ناسیۆنالیزمی كوردی، ئەگەرچی لەسەر بنەمایەكی تراژیدی وەك ئەنفال، هەڵەبجە و كارەساتە یەك بەدوای یەكەكان بونیاد نراوە، بەڵام ناكرێت مێژووی نەتەوەیی تەنیا لە چوارچێوەی قوربانیدان و تراژیدیادا كورت بكرێتەوە. لە ڕاستیدا ئەم ڕێگا پڕ لە ئازارە، هاوتەریب بووە لەگەڵ تێكۆشانێكی بەردەوام بۆ گەیشتن بە قەوارەیەكی سەربەخۆ. ئەم كارەساتە هاوبەشانە بوونە هۆكارێك بۆ پتەوكردنی پەیوەندیی نێوان تاكی كورد و دروستبوونی هاوسۆزییەكی قووڵ كە كۆمەڵگەی زیاتر یەكگرتوو كردووە.

ئەم بەستەرە مێژووییە وای كردووە لایەنگری و دڵسۆزی بۆ پرسی نەتەوەیی بەهێزتر بێت. ئاساییە میللەتێك كە دەیان ساڵە لە چوار پارچەی جیاوازدا خەبات دەكات، ئاواتی بینینی بەشێكی ئازادی هەبێت وەك ئەوەی لە هەرێمی كوردستاندا هەیە. كاركردنی بەردەوام لە پێناو ئەم ئامانجەدا، لە ڕاستیدا ڕەنگدانەوەی خواستێكی مێژووییە بۆ سەربەخۆیی، كە وەك هیوایەك بۆ پارچەكانی دیكەش دەبینرێت.

لە سەردەمی هاوچەرخدا، بنیادنانی قەوارە، یان دەسەڵات تەنیا بە گوتاری نەتەوەیی بەدی نایەت، بەڵكو پێویستی بە دامەزراوەی نیشتمانیی كارا هەیە. كاریگەریی ڕاستەقینەی دامەزراوەكانیش لە كاركردنیاندایە، نەك تەنیا لە بوونی ڕواڵەتییاندا. پاراستنی ناسنامە، وەك بەكارهێنانی زمانی كوردی لە گفتوگۆ فەرمییەكاندا، بەڵگەیەكی ڕوونی ئەم ناسنامە زیندووەیە. گەلی كورد پێویستی بە سەلماندنی بوونی خۆی نییە، چونكە جیهان دەزانێت كە گەورەترین نەتەوەی بێ دەوڵەتە. بۆ بەدیهێنانی ئەمەش، پێویستییەكی زۆر بە شەفافییەت لە كاری حكومەتدا هەیە، بەتایبەت لە چۆنیەتیی پێشكەشكردنی پڕۆژە خزمەتگوزارییەكاندا. پێویستە هاووڵاتیان بە شێوەیەكی كاریگەرتر لەم دامەزراوانەدا بەشدار بن، چونكە لە ئێستادا ناكرێت خەڵك تەنیا بە دروشم قایل بكرێن. لێرەوە، ناسیۆنالیزم و دامەزراوە دەوڵەتییەكان تەواوكەری یەكترن بۆ بەهێزكردنی متمانەی گشتی.

پێویستە لایەنی پێوەندیدار پشت بە سیاسەتی نەرم ببەستێت لەناو دامەزراوەكاندا تا بیرۆكەی نەتەوە ببێتە بنەمایەكی بەهێز بۆ دروستبوونی دەوڵەت. سیاسەتی نەرم بە واتای گرنگیدان بە گەشەپێدانی ڕێكخراوەكانی كۆمەڵگەی مەدەنی، میدیای نیشتمانی و گەیاندنی پەیامێكی ڕوون و ڕاستگۆیانە دێت بۆ ئاوەدانكردنەوەی كۆمەڵگە. بەم شێوەیە دەكرێت بگۆڕێین بۆ قۆناغێك كە تێیدا دەوڵەت لەسەر بنەمای شەفافییەتی دامەزراوەیی بونیاد بنرێت.

كاریگەریی بیرۆكەی نەتەوەیی لە هەر چوار پارچەی كوردستاندا هۆكارە بۆ دروستبوونی یەكدەنگی و داڕشتنی یەك پەیامی هاوبەش. ئەم هەوڵانە لە دەرەوەی سنووری هەرێمیش ڕەنگیان داوەتەوە، وەك چۆن سەرۆك بارزانی چەندین كۆبوونەوەی لەگەڵ لایەنەكانی ڕۆژئاوا و باكوور، لەوانەش مەزڵووم عەبدی، ئەنجام داوە بە مەبەستی ڕێكخستنی ناوماڵی كوردی و دروستكردنی گوتارێكی هاوبەش لە ناوچەكەدا.

پەیامی سەرەكیی كورد لە هەموو پارچەكاندا یەكگرتووە، كە خۆی لە مافی بڕیاردانی چارەنووس و سەربەخۆییدا دەبینێتەوە. ئەگەرچی لە ڕووی مێژووییەوە هەر پارچەیەك لەژێر دەسەڵاتی جیاوازدا بووە و حزبەكان بە بەرنامەی جیاوازەوە كار دەكەن، بەڵام لە كۆتاییدا هاوڕان لەسەر ئامانجەكە، هەرچەندە شێوازی تێكۆشانیان بەپێی بارودۆخی سیاسیی دەسەڵاتەكان گۆڕانی بەسەردا هاتووە.

بەتایبەتی لە هەرێمی كوردستاندا كە خاوەن قەوارەیەكی نیمچە سەربەخۆیە، گرنگە پارێزگاری لەم ئەزموونە بكرێت، سەرەڕای نەبوونی قەناعەتی تەواو لای حكومەتی فیدڕاڵ. ئەم پێویستییە بۆ پارچەكانی دیكەش ڕاستە، بۆ نموونە ڕووداوەكانی سووریا و ڕۆژئاوای كوردستان دەریانخست كە گەلی كورد پێویستی بە پشتیوانیی نیشتمانی هەیە بۆ ڕووبەڕووبوونەوەی تەحەددییەكان. لەم پرۆسەیەدا، شەفافییەت لە ڕێككەوتن و گفتوگۆ سیاسییەكاندا بنەمایەكی سەرەكییە بۆ سەركەوتن.