خانمە هونەرمەند ڕۆژان فەیزی بۆ گوڵان:بوونی ئافرەتی سەركەوتوو لە هونەردا بیركردنەوەی كۆمەڵگە دەگۆڕێت
هونەرمەند ڕۆژان فەیزی، كە یەكێكە لەو دەنگە ڕەسەنانەی لە شاری سنەی پایتەختی مۆسیقای كوردستانەوە سەری هەڵداوە، ماوەیەكی درێژە لەگەڵ خێزانەكەی لە ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا نیشتەجێیە. ڕۆژان لە ساڵی ٢٠٠٤ەوە بە فەرمی هەنگاوی ناوەتە نێو كایەی هونەری، بەهۆی شارەزایی و توانای لە پێشكەشكردنی گۆرانی بە هەردوو زمانی كوردی و فارسی، توانیویەتی هەوادارێكی زۆر لە دەوری خۆی كۆ بكاتەوە. ئەم خانمە هونەرمەندە لە گفتوگۆیەكی تایبەتدا لەگەڵ گۆڤاری گوڵان، تیشك دەخاتە سەر ڕۆڵی هونەر لە پێشخستن و پەرەپێدانی هەستی نەتەوایەتی و پاراستنی زمان و كەلتووری كوردەواری.
*ڕۆڵی هونەرمەندانی كورد لە پاراستن و پەرەپێدانی زمان و كەلتووری كوردیدا چییە؟
-هونەرمەندان بە بەكارهێنانی زمانی كوردی لە شیعر، گۆرانی، سینەما و شانۆدا، یارمەتیدەرن بۆ بەزیندووهێشتنەوەی زمان، ئەوان پارێزگاری لە چیرۆكە مێژووییەكان، فۆلكلۆر، نەریت و بەها كەلتوورییەكان دەكەن و ڕێگە لە لەناوچوونیان دەگرن.
*ئایا گۆرانی و شانۆ دەتوانن هەستی شانازیی نەتەوایەتی لای گەنجان دروست بكەن؟
-هونەر كاریگەرییەكی زۆری لەسەر هەست هەیە، كاتێك گەنجان گۆرانیی نەتەوایەتی یان چیرۆكی قارەمانان و مێژووی خۆیان دەبیستن یان دەبینن، هەستی شانازی و سەربەرزییان بەهێز دەبێت.
*كاریگەریی هونەرمەندانی ئافرەت لەسەر بەهێزكردنی متمانەبەخۆبوونی كچان و گەنجانی كورد چییە؟
-بوونی ئافرەتانی هونەرمەند ئەوە نیشان دەدات كە سەركەوتن بە ڕەگەزەوە سنووردار نییە، ئەوان دەبنە هیوایەكی باش بۆ كچان و گەنجان، بەمەش ئاستی خۆباوەڕی و ئازایەتییان بەرز دەكەنەوە.
*ئافرەتانی هونەرمەند وەك نموونەی سەركەوتن، تا چەند دەتوانن بەرپرسیارێتیی نیشتمانی لای گەنجان بەرز بكەنەوە؟
-كاتێك خانمێكی هونەرمەند دەربارەی ناسنامە، زمان و مێژووی نەتەوەكەی قسە دەكات، تەنیا هونەرمەند نییە، بەڵكو نموونەیەكی ئاگادار و بەرپرسیارە، گەنجان لەو نموونەیە فێری بەرپرسیارێتی دەبن.
*ئایا میدیا و تۆڕە كۆمەڵایەتییەكان یارمەتیدەرن بۆ گەیاندنی پەیامی نەتەوایەتی لەلایەن هونەرمەندانی كوردەوە؟
-بەڵێ، میدیا پەیامی هونەرمەند دەگەیەنێتە جیهان. ئەمڕۆ كارێكی هونەری دەتوانێت لە ماوەیەكی كەمدا بگاتە هەموو جیهان و وێنەیەكی نوێی كەلتووری كوردی پێشكەش بكات.
*چۆن دەتوانرێت لە ڕێگەی هونەرەوە هەستی یەكگرتوویی نەتەوەیی لەنێوان گەنجاندا بەهێز بكرێت؟
-هونەر خاڵە هاوبەشەكان دەخاتە ڕوو وەك: زمان، بیرەوەری و مۆسیقای هاوبەش. كاتێك گەنجان لە كۆنسێرت یان فێستیڤاڵ یان فیلمێكی هاوبەشدا بەشدار دەبن، هەستی «ئێمە» لە نێوانیاندا بەهێز دەبێت.
*ئایا هونەرمەندان، بەتایبەتی ئافرەتان، دەتوانن لە ڕێگەی هونەرەوە مێژووی خەبات و قوربانییەكانی كورد نیشانی جیهان بدەن؟
-بێگومان، سینەما، فیلمی بەڵگەنامەیی، گۆرانیی حەماسی و وێنەكاری، دەتوانن مێژووی خەبات و قوربانییەكان بە زمانی جیهانیی هونەر پیشان بدەن، زمانێك كە سنوور ناناسێت.
*كاریگەریی فێستیڤاڵ و چالاكییە كەلتوورییەكان لەسەر بەهێزكردنی هەستی نەتەوایەتی چییە؟
-فێستیڤاڵەكان دەرفەتی بینین، گفتوگۆ و ئاڵوگۆڕی كەلتووری دەڕەخسێنن. ئەم جۆرە چالاكییانە كەشوهەوایەك دروست دەكەن كە تێیدا هەستی شانازی، بەشداری و ناسنامەی هاوبەش گەشە بكات.
*ئەی سینەما و دراما كوردییەكان چ ڕۆڵێكیان دەبێت لە خستنەڕووی ناسنامە و كەسایەتیی نەتەوەیی بە شێوەیەكی سەردەمیانە؟
-سینەما دەتوانێت ناسنامەی نەتەوەیی بە شێوەیەكی نوێ و سەردەمییانە پێشكەش بكات، بە جۆرێك كە سەرنجی گەنجان ڕابكێشێت و لە هەمان كاتدا بەها كەلتوورییەكان بە پارێزراوی بمێننەوە.
*هەبوونی ئافرەتانی سەركەوتوو لە بواری هونەردا، چ كاریگەرییەكی لەسەر بیركردنەوە و هەڵسوكەوتی نەتەوایەتیی گەنجان دەبێت؟
-بوونی ئافرەتانی سەركەوتوو لە هونەردا دەبێتە هۆی گۆڕینی بیركردنەوەی كۆمەڵگە، بەهێزكردنی یەكسانی و بەرزكردنەوەی ئاستی هۆشیاریی، گەنجان فێر دەبن كە پێشكەوتنی نەتەوە بەبێ بەشداریی ئافرەتان تەواو نابێت.
