لەیلا قاسم و هەڤاڵانی: پەتی سێدارە بۆ بە مینبەری ئازادیان
مێژووی گەلی کورد تەنها کۆمەڵێک ڕووداوی ڕابردوو نییە، بەڵکو تۆمارێکی پڕ لە داستان و قارەمانێتییە کە بە خوێنی ڕۆڵە تێکۆشەرەکانی نووسراوەتەوە. لەنێو ئەم مێژووەدا، هەندێک ناو وەک ئەستێرەیەکی گەش لە ئاسمانی نیشتماندا دەدرەوشێنەوە و لە یادگارییەکی سادەوە دەبنە قوتابخانەیەک بۆ فێربوونی وانەی نیشتمانپەروەری. "لەیلا قاسم"، ئەو کچە تێکۆشەرەی بە "بووکی کوردستان" ناسرا، یەکێکە لەو ناوە نەمرانەی کە بە تەنها ٢٢ بەهاری تەمەنییەوە، لەرزەی خستە نێو کۆشک و تەلارەکانی ڕژێمی بەعس و بوو بە سمبوولی خۆڕاگری ژنی کورد.
لەیلا قاسم لە ساڵی ١٩٥٢ لە گوندی بامیلی سەر بە شاری خانەقین، لە خێزانێکی هەژار و نیشتمانپەروەردا لەدایکبوو. هەر لە سەرەتای لاوییەوە، هەستی بەو چەوسانەوە و ستەمە کرد کە ڕژێمی بەعس دەرهەق بە گەلەکەی دەیکرد. ئەم هەستە نەتەوەییە وای لێکرد کاتێک لە ساڵی ١٩٧١ لە بەشی کۆمەڵناسی زانکۆی بەغدا وەرگیرا، خەباتی سیاسی خۆی چڕتر بکاتەوە. ئەو تێگەیشتبوو کە خەبات تەنها لە شاخ و بە چەک نییە، بەڵکو ناو جەرگەی دوژمن و ناوەندە زانستییەکان گۆڕەپانی گرنگی تێکۆشانن، بۆیە وەک ئەندامێکی چالاکی یەکێتیی قوتابیانی کوردستان، ڕۆڵێکی کاریگەری لە هۆشیارکردنەوەی لاواندا گێڕا.
لەیلا قاسم لەو ڕێگە سەختەدا تەنها نەبوو، بەڵکو چوار هەڤاڵی دڵسۆز و هاوبیر شانبەشانی ئەو بۆ ئازادی و ڕزگاری کوردستان تێدەکۆشان کە بریتی بوون لە: (جەواد هەمەوەندی، نەریمان فوئاد مەستی، حەسەن حەمەڕەشید و ئازاد سلێمان میران). ئەم پێنج گەنجە بوونە نموونەی هەرە جوانی یەکگرتوویی و هاوخەباتی. ئەوان بڕیاریان دابوو دەنگی مەزڵوومییەتی گەلی کورد بگەیەننە جیهان و ئەو پەردەیە لابدەن کە ڕژێمی بەعس بەسەر تاوانەکانیدا کێشابووی.
لە نیسانی ١٩٧٤دا، لەیلا و هەڤاڵانی لەلایەن دەزگا داپڵۆسێنەرەکانی بەعسەوە دەستگیرکران. سەرەڕای ئەشکەنجەیەکی زۆر، ئەوان نەک هەر نەکەوتن، بەڵکو دادگاییکردنە بێبنەماکەی بەعسیان کردە مینبەرێک بۆ سەرکۆنەکردنی ڕژێم. لەیلا قاسم بەو پەڕی بوێرییەوە بەرەو سێدارە هەنگاوی نا و بە جلی کوردییەوە پێشوازی لە شەهادەت کرد، تا بیسەلمێنێت کە ئیرادەی مرۆڤی کورد لە پەتی سێدارە بەهێزترە.
شەهیدکردنی لەیلا قاسم و هەڤاڵانی لە ١٢ی ئایاری ١٩٧٤، نەبووە کۆتایی خەبات، بەڵکو بوو بە چەخماخەیەک بۆ ڕاپەڕین و هۆشیارییەکی نەتەوەیی گەورەتر. ئەوان بە خوێنی خۆیان مێژوویەکیان نووسییەوە کە تێیدا ژن و پیاوی کورد وەک یەک قوربانییان بۆ خاکەکەیان دا. ئەمڕۆ لەیلا قاسم تەنها ناوێک نییە، بەڵکو ناسنامەی خۆڕاگری و سمبوولی ئەو ئازادییەیە کە ئێستا گەلی کورد شانازی پێوە دەکات.

دڵشاد ھەرکی