Mustafa Özçelik, Serokê Partiya Welatparêzên Kurdistanê (PWK): "Erka ser milê me ye ku bi nêrîneke realîst û dûrî diruşman, vê rewşa metirsîdar binirxînin û rastiyan wek xwe bibînin."
Mustafa Özçelik, yek ji siyasetmedarên navdar ên Bakurê Kurdistanê û Tirkiyeyê ye و li Amedê dijî. Wekî çalakvanekî siyasî bi berdewamî parastina mafên kurdan li Tirkiyeyê dike û ji bo vê armancê jî heوl daye zexta siyasî bixe ser hikûmet û parlamena Tirkiyeyê, daku bi rêya zextên medenî, yasayî û rewa mafên kurdan li Tirkiyeyê dabîn bike. Di gotûbêja vê carê de ya di bin navê "Kurdistan di nav gێژava şerekî nexwestî de", bi rêya Skype ji Stenbolê beşdarî bi me re kir û bi vê şێوەyê dîtin û nêrînên xwe pêşkêş kirin:
"Ez spasiya rexsandina vê derfetê dikim û ji kûrahiya dilê xwe silav û rêzên xwe pêşkêşî hemû beşdarên vê civînê dikim. Di rastiyê de, em îro di serdem û qonaxeke pir hestiyar û tijî alozî de dijîn. Di vê gavê de dixwazim balê bikşinim ser çend têbiniyên giring; ew jî ev e ku li qada navdewletî, pêgeha yasayên gerdûnî û prensîbên Neteweyên Yekbûyî wekî berê bandora wan nemaye û giringiya wan kêm bûye. Niha em dibînin ku piraniya dewletan, ne di asta navxweyî û ne jî di çarçoveya peywendiyên navdewletî de, pabendiyên yasayî yên navdewletî û navxweyî li ber çav nagirin û bi bêbakî bi ser prensîban de baz didin.
Dema em bi hûrgulî vê rewşê dinirxînin, em nikarin vê rastiya tal paşguh bikin ku cîhan gihîştiye nuqteyekê ku tê de lojîka 'hêzê' cihê 'yasayê' girtiye. Niha prensîba sereke bi vê şێوەyê lê hatiye: Her kesê xwedî hêz be, ew biryarê dide. Di vê hevrikiya nû de, hêza leşkerî, şiyana aborî û pêgeha jeopolîtîk, faktorên sereke ne ji bo diyarkirina çarenûsa bûyeran û sepandina heژmûnê.
Ji bo îsbatkirina vê rastiyê, çendîn mînakên berçav li ber dest in; ji wan şerê Rûsyayê li dijî Ûkraynayê, êrîş û dagirkeriyên dewleta Tirkiyeyê li ser xaka Rojava û Başûrê Kurdistanê, dagirkirina Bakurê Qibrisê ji aliyê Tirkiyeyê ve, hebûna Îsraîlê li Sûriyeyê û tevgerên leşkerî yên Amerîkayê li navçeya Rojhilata Navîn. Her wiha hebûna Îranê li Iraq, Lubnan, Yemen, Filistîn û Rojhilata Navîn bi navê 'Hîlala Şîe', li gel rewşa Lîbya û Yemenê. Ev hemû belgeyên hinda-nekirî ne li ser wê yekê ku çawa berjewendiyên hêzên mezin û welatên navçeyê, yasayên navdewletî dane aliyekî.
Ji ber wê, erka ser milê me ye ku bi nêrîneke realîst û dûrî diruşman, vê rewşa metirsîdar binirxînin û rastiyan wek xwe bibînin, daku em bikarin têgihiştineke rast ji bo paşeroja navçeyê û cîhanê hebe.
Li aliyê din, niha em li ber nediyariyeke mezin in derbarê araste û stratejiyên Amerîkayê li navçeyê de. Ev tumanaviya han wiha kiriye ku em nekarin nexşerêyeke hûr û konkret ji bo siyasetên dahatû yên Washingtonê deynin. Ev guhertinên bilez ên di rojevê de ne, wekî şûreke du-devî ne; ji aliyekî ve dibe ku bibin sedema çendîn derfetên zêrîn, ji aliyê din ve jî dibe ku metirsiyên mezin û cidî ji bo ser qewama Başûr û Rojavayê Kurdistanê û rewşa Rojhilatê Kurdistanê dirust bikin.
Ezmûnên heyî nîşan dane ku heger em di navxweya xwe de yekgirtî bin, hebûna dewletên zilhêz ji bo berjewendiyên xwe û ew guhertinên ku li navçeyê rû didin, dikarin çendîn derfetên mezin bînin ber deriyê mala kurd. Bêguman wekî neteweyek ku tûşî çendîn jenosîd û zilm û zorê bûye, kurd bi ti şeweyekî nabe piştgirê zilm û komkujiya ti neteweyekê. Belê divê kurd bêyî ku dijayetiya dewletên zilhêz bike, bikaribe sûdê ji hebûna wan werbigire.
Di destkeftên Başûrê Kurdistanê de, rola Amerîka û dewletên zilhêz berçav e. Îro li Rojhilatê Kurdistanê jî, ev fersend dikare bê ber deriyê gelê me. Kar û erka me nîne ku em dijayetiya Amerîka û dewletên zilhêz bikin.
Ew şer û milmilaneya ku îro Îsraîl û Amerîka dijî Îranê dest pê kirine, bêguman di gava yekem de bandoreke rasterast û kûr li ser Herema Kurdistanê dibe. Ev bandor jî ji pêgeha jeopolîtîk a Başûrê Kurdistanê û wê rewşa hestiyar a niha çavkaniyê digire ku hemû parçeyên Kurdistanê girtiye nav xwe.
Em dikarin bi eşkere bêjin: Di dîroka hevdem a kurdan de, ti qonaxekê mîna niha çarenûsa parçeyên Kurdistanê bi hev ve nebestiye û bandora wan li ser hev nebûye. Me dît di dema pêşhatên Rojavayê Kurdistanê de, çawa kurdên her çar parçeyan û kurdên diyasporayê yekdeng û yekhelwest bûn û hawar dikirin: 'Gelê kurd yek e, Kurdistan welatek e û xemên me hevpar in'. Di vê çarçoveyê de, rola cenabê Serok Mesûd Barzanî wekî merciyeteke neteweyî û nîştimanî ji bo hemû kurdên cîhanê, cihê giringî û rêzeke taybet e. Hemdem, parastina qewama Herema Kurdistanê wekî destkefteke federalî, erkeke bala ye. Bûyeran îsbat kir ku kurd di vê meydanê de bi tenê nîne û xwedî yekhelwestî û îradeyeke polayîn e ji bo parastina nasname û nîştimanê xwe.
Ji ber wê pêwîst e bi hûrgulî çavderiya van hevrikiyan bikin û ji bo hemû egeran amade bin, çunkî yekrêziya navbera me tenê bijarde ye ji bo derbaskirina vê zeryana siyasî ya navçeyê.
Di rastiyê de, tirsa mezin û stratejîk a dewletên cîranên Herema Kurdistanê her ji vê nuqteyê çavkaniyê digire; ew jî tirsa wan e ji yekgirtîbûn û yekrêziya neteweyî ya kurd. Di vê rûyê de, di vê qonaxê de karê herî li pêş û pêdiviya me, rêkxistina navmala kurd e. Erka ser milê hemû aliyên siyasî yên Başûrê Kurdistanê ye ku nakokiyên xwe yên lawekî bidin aliyekî û bi helwesteke yekgirtî kar bikin, hem ji bo parastina qewama Herema Kurdistanê û hem jî ji bo piştgirîkirina gelê me li parçeyên din ên Kurdistanê.
Di wê rêyê de, rola cenabê Serok Mesûd Barzanî wekî mercekî neteweyî û nîştimanî, zêdetir ji her demekê derdikeve û dibe navendek ji bo komkirina hemû dengên cuda. Pêwîst e Başûrê Kurdistanê bi yek gotara hevpar rûbirûyî gefan bibe, bi taybetî dema em dibînin Îran bi rêya zextên darayî, aborî û neqdî dixwaze Herêma Kurdistanê lawaz bike û îradeya siyasî ya kurd têk bibe; li vir tenê yekrêzî dibe kelayek ji bo berperçedana wan pestanان.
Li aliyekî din, dirustkirina hevpeymaniyê di navbera şeş partiyên siyasî yên Rojhilatê Kurdistanê de, gaveke giring û erênî ye ber bi yekrêziyê. Em piştgiriya vê hevpeymaniyê dikin û hêvîdar in gelê me li Rojhilatê Kurdistanê bikaribe di vê rewşa niha de sûd werbigire û azadiya xwe û statuyeke neteweyî, cografî û siyasî bi dest bixe. Belê di heman demê de, pêwîst e partiyên Rojhilat bi bilindtirîn asta berpirsyariyê ve miameleyê bi rewşê re bikin, daku ti zirar negihe berjewendiyên Herێma Kurdistanê.
Dewleta Îranê bi eşkere ji wê rola karkir (bibandor) a Başûrê Kurdistanê ditirse, lewma pena dibe ber grûpên tundrew di nav xaka Iraqê de daku êrîş bikin ser Herêmê. Êrîşên berdewam ên ser baregeha cenabê Serok Barzanî û mala rêzdar Nêçîrvan Barzanî, tenê êrîşên leşkerî nînin, belku peyameke siyasî ya rasterast in; ew dixwazin van êrîşan wekî karta zextê dijî Herێma Kurdistanê bikar bînin, daku paşekşê bi destkeftên me yên neteweyî bikin.
Ji ber wê, di vê gava hestiyar de, ti bijarde li ber destê me nîne ji xeynî ku navmala xwe rêk bixin û bi yek dengî rûbirûyî van gefên navdewletî û navçeyî bibin.
Herێma Kurdistanê, wekî qewameke destûrî û federalî di çarçoveya dewleta Iraqê de, xwedî mafekî rewa û dîrokî ye ku pêwîst e bi hemû şێوەyan parastin lê bê kirin. Heya niha serokatiya siyasî ya Herêma Kurdistanê karî ye siyaseteke aqilane, haweseng û dûrbînane bimeşîne. Stratejiya me herdem li ser bingehê parastina aştî û seqamgiriyê bûye. Me ti car nexwestiye bibin aliyek di kêşe û milmilaneyên çekdarî yên navçeyê de, belku herdem me heوl daye bibin sedema çareserî û diyalogê.
Di vê qonaxa hestiyar de, divê ew rastî li ber çavê me be ku 'yekrêziya navmala kurd' mercê sereke yê serkeftina me ye. Dema kurd di navxwe de yekgirtî be, dikare di asta navdewletî de jî bi hêzeke zêdetir parastinê ji mafên xwe bike. Pir giring e kurdên diyaspora û hemû cîhan ew dîmen bibînin ku Başûrê Kurdistanê xwedî îradeyeke yekgirtî ye û li ser pirsên neteweyî yekdeng e. Ev yekgirtîbûn, mezintirîn bersiv e ji bo ew kesên ku dixwazin xewna kurd ji bo azadî û serbixwebûnê ji nav bibin.
Her wiha, em nekarin înkar bikin ku siyasat û hejmûna Îranê bandoreke rasterast û kûr li ser biryarên siyasî yên Bexdayê heye. Di bin ronahiya vê rastiyê de, erka saziyên Herêma Kurdistanê ye ku bi dîplomasiyeke pir bihêz, çavvekirî û serdemane kar bikin. Pêwîst e bi zimanekî dîplomasî yê çalak, rêgirî bê kirin ku herêma me bibe armanca êrîş û pestanên berdewam ên Tehranê, ku pir caran bi armanca lawazkirina pêgeha herêmê tên kirin.
Dîrok baştirîn şahid e ku gelê kurd çendîn qonaxên sext û taqîkirinên mezin birîne. Jenosîd, Enfal û kîmyabaran nekarîn îradeya polayîn a vê gelî têk bişkînin û rêgiriyê li xebata me bikin. Îro ku Herêma Kurdistanê di asta navdewletî de wekî qewameke fermî û meşrû tê naskirin, berpirsyariyeke dîrokî li ser milê me hemûyan e ku parastinê ji van destkeftan bikin û ber bi paşerojeke geştir هgav bidin. Parastina qewama herêmê, parastina nasnameya neteweyî ya her kurdekî ye li her cihê vê cîhanê be.
Îro piştgirîkirina xwişk û birayên me li Rojhilatê Kurdistanê erkeke neteweyî ye. Hevahengiyek di navbera kurdên her çar parçeyên Kurdistanê û diyasporayê de, pêdivî û wezîfeyeke neteweyî û nîştimanî ye."
