTIRÎ DIKIN, JI BO WE KU DI NAKAWA BI DAHÊNNANKEKE T'AZÊ MIROVAYETÎ R'ÛBIR'ÛYÊ ŞOKKEKE T'AZÊ BIKIN, HERWEK ÇAWA KOMPANÎYA "JIYÎYA DESTKIRÎYA KIRAWE - OPEN AI" DU HEFTE PÊŞ ÊSTA NEWEYA PÊNCEMÊ ÇATÎ JÎ PÎ TÎ "CHAT GPT5" R'AGEHAND, ZÊDETIR JI VÊ JÎ, NEWEYEKE DÎKÊ JIYÎYA DESTKIRÎ JÎ R'AGEHAND KU BI JIYÎYA DESTKIRÎYA SERÇAWEYA KIRAWE "OPEN-WEIGHT MODELS" KU T'EWANAYA WÊ HE YE, HEMÛ SERÇAWEYEK BIKAR BÊYNÎT Û BERHEMÊN T'AZÊ LÊ BERHEM BÊYNÎT.

EGER SERINC LI "EQLÊ MIROV" BIDIN, DIBÎNIN, JI BER WE KU MIROVAYETÎ PABEND NEBÛYE BI WAN BINÇÎNE EXLAQÎYAN KU KANT JI BO EQLÊ MIROVÎ DANÎYE, WE DIBÎNIN, BEŞÊ HERE ZORÊ MIROVAYETÎ "ŞER Û KAWILKARÎ" BÛYE Û BEŞÊKE ZOR KÊM JI BO AŞTÎ Û ASÛDEYÎYA MIROVAYETÎ BIKAR HATUYE. DI ÊSTA DA KU ASTA "JIYÎYA DESTKIRÎ YAN EQLÊ DESTKIRÎ" GEHIŞTÎYE WE ASTÊ KU SAM ELTMAN BERÊVEBERÊ CÊBIKARA GORÎ KOMPANÎYA JIYÎYA DESTKIRÎ "OPENAI" DIBÊJE: "KATÊK LI GEL ÇAT JÎ PÎ TÎ 5 KAR DIKE, YAN PIRSYAREKÊ LÊ DIKE, WEK WE WEYE GRUPEKE P'ROFÊSORÊ T'AYBETMEND DI WÊ BIWARÊ KAR LI SER WELAMÊ PIRSYARA TE BIKIN Û WELAMEKE GUNC'AWA TE BINDIN, EV JÎ HEMÛ DI MAWEYA ÇEND ÇIRKEYEKÊ DA DESTÊ TE DIKEVE".

PIRSYAR LÊRÊDA EWE, EGER EQLÊ DESTKIRÎYA TENÊ YEK EPLÎKÊŞIN GEHIŞTÎBÎTE SERÛWÊ EQLÊ KOMELEKE P'ROFÊSORÊN BI EZMÛN Û T'AYBETMEND DI BIWAREKÊ DÎYARKIRÎ DA, AYA EGER EV EQLÊ DESTKIRÎ LI DIJÎ BERJEWENDÎYÊN MIROVAYETÎ BIKAR HÊNRA, AYÎNDEYA MIROVAYETÎ BI KU DIGHÎJE?

EWE KU 10 SAL PÊŞ ÊSTA XEYALA ZANISTÎ BÛYE, JIYÎYA DESTKIRÎ KIRÛYE BI WAQÎ

DI 30Ê NOVÊMBERA 2022 DE KOMPANÎYA OPEN EY AY "OPENAI" EPLÎKÊŞINA ÇAT JÎ PÎ TÎ "CHAT GPT3" XISTE BERDESTÊ MIROVAYETÎYÊ WERÇERXANEKE GORÊ Û ÇAWRANEKIRÎ DI PÊŞK'EVTINA JIYÎYA DESTKIRÎ DURIST KIR.

DI ŞÛBATA 2023 DE LI LÛTKEYA HIKÛMETÊN CÎHANÊ LI DÛBEY, MUHEMED GERGAWÎ WEZÎRÊ DEWLET JI BO KARÛBARÊN LÛTKEYA HIKÛMETAN LI ÛMÎRAT, DI R'ÊWR'ESMA KIRINA VÊ LÛTKEYÊ DA DAWA LI AMADEBÛYAN KIR, ÇEND XULEKEK GÛH LI SEMFONÎYAKEKE "BÎTHOVEN" BIGRIN. DÛAY T'EWAW BÛNA WÊ PARÇE MÎYÛZÎKÊ BI AMADEBÛYAN R'AGEHAND: "EV PARÇE MÎYÛZÎK BEŞEK E JI SEMFONÎYA NOYEMÊ BÎTHOVEN KU PÊŞ WE KU T'EWAWÎ BIKE, KOÇÎ DÛAYÎ KIR, BELÊ ÊSTA DÛAY NÊZÎKAYÎ 200 SALAN BESER KOÇÎ DÛAYÎ BÎTHOVEN, JIYÎYA DESTKIRÎ T'EWANÎ EW SEMFONÎYA BI ASTA BEHREYÊN BÎTHOVEN T'EWAW BIKE".

HER DI VÊ LÛTKEYÊDA KLAUS ŞWAB SEROK Û DAMÊZRÊNERÊ KORBENDÊ ABÛRÎYA CÎHANÎ – DAVOS, HERWEHA NÛS'ERÊ PIRTÛKA "ŞOREŞA ÇARANÊ PÎŞESAZÎ - THE FOURTH INDUSTRIAL REVOLUTION" DI PEYVKEKÊDA GOTE: "KATÊK SALA 2014 DEST BI NÛS'ÎNA VÊ PIRTÛKÊ KIR Û PAŞAN DI 2016 KIRME NAVNÎŞANA KORBENDÊ ABÛRÎYA CÎHANÎ LI DAVOS, 10 BABETAN DI WÊ PIRTÛKÊ AMÊJA PÊKIRÎYE KU HEMÛYAN DI SALA 2014-2016 DI XANEYA XEYALA ZANISTÎ P'OLÊN DIKRIN, BELÊ ÊSTA BÛNE R'ASTÎ Û LI BER DESTÊ MEYÊ BÛNA WÎ HE YE.

MUSTAFA SULÊYMAN, DÎZAYNERÊ P'ROGRAMA AY TÎ BRÎTANNÎ BI R'EÇELEK SÛRÎ Û DAMÊZRÊNER Û XAWENÊ P'ROGRAMA "FÊRBÛNA AMÊRÎ – DEEPMIND", PIRTÛKA BI NAVÊ "ŞEPOLÊ DAHATÛ: TEKNOLOJÎYA, HÊZ, GORÎ DÛWIFACÎ DI SEDEYA BÎST Û YEKEM – THE COMING WAVE: TECHNOLOGY, POWER, AND THE TWENTY-FIRST CENTURY'S GREATEST DILEMMA" BELAV KIR. JI BO VÊ PIRTÛKÊ, PÊŞEKÎYEKÊ SESURHÊNENER LI SER PÊŞK'EVTINA TEKNOLOJÎYA Û AYÎNDEYA JIYÎYA DESTKIRÎ NÛS'IRAW E, KU NÛS'NÎNKEKE ZOR BI ÇÊJ Û SERSRHÊNENER E, KATÊK DIGEHÎJE KOTAYÎ VÊ PÊŞEKÎYÊ, NÛS'ERÊ WÊ NÛS'ÎYE: "JIYÎYA DESTKIRÎ, EV PÊŞEKÎYE NÛS'ÎYE, NEK MIROV". DÎYAR E NÛS'ERÊ VÊ PIRTÛKÊ HER JI PÊŞEKÎYA WÊ DIXWAZE PÊ MAN BIBÊJE: "NEK TENÊ PÊŞK'EVTINA TEKNOLOJÎYA GEHIŞTÎYE WE ASTÊ KU NAKARIN "MIROV JI JIYÎYA DESTKIRÎ CÛDA BIKIN, BELKÎ GEHIŞTÎYE WE ASTÊ ZOR ZÊDETIR JI EQLÊ MIROVÎ T'ÊP'ERANDÛYE". JI BO VÊ PIRSE AMÊJA BI EPLÎKÊŞINA ELFA GO "ALPHAGO" DIKE Û DIBÊJE: "YARÎYA GO (GAME GO) YEK JI YARÎYÊN DÊRÎNÊN ÇÎNNÎYAN E, MÊJÛYA WÊ DIGERÎNE BO 200 SALAN PÊŞ ZAYÎN Û DI SEDEYA HEFTEMÊ ZAYÎN JÎ GEHIŞTÎYE LAYÊ JAPONÎYAN Û ZOR PÊŞÎYAN XISTÎYE. TEXTA VÊ GEMEYÊ KU HAWSÊWEYA TEXTA ŞETIRÊNCÊ YE BI 19 HÊLÊN STÛNÎ Û 19 HÊLÊN AS'OYÎ DABÎŞ KIRAWE Û ZOR ZOR JI GEMEYA ŞETIRÊNC AL'OZ'TIR Û QUR'STIR E. DI SALA 2016 DE EPLÎKÊŞINA ELFAGO T'EWANÎ BESER P'ALÊWANÊ CÎHANÎYÊ YARÎYA GO "LÎ SÎWUL" SERBIKEVE, EWE JÎ KU CÊYÊ SERSRMANA ZOR GORÎ YE, EWE KU EW CÛL'EWA ELFAGO GEMEKÊ PÊ BIRDWÛYE, BI DIRÊJA ZÊDETIR JI 3000 SALAN EQLÊ MIROV BI HELEYÊ ZANÎYE, HER LOYÎ P'ALÊWANÊ WÊ T'ÛŞÎ ŞOK KIRÛYE".

DI VÊ NIMÛNÊDA MUSTAFA SULÊYMAN DIXWAZE EWE MAN PÊ BIBÊJE, KU HEFT SAL PÊŞ BELAVKIRINA PIRTÛKA WÊ, T'EWANAYA JIYÎYA DESTKIRÎ DI WÊ ASTA BILINDA DA BÛYE, WE DIVÊ DI SALA 2023 GEHIŞTÎBÎTE KU? HER LOYÎ KU NAVNÎŞANA PIRTÛKA WÊ KIRÛYE "ŞEPOLÊ DAHATÛ. TEKNOLOJÎYA Û HÊZ, GORÎ DÛWIFACÎ DI SEDEYA 21", MEBESTÊ WÊ YE MIROVAYETÎ DI WE AGAHDAR BIKE, KU "ÇON HER JI SERDEMA BERDÎNEVE HE'TA DIGEHÎJE ÊSTA, BERDEWAM MIROVAYETÎ NET'EWANÎYE PÊŞ BI WAN ŞEPOL Û GORANÎKARYÎYAN BIGRE, KU BESER DOXA MIROVAYETÎ DA HATUYE DI CÎHANÊDA, DI ÊSTAŞDA NAKARIN R'ÊGIRÎ LI VÊ ŞEPOLÊ T'AZÊ BIKIN KU HÊZ DIGWAZÎNE BO TEKNOLOJÎYA Û DIVÊ XWEMAN LI GEL BIGUNC'ÎNIN".

BÎRMEND Û MÊJÛNÛS'Ê CÛ "YÛVAL NÛH HERARÎ" KU DÛAYÎN PIRTÛKA WÊ BI NAVÊ "KOTIR: KURT'EYEKÊ MÊJÛYA T'ORÊ ZANÎYARÎ DI SERDEMA BERDÎNEVE TA SERDEMA JIYÎYA DESTKIRÎ - NEXUS: A BRIEF HISTORY OF INFORMATION NETWORKS FROM THE STONE AGE TO AI" DI MANGÊ EYLÛLA 2024 DE BELAV KIRÛYE, HEWLA DAYE BI GÊR'ENAWEYA BESERHATEKE MÊJÛYÎ DI METIRSÎYA XÊRAYÎYA GEŞEKIRINA JIYÎYA DESTKIRÎ AGADARMAN BIKE Û NÛS'ÎYE "DI SERETAYA SERHELDANA ŞOREŞA YEKEMÊ PÎŞESAZÎ, KATÊK AMÊRÊN WIRDE WIRDE CÊYÊ "DESTÎ KAR"Ê MIROVAN DIGRTIN, YOHAN VOLVANG FON "GOT'E" ÇÎROKEKE BI NAVÊ "ŞAGERDÊ CADÛGERÊ" WEK HOŞDARÎDAN BI MIROVAYETÎ DI METIRSÎYÊN ŞOREŞA YEKEMÊ PÎŞESAZÎ BELAV KIR, DI VÊ ÇÎROKÊDA BAS LI CADÛGEREKE PÎR DIKE, KU ŞÛNKÊ WÊ BESER ŞAGERDÊ GENCÊ WÊ CÊ DIHÊLÎT Û PÊ DIBÊJE: "TENÊ ŞÛNKÊ PAK BIKE Û JI R'ÛBARKEVE AWA PÊDIVÎ BÊNE". DÛAYÎ R'OŞTINA CADÛGERA PÎR, ŞAGERDÊ BIRYAR DIDIN, BI R'ÊGEYA "CADÛGERÎ" KU HENDÊK JI MAMOSTAYÊ WÊVE FÊR BÛBÛ, KARÊYN JI BO XWE ASAN BIKE, JI BO VÊ JÎ DAWA LI GISKÊK "BROOM"Ê SÎHRANÎ DIKE, JI BO WE KU GISKEKÊ AWAKE JI BO BÊNÎT, BELÊ NIZAWA ÇON SÎHRÊ GISKEKÊ BETAL BIKE Û BIWISTÊNÎT, LOYÎ GISKEKÊ BERDEWAM DIKE DI HÊNINA AWÊKÊ ZOR HE'TA METIRSÎYA NIQÛMBÛNA ŞÛNKÊ DURIST DIBE. LOYÎ ŞAGERDÊ BI TEWREKÊ GISKEKÊ DIKE BI DU KERTEVE, DIBÎNÎT ÊNCA DU GISK AW DIHÊNIN JI BO ŞÛNKÊ Û NIQÛM DIKIN. KATÊK CADÛGERA PÎR DIGER'ÎNE, ŞAGERDÊ DIKEVÎTE P'AR'ANWE JI BO WE KU GISKEKÊ JI BO R'AGRÎT Û BI MAMOSTAYÊ XWE DIBÊJE: "EW SÎHRANÊN BANGIM KIRIN JI BO WE KU KARÊMIN JI BO BIKIN, ÊSTA NAKARIM XWEM JI WAN R'IZGAR BIKIM", BELÊ CADÛGERA PÎR DESTBECE SÎHRÊ BETAL DIKE Û AWÊ R'ADIGRÎT. BÊGÛMAN PENDWERGIRTIN JI VÊ BESERHATÊ JI BO ŞAGERDÊ Û JI BO MIROVAYETÎ JÎ R'ÛN E KU "NABÊT HERGIZ P'ENA BO WAN HÊZAN BÊRÎN, KU DÛATER NAKARIN KONT'ROLÎ WAN BIKIN".

EGER SERINC LI VÊ BESERHATÊ P'IRL'OJÎKÊ BIDIN, DIBÎNIN ÊME MIROVAYETÎ FÊRÎ WE BÛYÎN KU ÇON BI XÊRAYÎYAKE ZOR TEKNOLOJÎYA PÊŞ BIXIN Û SAL JI DÛAY SALÊ JÎ EV PÊŞK'EVTIN ZOR ZOR XÊRATIR DIBE, KÊŞEYA SERKÎ EWE ÊSTA GEHIŞTÎYE WE ASTÊ TEKNOLOJÎYA DIKARE XWE BI SERBEXWE BÎR BIKE Û XWE BI SERBEXWE BIRYAR BIDE". HER JI BO NIMÛNÊ YOHAN GOT'ÊNBÊRK DI SALA 1477 PÎTÊYN ÇAPÎ DURIST KIR Û PAŞAN ÇAPXANE DURIST KIRA, BELÊ EWE KU BIRYAR DIDIN, ÇI PIRTÛKEK DI WÊ ÇAPXANÊDA ÇAP BIKE, MIROV BÛ, NEK XUDÎ ÇAPXANÊ, KU BOMBÊ ET'OM DURIST KIRA, BOMBÊ XWE BIRYAR NADIN DI KU BITEQÎNIN, BELKÎ EWE MIROV E BIRYAR DIDIN BOMBÊ DI KU DITEQÎNIN.

ASTA JIYÎYA DESTKIRÎ GEHIŞTÎYE BIKARHÊNANA FIRE MEBEST

GIRFTÊ SERKÎYÊ ASTA JIYÎYA DESTKIRÎ KU WEK BERÊVEBERÊN CÊBIKARA KOMPANÎYÊN ZEBELAHÊN JIYÎYA DESTKIRÎ AMÊJA PÊDIKIN Û ŞANAZÎ JÎ PÊVE DIKIN, EWE KU DI ÊSTA DA JIYÎYA DESTKIRÎYA FIRE SERÇAWEYA "OPEN-WEIGHT MODELS" GEHIŞTÎYE WE ASTÊ BI K'OMPÎYÛTER WEK MIROV KOMELEKE KARÊN CÛDA DI YEK KATÊDA BIKE, BELÊ T'EWANAYA VÊ JIYÎYA DESTKIRÎ JI BO HER BIWAREK JI BIWARÊN "KARGEHÎ Û DARAYÎ, DESTE NÎŞANKIRINA NEXWEŞÎ Û DURISTKIRINA DERMAN, T'AQÎKIRINÊN KÎMA Û FÎZÎYA Û BÎYOLOJÎ, DANÎNANA BERNAME Û R'ÊKLAM DURISTKIRIN JI BO KOMPANÎYAN, DURISTKIRINA ÇEK Û DANÎNANA PLANA ŞER'ÊN, DURISTKIRINA FÎLM Û MÎYÛZÎK Û DRAMA Û HEWAL Û BEDAWDAÇÛNA R'OJNEMEVANÎ Û HEMÛ BIWARÊN JÎYANÊ Û...HETD" DI HEMÛ VAN BIWARAN T'EWANAYA JIYÎYA DESTKIRÎ TENÊ DI YEK K'OMPÎYÛTERDA HÊNDEYÎ T'EWANAYA TÎMÊKE GORÎ P'ROFÊSORÊ T'AYBETMEND Û XAWEN EZMÛN E KU JI BO HERYEKEK JI WAN BIWARAN EW TÎM PÊDIVÎ BI KATEKE ZOR HE YE JI BO WE KU BIKARIBE DÛAY T'OÊJÎNKEKE ZOR Û DANÎNANA PLAN, BIRYAREKE GUNC'AWA BIDE, BELÊ ÊSTA JIYÎYA DESTKIRÎ DIKARE BI R'ÊGEYA TENÊ YEK K'OMPÎYÛTER DI KATEKE ZOR KÊMÊ ÇEND XULEKÎDA KARE WÊ TÎMA P'ROFÊSORA T'AYBETMEND ENC'AM BIDE.

LAYÊNÊN ERÊNÎYÊN EV T'EWANAYA ZOR ZOR GORÎ KU DÎTE P'AL T'EWANAYÊN MIROV, DI BIWARÊN "DARAYÎ, P'IZÎŞKÎ, DERMAN DURISTKIRIN, DESTE NÎŞANKIRINA NEXWEŞÎYAN, DAHÊNNANÊN FÎZÎYA Û KÎMYA Û BÎYOLOJÎ", BI P'LEYA YEKEM GORÎ Û BERÇAVIN Û T'EWANIRAWE BI HARÎKARÎYA JIYÎYA DESTKIRÎ, ÇENDÎN NEXWEŞÎ DESTE NÎŞAN BIKIN, ÇENDÎN DERMANÊN BAŞ JÎ DURIST BIKIN, HERWEHA ÇENDÎN DAHÊNNANÊN T'AZÊ DI BIWARÊN ZANISTÎYAN BIKIN Û GÎYANÊ HEZARAN KES JI MIRIN R'IZGAR BIKIN.

BELÊ PIRSYARA SERKÎ EWE, EGER EV HÊZA ZOR ZOR GORÎYA JIYÎYA DESTKIRÎ BIÇÎTE P'AL EQLÊ MIROVÊ ŞER'XWAZ Û AMANC LÊ YÊ EWE BÎT, CÎHANÊ PÊ KAWIL BIKE Û MIROVAYETÎ PÊ BISIRÎNE, EW KATÊ ÇI AKAMEKÊ DIBE? WELAMÊ EV PIRSYARÊ MÊJÛYA XWÊNAWÎYA MIROVAYETÎ DÎDINE, KU EQLÊ MIROV HEMÛ DERHAWÎŞTÊ BAŞÊN ŞOREŞÊN PÎŞESAZÎ, HÊNDEYÎ JI BO KAWILKARÎ Û ŞER' BI KARÎYAN HÊNANA, HÊNDEYÎ JI BO AŞTÎ Û XIZMETA MIROVAYETÎ SÛDA LÊ WERNEGIRAW E.

JI BO ÊSTAŞ KU MIROVAYETÎ DESTEVESTANE DI BERDEM JÎMAREKE ZOR KÊMÊ KOMPANÎYÊN ZEBELAHÊN JIYÎYA DESTKIRÎ Û NAKARIN LI SER BINEMAYEKÊ EXLAQÎ SINOREK JI BO COGRAFÎYA JIYÎYA DESTKIRÎ DABNÎNIN, WE MANA WE YE WEK ŞAGERDÊ CADÛGERÊ "GOT'E" FÊRBÛYÎN BI GISKÊ SÎHRANÎ BERDEWAM AW BÊRÎN JI BO ŞÛNÊ CADÛGERÊ, BELÊ EW SÎHRÊ FÊR NEBÛYÎN KU R'AYBIGRÎN Û CÎHANÊ JI KAWILKARÎ Û NIQÛMBÛN DÛR BIXIN.