لە دیدارێكی تایبەتدا بۆ گۆڤاری گوڵان پڕۆفیسۆر هۆشیار مەعروف گوتی: رێككەوتنەكەی نێوان حكومەتی هەرێمی كوردستان و حكومەتی عێراقی فیدڕاڵ لە كاتێكدایە كە هەردوولا زۆر پێویستیان بەو لێكنزیكبوونەوە و لێكتێگەیشتنە هەبوو، بەغدا وێڕای تەنگ و چەڵەمە سیاسی و سەربازییەكانی، هاوكات لە بەردەم قەیرانێكی سەختی دارایی و ئابووریدایە، بە رادەیەك كە بەنیاز بوو قەرزی نێودەوڵەتی بكات، هەرێمی كوردستانیش بۆ زیاتر لە ساڵێكە گەمارۆیەكی ئابووری بەسەردا سەپێندراوە و شوێنەوارەكانی بەسەر ئابووری توند بووە و رەوشی بەڕێوەچوونی ژیانی قورس كردووە، كە وایكردبوو ئاسۆی ئابووری لە هەرێمەكەدا تەموموژاویی بێت و زۆربەی هەرە زۆری پڕۆژەكان لەم هەرێمەدا راگیرابوون، بەڵێندەر و بزنسكار و وەبەرهێنەرانیش بەچاوی گومانەوە دەیانڕوانییە ئایندەی ئابووریی كوردستان، ئەمە لە دۆخێكدایە كە هێزەكانی پێشمەرگە گیانفیدایانە بە درێژایی 1040 كیلۆمەتر لە شەڕێكی سەختی دژ بە دەوڵەتی بەناو ئیسلامی داعشن، لەلایەكی دیكەوە هەر دوو حكومەتی هەرێم و ناوەند پێویستیان بەوە هەیە لە پێناو بەرزكردنەوەی ئاستی هەناردەكانی نەوتی خاو دانوستاندن بكەن و لێك نزیك ببنەوە.


مەعروف هەروەها گوتی: ناردنە دەرەوەی نەوت لە رێگەی بۆڕییە نەوتییەكانی كوردستان چ نەوتی هەرێم، یا نەوتی كەركووك بێت، دانپێدانانێكە بە دەستووریبوونی پرسەكە، ئەمەش دوای ئەوەی پێشتر حكومەتەكەی مالیكی و وەزارەتی نەوتی عێراق بە توندی رووبەڕووی بوونەوە و گرفت و ئاستەنگی ناوخۆیی و نێودەوڵەتییان بۆ دروستكردن، ئەمە جگە لەوەی وڵاتی توركیا لە ئاست چاوەڕوانییەكەی ئێمەدا نەبوو، ئێستا كوردستان 250 هەزار بەرمیل لە رۆژێكدا هەناردە دەكات و 300 هەزار بەرمیل نەوتی كەركووكیش بە رێگەی بۆڕییە نەوتییەكانی كوردستان دەنێردرێتە دەرەوە، لە بەرامبەردا بودجەی 17% بۆ هەرێمی كوردستان دەنێرن، كەواتە ئەمە سەرەتایەكە بۆ ئەوەی پڕۆژە نەوتییەكان و ناردنە دەرەوەی نەوت و هەنگاونان بەرەو پیشەسازی نەوت بچێتە قۆناغێكی ترەوە و بەكردارەكی بەرەو ئابووری سەربەخۆیی هەنگاو بنێین، لایەنێكی دیكەو گرنگی رێككەوتنەكە ئەوەیە كە راستە حكومەتی عێراق ئەو مافەی بە خۆی داوە كە نەوتی كەركووك بە نەوتی حكومەتی ناوەندی دەزانێت.

شایانی باسە پڕۆفیسۆر هۆشیار گوتی: پێش هەموو شتێك رێككەوتنەكە و خێرا جێبەجێكردنی زۆر لە بڕگەكانی دڵخۆشكەر بوو، تەنانەت رێككەوتنەكە وا لە وڵاتانی وەكو توركیا و ئێرانیش دەكات، هەموو ئاستەنگ و بەربەستەكانیان لە بەردەم هەرێمی كوردستان هەڵبگرن، چونكە ئێستا هەرێمی كوردستان دەروازەی عێراقی بەڕوودا كرایەوە، سوودمەندی سەرەكیش لەم رێككەوتنە خەڵكی كوردستان و عێراقە بەگشتی، چونكە لە قەیرانی دارایی هەرێم و خراپبوونی رەوشی ژیانی عێراقییەكان لەناوچەكانی ناوەڕاست و خوارووی عێراق ئەوە تەنها هاووڵاتی ئاسایی و خاوەن دەرامەتی كەم و مامناوەندە كە زیانی كاریگەر و راستەوخۆی بەركەوتووە، بەڵام ئەوەی پەیوەندی بە بیزنسكاران و سەرمایەدارانی ناوخۆ و بیانییەوە هەیە، من پێموایە پێویستی بە چاوخشاندنەوە هەیە، چونكە زۆربەی هەرەزۆری بازرگان و بیزنسكارانی ئێمە هاوكار و یارمەتیدەری چارەسەركردنی دۆخەكە نەبوون، بەڵكو هەر زوو ئەو پارە زۆرەی كەڵەكەیان كردبوو لە بازاڕ و بانكەكاندا كشاندیانەوە، بەمەش رووی راستەقینەی نانیشتمانپەروەریی زۆربەی بازرگان و بیزنسكار و وەبەرهێنەرانی ناوخۆ و بیانی ئاشكرا بوو، بە رادەیەك گەورە كۆمپانیای وا هەیە .

لە كۆتایی قسەكانیدا هۆشیار گوتی: ئەگەر بەرهەمهێنانی نەوت و ناردنە دەرەوەی نەوت نەبووایە، هاوسەنگی لە سەركەوتنی رێككەوتنەكەی نێوان حكومەتی هەرێم و حكومەتی عێراق نەدەبوو، هەردوو لا گەیشتوونەتە ئەو دووڕیانەی كە پێویستە ئاستی بەرهەمهێنانی نەوت بەرز بكەنەوە، بەڵام نابێت تەنیا پشت بەم سەرچاوە و داهاتەی نەوت ببەسترێت، ئێمە خاوەنی كەناری دەریا نین بۆ سەربەخۆیی فرۆشتنی نەوتەكەمان، لەلایەكی دیكەوە تادێت بەهای بەرمیلێك نەوتی خاو لە بازاڕە جیهانیەكان روو لە كەمی دەكات و ئەگەر نرخی نەوت لە سنووری 60 دۆلار بۆ هەر بەرمیلێك بێتەخوارەوە، بودجەی عێراق و كوردستانیش دوچاری كورتهێنانێكی گەورە دەبن، دەبێت لە سیاسەتی نەوتی بیر لە یەدەگی نەوتی بۆ داهاتووش بكرێتەوە، پێویستە فێر بین لە دەرهێنانی بەرمیلێك نەوتی خاو دەتوانین دەیان جار لە بەرهەمهێنانی نەوت و بەنزین و سووتەمەنی و پیشەسازی پێترۆكیمیاوی سوودمەند بین.

بۆ خوێندنەوەی ئەم بابەتە لە گۆڤاری گوڵان ژمارە (1005)