بیرەوەریا کارەساتا شنگالێ ل پارێزگەها دهۆک و مەزارێ شەرفەدین ل شنگالێ هاتە پرێڤەبرن ب چەندین برگەیێن جودادا، لڤێ رۆژێ پێشتەڤانى ل ریفراندۆم و سەربەخویا هەرێما کوردستانێ هاتەکرن و داخوازا پارێزگەهبوونا شنگالێ هاتەکرن.

ل 3 تەباخا سالا 2014ێ، تیرۆرستێن داعشێ سەر ب دەڤەرێن دەرڤەیى هەرێما کوردستانێ گرت و کارەساتا هەرە مەزن ل شنگالێ روودا، کۆ پتر ژشەش هزار کوردێن ئیزیدى هاتنە رەڤاندن ژلایێ تیرۆرستێن داعشێ ڤە، دسێ سالیا ڤێ کارەساتێ دا ل دهۆک و مەزارێ شەرفەدین ل شنگال، ئەڤ بیرەوەرى یە هاتە ساخکرن، (نیجیرڤان بارزانى) سەرۆکێ حکومەتا هەرێما کوردستانێ گۆت:" پاراستنا ئێمناهیا باژێرێ مووسل دستوویێ لەشکەرێ عیراقێ دا بوو، لێ ب هەبوونا چەکەکێ گران نەشیان خۆ لبەر هێرشێن تیرۆرستێن داعشێ بگرن و جلێن خۆ لبەر خوکرن و رەڤین، دەمێ داعش هاتینە شنگال پێشمەرگەیى چەکێ پێدڤى دگەل نەبوو بشێن بەرەڤانیێ بکەن و حکومەتا عیراقێ هیچ هاریکاریا پێشمەرگەیى نەکر بوو و نەکریە ژى، لێ بۆ حەشدا شەعبى هەمى تشت دابین کرینە".

(نێچیرڤان بارزانى) گۆتژى:" درستبوونا داعشێ دەرئەنجامێ شکەستنا سیاسەتا حکومەتا عیراقێ بوو، لێ سیاسەتا حکومەتا هەرێما کوردستانێ ئەوە، شنگال ببیتە پارێزگەهەک و دەستهەلاتا خۆ هەبیت".

(بارزانى) دووپاتکر:" ریفراندۆم ئارمانج نینە، بەلکو وەسیلەکە بۆ گەهاندنا ئارمانجەکا مەزنتر، ئەو ژى سەربەخویا کوردستانێ یە".

(فازل میرانى)، سکرتێرێ مەکتەبا سیاسى یا پارتى دیموکراتى کوردستان ئاماژەدا:" داکۆ ئەڤ کاراساتە دووبارە نەبیتە ڤە، پێدڤییە ناڤمالیا کوردى رێکبێخین، جونکى پرسا ریفراندۆمێ و سەربەخۆیێ ل هەرێما کوردستانێ دریێ دایە و دبیت پشکەک ژى بیێ ئێکرێزى بیت، ژبەر ڤێ ئێکێ گرنگە ئێکرێزى و تەبایێ پەیدا بکەین".

شنگال دەڤەرەک ژ دەڤەرێن درەڤەیى هەرێما کوردستانێ بوو و لگۆر دستورێ عیراقێ دکەفتە لژێر ماددا 140، ژ روویى ئیدارى ڤى حکومەتا عیراقێ پرێڤە دبر، (مەحما خەلیل)، قائیمقامێ قەزا شنگال، بۆ مالپەرێ فەرمیێ پارتى دیموکراتى کوردستان راگەهاند:" حکومەتا بەغدا ب چ شێوەکى کار بۆ ئاڤادانکرنا شنگالێ نەدکر تا هاتیە داگیرکرن ژلایێ تیرۆرستێن داعشێ ڤە، پتر ژ 6 هزار کوردێن ئیزیدى ژلایێ وێ رێکخراوێ ڤە هاتنە رەڤاندن و 360 هزار ئاوارە بوون و بەهرا پتریا وان بەرەف هەرێما کوردستانێ ڤە هاتن، دیسان پتر ژ هزار کەسان ب کومەلکوژى هاتنە شەهید کرن و تا نوکە 43 گورێن ب کۆم ل ناڤ شنگال و دەردۆرێن وێ دیتینە، لێ پشتى پێشمەرگەیێ کوردستانێ دەڤەر ئازاد کرى (970) خێزان یێن ڤەگەریاینە لسەر ئەردێ خۆ ل شنگال و تا نوکە سێ هزار و 50 کوردێن ئیزیدى ژ دەستێ داعشێ رزگار بووینە".

(مەحما خەلیل)، زەلالکر:" ریفراندۆم و سەربەخۆیا کوردستانێ دبەرژەوەندیا هەر کوردەکى دایە و ب تایبەت خەلکێ مەیێ شنگالێ، ئەم دخوازین شنگال ببیتە پارێزگەه و بێتە سەر ب هەرێما کوردستانێ ڤە".

(مەحموود حاجى سالح) وەزیرێ شەهید و ئەنفالکریان دەربارەیى بابەتى روونکر:" تاوانێن تیرۆرستێن داعشێ ل شنگالێ ئەنجامداین لگۆر یاسایێن نیڤدەولەتى دجنە دچارچوڤەیى تاوانێن دژى مرۆڤایەتیێ دا، ژبەر هندێ مە کارکریە بۆ ناساندانا وێ وەک جینوساید".
kdp -